ncmqj Infubiiam, Gallornm vnam penc coloniam fuiile.Id quod vel ex hoc facilc coIIigimus,quod vmucrfum hiac cra^ftum Galliam Cifalpinam adhuc nuncuparnus. Sacram dixere.] Mediolanum Alciaci MedioU" pacria in Iialjaeft:fed eft & Mcdiolanum, nium in liue Mediolanium in Gallia, Gallice Xain Gallia-> . d:cs,quod faiiftum fgnificac ; iude Alcia- rus dixic, Sacram dixere puelU Terram. Vetushoc G.illic^ lingua fonat.] Nimi- rum GaIIicc,Milan,dicicur , a mediacim lanaco fue . Sidonius Apollinaris Iib. 7. epi. I. Et quA lanigero de fue nomen habet . Veceiem linguam Gallicam aic , vel pro- pcer Gallos Infubres, a quibus Mediola- num excicacum iam docuimus : vel pro- pcer vecerem I:nguam,quam longealiam iuiire,quam qua; nuncell vulgaris, & ve- rifimile efl:,&: do(fli pleriqj aucumac Hic de lingua Gallica vecere lubcns aliquid difquiierem,{i auc eruditorum hominum non fatis incer fe confcnciencium opinio- nesaliquid habeient firmamcncij auc nifi vece^a cercaq; monimenca nos in hac re- rum caligine & ignoratione deficercnc. Nihilenimea de re pofTumuscerci pro- nunciare.nifl piimo confTiceric nonmodo qi-uc lingua Gallica verus , fed etiam qui vecercs,&:qua maximc a:cacc funcincclli- gcndi. Alij enimfueriinc , qui vixerui^c ancecempora lulij C^faris , qui primus de rebus Gallicis fcripcis aliquid manda- uic:quique veterum Druidarum f^-^culis, vel poftea floruerunt . Ali j vcceres GalH, qui fub Imperacoribus Romanis feruile aliquod pain iugum : alij quifub puori- bus Regibus (vt vccuftiores pra^cccmit- cam) Clodoueo primo,Caro]a Magno, & alijs: quibus cemporibus crcdibile eft non eandem fuille Gallorum liiiguam verna- culam,qualis poftea , qujsquehodie celc- bracur. Q__iiain re perqiiirenda mihiqui- dem cerce vidcncur ociof^c difpucacioncs quorundam , qui veceres Gallos lingua Grascafuille vfos,vc familiari,& pene do- mcftica,concendere au(inr:alii pucanc lin- guam veccrum Gallorum eandem fuifle , qux cft hodie Suizenfium feu Heluecio- rum. Pleriqicciam volunc a Germanis Francos oriundos , & linguam veccrum Francorum eandem ac Gcrmanorum , quaj hodiecelebracur . lamqui voluncin- gciiioliores vidcri , Celras vereres eadcm lingna Emblemata_) zi liuguafnifTc vfos aflcucranc.qiianunc Ar morici Bataui. Alii dcnicji (vthbcr?funt cuiufqiopinioncs] coniiciuntcam luigua, qualis nunc a Gallis Ptouiucialibus vfur- patur , vctcrum Gallorum «titiifc . Scd nclcio quo modcfi Cit ftandum ab vn*cx iis opinioiubus, qaae putatur finailior ve- ro , nos polfimus commod^ cxtricatc . Qa^is cnim ca dc rc ccrti aliquid pronun- cuiit, in tanta praefertim rerum omnium confiifionc,populorum ac gcntium m igra tioncmultitiiduie coloniarum, priucipu, ac publicarum rcrum mutjtionc ? Quis iiclcic.ccutum,auc co minotc annorii fpa- tio,Iinguas,non fccusac icsalias,vt yari^ rraducuntur,aut vfurpantur,onaiin6,vcl non muiimapartc variari,aut corrumpi ? Excmplum mfignc proferrem in Latiua lingua, iiifiputarem (atis clfe notum iis, qui vcteres libroseuoluerunt,Ionge purio rem & nitidiorem fuiflefasculo Varioms, Ciceronis, Augufti ,quama2cate Catonis fenis,3c pruni beUi Punici temporibus.il- lud vnum afleuero , linguam Gallicam, quas fuic in vfu tcmponbus CaroliMa- gni,nobis hadenus inaudicam,planeq3 in- cognicam.Nosenim deliciunt vetera mo- mmenca,vc diximus,quibus liqueat,quae- iiam ea fueriti cuamq; adiicio , cam, vttlgariserataureo U. Ledoici principa- ' tu,adeo fuifle horridam & mculcam, vt fi cum ea,qua: hodie in vfu eft, confcratur , mhiloplus viMab alcera difFcrat , quam hodie vulgaris Parifiorum fermoa brito- num oratione populari • DeGallorum quidem veterc Ungua corrupca conftat , led apud quos Gallorum fermo velut.fer- uacus £uenc,nondum liquet . Nam Gaili feimonem Galhcum dedidicerunt , cum non foifi Komanx leges.fed & legiones in Gailia confticuta: Gallos Romana vti hn- gua cogcrenr.-vc facilc (itintelligerea Ro- niano fbro . ipfaque Romana m ilicia Gal- licam Iinguam a inaioribus illis vfurpa- tam, pene omninofuifleabolitam. Sed vt vctcra praccermicum , cui poccft cfledu- bium.quin prifcum Galiorum idioma auc non parum fueric immula tum , aut etiam adeo cortupcum-, vc primani fui faciem amiferic, quo tempore Fran ci a Germania urumpences ui Gallias tranfitum fecerunr, & a qiiiibus non im- pecrabanc fedes , Gallos parcim expulii- fc,partim etum fibi fubiecifle ? Atlingua Gallica,qualis hodie, quanquam ex fe lo- cuples &abundans, habet tamen permut- tas voces,qu*E a G ra^cis deflexsc non temc rc videii pollhnt . Habet cciam non pau- cas Germanicas,6c Latinas; ex quo tamen non Icquitur, maiores noftros promifcue ?cl Gra2ce,vel Gcrmanice,Latineve fcif- fc. Qmd igitur in hac re ftatuam non habco , vt promptum mihi fit quod pof- fim refclleie , quid certius adducere polt nm,nondum videam. Vnum mihi{iiper« cft.vt cum idotf^iflimo Scneca Piulofopha, cius maxime loci occafione,quem ipfemi hi obtuiitca.8 confolatioiiisad Albinam, miflfosfaciam alios^qui degentium migra tionibus>conuerfloiiibus^,& corruptis Iin- guis varie difputarunt . Certe lioc ioco Alciatum ad prifcaiti Celtarum linguam , feu potius noftra^em Germanicam aliu- fifle conftat,dicit enim : dixere puellA ter- ram . Et nos Germani Mediolanum vo- camus Meydiandifiue MedellandiMeyd, Meyd* cnimnobis virginem, Medcl,puellam fo- l(t7id . nat,quafi diceres,puell2e terram , feu vir- ginis regionem,nempe Mineruaj quodam hic pr^ecipua religionc culcae , cui rei etia Polybius fufFragat-ir Huius templum in- Awito dcin Chnfti Euangelio dirutum , & in D.Tcclae commutatum eft.qu? tem potibusillis inter (andas virgines in fnm- ma veneratione fuit , vt in Eufebij Chro* nicis (cribit Hieronymus , & verfibus fe- quentibusinnuit Alciatus. Cul$ii Minerua t^^c.] Olim co loci Mi- nerua: diuini honores rributr, vbi nunc tcmplum D.Tccla; , anre (acram Virgini Deiparae asdem . Numine , ] Numcn propri^ eft ^zoiv Numen • ^bAw, Yoluntas Dei, a nuo, quod vcteres pro volo,vfurpabant . Hic autem fumi- tur pro poteftate . Cicero 6. Phil. Magna vis eft, magnum iiumen vuum & idem fentientis fenatus. TecU.] Rxc virgo,Paulidifcipula,mar D, TecU tyrij coronam meruitapud Iconium fub Martyr. Nerone.Huius vitam petc cx Surio, 5ca- lijs Hiftoricisccclefiafticis . Matrts Virginps ante T>omum. ] Tem- Bafdica plum,BafiIicam D. Virgiiii (acram,quam T>. Virgi- vulgus yocAtj l Domo. Huius templimo- ntsMedto le.fiue amplitudinem &: architedluram x- Uni . dificij fped:es',fiue preciamateriaruni a^fti mes, niliil eft , quod fcptem mundi miia- culisaflcribas auguftius.Hanc engendam £ 5 curauic 2-2, Andre^ Alciati curauit loamics Galcatius Dux,anao Dc» ridium, ac illius pacis ornaraeHtum cflfe . miiii '3 8adeovtpronerbioferant;5um ferrantfiringas,faciuntq-yfctramina favv Befchor . Non igitur vrbi illifutii- gucchts . ram famafcelebritacem abfq; vberc copia, Horumopera>quiabonitatecum reliqiiis ncc vbcrtatemabfq; ceiebri fama^in fum- ccrtant.inlonginquas regioncs exportan- ma,nonfuturum efieclamotem abfq; la- tur . Quaproptcrhaudiniuria Ciceroin na,3nimal Porcaries omine fuo portendit. Philipp dicit.Galliam Cifalpinam,& ideo Sicego confultus augur refpondiffem; fi Mcdiolamim,floicm Italiae, impcrij prae- falloanunquam me lana fuilla ccgat. 7.4! t;fio:;;i mu Nunqiiam EmblemataJr Nunquam procraftinandum^, E M B L E M A III. A LC 1 AT AE gcntls tnfigma fusiinet Alcc^ ''^ Vnguihm (jihJ^^v fen (xvccRocAhoiii'uo$ . Conliat Alexandrum fic rejbond^ife roganti , . ^lui tot obiuijfet tempore gesia breui ? ^^Nunquam inqttity differre volens\ &, jf^0fli.4^^^^ Fortior h^ec ^ duhtes^ ocyor anne fiet:^.. . ,f'* : 'y: ) M M E N T^iA R- I' I . O' DE p I N G A T V R fera illa Septen- trionalis Alce diifta, cnius prioribus vngulis inferta finthajc verbai/uwcTgV ctj/ct- ^ct\ho[A6VQ^'A\ccn dcCcnpCit Piin.lib.8 c. 1 J.&Solinii,s cap.^ilCierar in Cbmmcnt^. belli Gallici]ib.(^.Etqno coffimbdius ani- itial hocdepingi poffitjipfuis Ca^faris ver- ba appoiiam, qu? huius ferx naturam mi- reexplicanr: Suntjinquir; quje appellan- J^ces de» tur Alces , harum ert confimilis capris fi- j ipio. gura,5: varietas pellium,fed ifiagnitudinc paul6antecedut,mutil?q; funt cornibus^ & crura fine nodis,articuIisq; habent? nc- que quietiscaufa procumbuat^neq; fiquo afflidi^ecafu conciderint, erigere fefe auc fubreuare poflTunt . His funt arbpres pro cubilibuSjad eas feapplicant,atq, ira pau- lum modo acclinat^ quierem capiut; qua rum ex veftigi^^ cum eft auimaduerfum a venaro ribu s ,q ub fe 'reci perc confucne rint, omneseo loco aut a radicibns fubruunt, antacciduntarbores,vttantiim m fumma B 4 fpccics 2^4 Andre^ Akiati fpccit.s.earnm ftantium relinqnatH r. Huc Dijferamns optUypulchernmn munera, Tyi- cum lc conriictudincacclinauennt, niiir.- uum . masaibores pondcreaf"fiig^int,atq; vnaip - Tum fubiungit fcholiaftes : SlTpitT^^/XH fe coDcirlunt.HtfEC Ccc(ar-Qu? li quiscon //o i-Q:!^»»" niomenti fit opportiina cele- L n- litas ^ diligentia,pr?rertim vero in rebiis mre belli bellicis , idqiiod Alexandri Magmexem- ^'^' plo palam facic . Eam eiiim ob rcm Ale- Alexadri xander ab omnibiis ferme laiidatur,quod feflmatio, fua pr^cipitiin rebus agendis cura & in- duftria, Principum omnium ccleritatem iBultis quafi ftadi)santeuerterit.Narrant cnim eum peJitcs fic inftitiji(Ie,vt fua cele ritareequorum curfum ad^quarent^r ip- fe nequidemfibi parceret, nodes vt plu- rimum infomnes traduceret,fe4«e crepi- taculocxcitarct , fiquando fomno corripi fe fentirct, quo maxime tcmpore vigilan- dumefte inteUigeret . Itaquc cum abeo Dariusimpetcretur, maxim^ conquereba tur,nullum fibi fatis longum relinqui fpa tium,quo Alexandrum pro viribus, Sc ea quapr^ftabat animi contentione atq; co- pijs,retuiideret.Hoc enim pr^cipue cura- bat Alexauder, vtdiu noduque, magnis itineribus confeflis , improuilum hoftem offeiiderct.qucm animum ctiam adolefces habuifte memoratur.Huic itao^j cum Ari ftoteles d'cerct exfpedadam efte robuftio- rem ^tatem, qua longe melius & oppor- tunius ad res bellicas animum appl caret: At mctucndum mihieft, inquit , ne dum annos exfpedro firmiores,audacem iuuen- tutem interea mihi praeripi per incuriam patiar-Hunc Csfar imitatus, ardua qux- iHlij CAjet que quafi tcmere & fine confilio aggiedie 'vs celeri- batur , imo vcro diccbat de ijs confultan- ' dum non cflcquod adea perficienda ma- limam vim cclcritas haberet Non praster mittam Atliani locum de celeiirate Ale- xandriin rebus (EOnficiendis , Variashift. Iib.io. Alexandcr Philippi filins ter cccc ftadijs continuo itincre confesftis.antequa quiercm capcrctexcrcitus , cum hoftibus conflixit,& eos vicit . k^Ki^ttvS^poi Tf/V TtOSttpAKi^TKL ^aJ^iet i^i^ti^ fuS' QTrhcOV . 27 COMMENTARII FI N G A T V R forma eleganti & hila- ri vultu pucr,quem dorfo.exceptum, & viiguibus retentum aquila in fublime yehat.Poteft quoqiinfra appingi Cnon ta- inen ex neceflitate) canislatrans,tum quia fabulam fic Virgilius &Statiusenarrent , vt mox fubiungemusjtum ad fignifican- dam inuidorum caluniniam, qui felicibus fucceffibus nunquarn nonallacrant.Quo ad infcriptione Emblematis,/» Deo l&tan dHm-Aocws inih\ videtur fumptus ex ver- bis D.Pauliad Pliilipp.4 vbi ait: ;;^j0gT2 iv Kvplcfi 'zircivTOTe , Jtgu rrAKtvipeo t^^cu- piTi . Id eft: Gaudete m Domino femper , itemm dico, gaudett^. j A D ingeniofi huius carminis fentctiam &originem iamiam me recipio , fi quas- dam prius vicepra^Iudij, & quafi difputa tionis anticipauero,. Vniucrfam poefim xnigmatum cfle plenam docec Platoin Al cibiaclc i.quippe quas nonfit cuiuisintel le^flu facilis,qct rerum vericas quibufda vcrborum inuolucris obcegacur . Huiuf^ modi autem figmenta tribus modisexpli- cari poflTunt, vt plerumq; vetcrum raoni- mentis deprehendimusrquidam enim phy ficen,alij ethiceninfpiciunt» nonnuUi etia rci Theologica? rationem habent , vti ex dotftrina Platonicorum plcriquc do^\ vi- ri. Sicenim Homerus, ingeniorum ver- tex,quatuor illa prima ^oi-^^ct inter fe pn gnantia, & fefc mutuo produceniia effin- xit fub no.nimbus Iouis,Iunonis, Neptu- ni & Plutonis . Admores traducitur al- legoria^vtcum Pallademcum Matcedilfi dia & pugiias cicre aiunt, cam nempe ani- mi part€m,quai fit rationisexpers, in fu- periorem fefe attollcre intelligimus,virtu tiquc vitium aduerfari: quodegenere eft ca,quam nuncfunuisexplicaturi,fabula. Ad Theologicam vcro rationem nonnulla referunrur,vtciim coelum fuomotu tem- pus producac , quajqiie gignac perpetuo abfumens , imaginem quandam intelligi- mus efTe Dei,Coelum,Rheam atqj Satur» Ceeltts. "iin^ filiosdeuorantem : in quibus Coelus fvel Ccelius] eftentiam diuinam praeferc, SatUY' Khea vitam,Saturnus autcm ciufdem me- n«4 , tcm . Qiipe ante vifum eft opcrae prctium Khea. admonere , vt maturius ad noftn Emblc- Macrob. matis gV/^y3'/ovdeueniamus, Poetafque 1. Samr* vctctes , quancum fieripoteric,abinepta quorundam fciolorum conrumelia vindi- cemus. Eosenim ta'e quippiam infabu- lofisnarrationibusobfcruare vohiiire cre- diderim , quale priores illi lurifperiti (vt M.TuIlius in libris de Oratoie niemorat) obferuarunt,qui vtaudoiitatem ajiquam G^emad obtinerenr,eamque augerent.artem fuam fine po(t& vulgarem efle noluere , nifi cum Cn. Fla- figmeraii uius primus eam propalauit , qui eam ob vfi fmt» iemdi(ftus eft cornicum oculos confixif- fe . Eodem plane modo veteres illi poetae fubaliquo quafi velo , ccrte obfcuro, fa- bulofifquc ornamcntis les fuas occulta- runc, vcimperitam plebeculam a myfte- lijsfapientiae teconditiorisarceret. Qiiod ^UeiioriA & Ladancius indicac,Iib i. cap. 11.& i^. poetic& cum Poecasait,qua; vere gefta funt,ijiali- y^tiQ, quasfpecies obliquis figurationibus cum decore aliquoconiicrfa traduxifle,& men dacium non in fad:is,fedin nominibusad- mififle.Q^amobrem incptifunc, & plane AfJLiiaotj qui in Poeiicis narrationibus , & figmcntis explicandis,ipfas tantum voces, nudaque vocabula, auc etiam fimplices yveo[J.eti confidcrant,nec ea potius elicifit , quae fenfum aliquem abftrufiorem conti- iieanr;vr qui in piduris dijudicandis colo res aIiquos,aut operum lineas quafdam con{piciunt,aut vt qui mercibus inuolutis appofitas imaginum tefleru/as admiran- tur,ncc quid intus latcat,aut inclufum ef fepoflit,animaduertunt . Habet enim di- x^austoe- uinum hoc ftudium ncfcio quid latens & ^^^^ ^ reconditum , quod a^qu^ omnibus per- uium & apertum non fic , fed ei duntaxac homini , Ingenium cui fit-,cui mens diuinior , vc Flaccus loquitur , ficuti nonobfcute aliquocdifputationibns efta diuinoPiaro ne traditum.Sed & vthoc adijciam,Poc- tas ipfos Philofophis fapientia neutiquam pofteriores,aut inferiores fuiflb, pr^rer a- liosquofdam Platonicos coiipendu Maxi- mus Tyrius Hi enim fefc videntur popu- An poctA lari au ra?, & infimse plebecu lae accommo- philofo- dafle,dum fabulofaciufmodi prodiderfK, phvipcfle- quasdiuinis rationibus accommodarunt , riores . rem quidcm aperta ratione abftrufiorem» senigmatis autem clar orem, sequaliter a fcienciaatqy infcitia diftantem , fidem fibi facicntcm proptcr id,quod iucundum cft, & admirationem , aliaq ; non faus vulgo perfuafia z8 Andrea? Alciati ciLiMs 44-- f ciUiu ; Jviiucc qu.r ammum rcr.im cxuhri*:ium ptrrac/tigacto.icm , iccoram cj remora taiic.inquintioiKm di!»g-?ctm coucuct . Qui in K prx:la.».U n; U;:c ho- miucs m.;i;iJum \.]uiJiam ctfr-erc * auan- dcK^uiicm aunbus humauis njfiJ:a fam jlA cjmarccm rruocaruijc.qux popj- lum aimoJum icmaicca:. Sclc c.it.ii pcr- inic hjbc: cr^a multituivicm populircm Philofophasrarv». dmcs alivquis in cx>s,cui prcmaaturmopu Stc autcm Tticmus na- niracomparacum, v: qui >i::o fun: aUcui aJdich , rircutcm cou:rar:am noii lulb- ucan: , mH cum fupcriniu>:1us al.ouis tli- cus aiumbrant . HaS::u: auccni Pocta moHis fjcuis, proptcrc ; iclccnnoiTcm dilrtj?:u:,5c propccr TutuKm nc^ jjo/u , aut Qcem raro ccgnofcuar.Icacti:m mc- dici laluhrc quodiara a!cx:pharmacnm dul iilrvquoliq jorcafpcr^un: . dc ictcr- rca:ur .r^r Qporis aut fucc: acnonsama r.: c . Eoicm pbnc mo^io ic PniUHophta tlla vcKrifciiactidum, qua: rcotcnais luis figmcutorum au: carminura,rj{iqaam ftc cu!:uquc magmnjo n^rtis, pnlcorun homitmm antmos prmium ccpicatq; ic- liatuitincc; fccus 1 i quidcm , quam di ii roulata difcipiKir roolctlia adialbcuao- nc;ii &morum hrrtcattrm cicuratsdam li- IcxK . Ncccft autcm cuod m dubium rc- uo-rw.r:ri mdtus dcdiujn:? :n.-*-3nn:.rhi fofophinc an Poctx: qu^ T::umqac txiqaara imrc : . lck co u plccb Jcp rclKod j>, v : drjcrfi i^ooc? . Cum aiim F.. . ru.m.quod rcprcheniif Laclan.D.Augall. aas.roccam wtiom rnxlligis : &: cu;:. ; - tara,Phj[olbphnm quoq; ionu:di,car pcnJiqucQCC, cauquam Pocrarum dclir.a & nagamcDta prxbeicmas: (uoaallicmm tunt,& fticrc lam o(im,qai pocacam hoc !tadtwm tc plao^ oagaronom afpcmco- rar &: JiVaximcbocdc GaDTmcdc^?mc Dc c!ii::.ii:. .\:. iplc Placo I. Dc le- .i::s holV:n .:v . ■ :.iit i quo:j.Ti -.ero a:)uTus e."io.~:. . .'^cu- tus.hos mimor:al::a:c io.:.:,. : .:or'j numcro Hercuie?, Ci.":^: , .\ ... .:x?.:r d:cun:u:.c;:m aiicuo: - : . .: Hc:j:s : ■ - -: ■ ■ . -: ;c:;> . ::.: .:.: .::; g:i:.j a 0. ~ ;.:.:: :". :.:;::;: .:;n . Cuius X ; ib nom i- X :;.: :usl:c :i.m :u:?'i MMjmtKti c: tnrhrs : dciicii intcr l\ . aiT:!!:^ ;:;: Oficrc Ci .: .:.■. fim.E - : a:- rr... . . Ti:. T.\.t;,;, .: ;::c..;;s ^:rc:is > ijir.huc :: :iixic ■''.mm. Emblernata_. . Tcu (^i ctKKoi ' yj/u iyo) S^i ipnfJLi yA- VUfJLi^lS^HV i TCOfJLATOS, dKKdL ^V^/jl $ hfiict VTTO S^lOi ei; oKVfjLTTOV O.ViVtyBiivcU ' (Actp- TvpH S^i Tisvoy.ct ojjt'^ eV/ (/.ivydip «T*)- rra ofj.iipo . , , yctVVUTCU J^e T oiiC^COV' T^^TO cTg (ppct^ei C, Tl ilJ^gTCU cTg t' AiCiSCOV' sV; J^g y^2 diKKo^tTro u . TTVKiVdi ipp'c7i [J.ijS^ict nS^cog . av crvvcLfJ.ipoTipcov T^Tcov ')[j.cov ev ^ioli TZT t[ti]Tcu . H^c fermc Xenophon. Facillimiim milii eflet repcce- ycus Pli agalmatis liiftori3m,nifi fallora Plmio, qiii fic habec Iib.34.c.8. Leocras aquilam fccir feiuieiitem quid recipiatin Ganyme de,& ciiifjrac, parcetem vnguibus etiam per vertcm,&c- Sandius Embleraatis hu- iusoriginem ad Schoiiaften Homeri re- ferc , lliad. 4- cuius h^c verba : yctvvv- y.nS^i]; i) TrnpzTH [j.cv^ tu) Ari , or/ o [J.iv ^iV? TTpcoros i latrant . Ouidiusnon ab aqnila louis, fcd ab ipfo louc in aquilam mutato Ganymedem ra* ptum canic: Kex fuperum I^hrygtj quondam Ganymedtt amore Arfit,& inuetum efl ali^d qflupiter effe , G^am quod erat, malletmuUa tamen ali- te uerti Dignatitr , nifi quA poffet fua fulmin/i-j ferre^. Nec mora,^cuflo mend.^acibus aere pennts^ Arripit Iliade,^ nuncquoq-y pocula mifcct, Inultaq-^ loui neciar lunone miniflrat . Hisquoq; fu fFVag,Tntu r & hi verfus: A/stcV 0 ^ij^ iiKSev i^TT a.vTi^iov yctvif' [jiiS^nv . KvKvo^ i-Tri ^ctv^i^v [j.inipct Tii^ iKivnf' Ipfe aquila adpulchrum Ganytnedem lU' pit3r olim , Ad matremque Helens. deinde volauit olor . Sunt qui fabulam hanc adhifloriam rcfe- Gan'-/ rant,exquibus Herodiaaus lib.i. Licet , j^^^^^ ^V, inquit^apud alios comperiam pugnam illic fj.^yi^^^ Iliim Phryga, Tantalumqj Lydum inter fe conferuille (iuc de via ortam , fiue po- tiiisob Gaiiymedis raptum . Curac^jdiu qquisviribus decerracum forct,ac permul ti vtrinq, cccidiflenc.nomen ex ea clade io coefle imporirum.Hicetiam fama fercur, Ga/iymcdem ipfum crahentibus in diuer- fa ^ermani arqi anutoris manibiis,vita ef- feorbatum,fublatumq; e mcdio,pro cala- miracis folatio relata ad louem raprorem fabula,diuinis fuifle honoribus alFed:um. PaulusOrofius lib. i-cap. ii.Tancaljas.i i quit,Rex Phrygiorum,Ganymedc i lois Darda- 30 AndreasAlciati III. DarJanioiiim Regis filiiini,cuni flagitio lillimc rapiii(ret,maiori conferti ccrtami- nis fqditatedetinuitificiit Phanocles poeta confirmat, qiii maximum belliim ab hoc concitatum fuiflTe commemorat. Eufebius in Chronicis Mcm fere fcribit, inquiens : Obraptum Ganymeclis,& Trois patris Ganymedis , Sc Tanrali belhim exortum cftjvc fcribit Phanocles poeta. Fruftraigi- tur louis fabula , & raptrir aquila fingi- tur. Chalcidenfes tamen folebantolleiide- relocum (quern Harpiguim nominabatj vbi Ganymedesab loue fuiflet raptus. In fabulamhanc Ganymcdis multisin locis iocaturpro more fuo Lucianus , quem confukjfi plura de Ganymedecupis- Vi- de prxterea Hygin in Allron.poet. Mar- tial. 7. epigram. Homerum in Hymno Veneris. A s p I c E.] propric; nam inuitatad contemplandam pidiuiam , qu? non ni/i intuitu & afpetftu percipitur. Egregiui. Egregius /'/V?or, ] Excellens , eximius , quah ex totogregeeleduSjperirus^TgTO^ S^ivy.ivof. Pidorcs ojim florente Gr^e- cia,non fua: artis modo.fed & rerum om- nium.quxcognicione dign^ eflaK,peritos fuiife conftatcx Paufania& Plinio . Q_uis antem fuerit hiccgregius pidor parui re- fert inquiiere-Nam poceris ha:c intellige- re de quodam picT;ore,qui ha.'C Emblema- tadepujxit; nifi malis de Leocra picftore nobili/Iimo fieri fcrmonem,de quo ex Pli- nioiam diximus . louv. alit?.] Aciuilx-Trzfi^pa.cr/^ Hanc auiuni leginam appe]IaiJt,crediditque an- ric]aitas cam loui tela miniflrare & fiil- men.Horatius 4. Carm. ^^alc'?n minifiram fulmints ulitem^ Cui rex Deorum regnum in aues vagds Vermifit expert:{4 fidem lupiter in Gatiymede flauo . Hojcin louis tutcla ideo enc dicitur, quia fulmine non tajigitur, vt Plinius lib. z.c f I.& lib lo.cap.j.eftaufor . Vcl quod fit altifTimi volatus^ira vt iiubcs transuolct , &:conrra folis oricnris radios immotam teneat oculorum aciem, quod fcribit Ari- fl:otcIcs . Siuequod regina fit auium , vt cccinitin Olympijs Pindarus. Smequod ab ca louem enutritum arbitrati fint , vt rcftatur Ma-roin his : ISlUrAp S"' iK 'PTiTpyi^ ^tycti (Uiios cLity Atitum regina a- ^uila, 'O* Jouts a^ hs. ToV VlKV.JOtf TetTepct Kpovov iupuowct, A'SctvetTov ^oltije, Ktfl ipAV^ iyKcLii' VdL7aiV' Afi aqutla huic neclar de petra dulctj quod haufit Moxrofiro fublime volans afferrefolebat. Hanc patri altitonans mox regno vidlor adempto Iffe immortalem voluit.coeloq-, locauit . Phornutus eam loui efle facra vult, quod volandi pernicitate alijs auibus excellat , hpof cpv/f, inquit, dvT^ 0 etZTo? hiyt TCU HVCU , «T/fit TO O^VTCtTOV T^TOV ^VCU Tcov eu^KeoV TTTijV^v . Lege Plinium iib.x. C.4-& /.Pieiium Valerian.lib. 19. Hiero- glyphicwn. Sunt quialio conuertuntaqui lam.-naucm enim intelligunt,cuiusmfignc aquilaeirerjaut lcgionem militum,qua le- gione raptus efleputarur.La(flant,Iib-i.c. lO.FuIgentiusMythoIogic I. Tecerit,] •t«ro/«^'3-a.t . SCiNifi ejpcfamini ficut par- uulij 0>c. MAontHS. Embletnata_j . 3 iomems MAonim.'] Homerus,qui Mseonius ca?- urMAO' cutiensappellatur a Marciano Capella lib. •ius di- i.dc niiptijs Philologia: , a Marone regea fus . quo educatus fertur , ira cognominatus. Therfagoras apud Lucianum in Demo- fth. encomio, ica de Homero verba fa it : 'TTtnipdL cTs uctiovet tcV KvS^ov , h ttoto,' / ' //c/j/ , yju ijLinepet ^ (JLiVcLKco7r))V (pet^tv >} KiTTTDiv- TMv S^pvitS^cov - Alii MiEonium , fiiie Ma^oniHem diclum volunta M^onia, regionc minoris A(iie,(tefte Plinio & Pto- len»a:oj nunc Lydiadivfla , quod inde Ho- meruSjVtquorundam fuit opinio,traxerit originem.Sed de Homeri patria variarra- duntur, multaqj in hanc fententiam funt confciipta epigrammata . Adiungam v- num diftichon ex Gellianis nodibus lib. 3. C. II. ^ EVrct 'tro^ws SiipiQi^fnFipi pi^ctv o[j.m^, ^lJLVpVct, foSo^ i KoKopcov, aet?^etfxlv j 16^, tipyo^, Abyivcu . Hoc eft : Sept^m vrbes certant de fitrpe infignts Ho- meri , Sm-jrna , KhodoSy Colophon , Salaminy los , Argos^AthenA . Sed Plutarchus ex fententia Ephori Cu- ir.xi,non a patria, fed a genere Ma^onium appellatum tradit . Ties enim enamerat fratres CumasoSjArtellemjM^oiiem.Diuj horum Dium in Afctam Ba?otic;E vicum rnigrafle.ibiqueex Pycimide vxore fufce- pinfe Hefiodum . Attellem in patria diem obijfle, filiamq; nomine Critheida,fratris Ma^onis tutela^ reliquiHe • Hanc Ma:oii cum ingrauidaflet,infamiam veritns, eam Phemio Grammatico in matiimonii"] col- locauit , quae non multo poltiuxta flu- \lelefige- ^j^mMeletem Homerum peperir,qui xMe jes Ho- jef]geiies inde fuit appellatus. Eius vitam nerti^, latinime profcquitur Herodotus , quem viJe • Senexy] Abastatis peritia,abautw/>t67/y-S,t'ct a,pvo[jAv^s , id eft , qu^ reiecilTet is,abforbentes . Cui non inepce accommodari potcrit illud Ouidij : Aspice M&onideniA quo ceufontzperenni Vatum Pierijs orei, rigantur aqups » Huius laudes fi pluribus Jepr^-Jicare vc» lim , verear, nelaborem fulcepturus fim inanem,ac prorfiis inutilem,cnm niliil hoc aliud videri pofilt, quam cum laudare , quem nemo vituperat,fedomnes veneran- tur & fufpiciunt; Aut etiam cum Arifto- phane qu^rendum mihi fit,vndenam //v- piaiy.popovy quod,Suida interpiete , decies mille amphorarum verbum eft,acci»!am, quo fatisdigne eum compellare po/lim . Eius laudes, parriam , luminura orbira- tem , & quo tempore vixeric ( qua de rc multum audores ambigunt) ex probatif fimis fcriptoribus tetulic Melchior Gui- landinus iu cracT:. de Papyro , membro 4. Confilium,mens at.jjDei, ^c.] Mv9o- Ganyme- Ao^^/cteft^qua refpondetad interrogatajin dpc ncme qua aduertendum , quani graphicc & vnde^. commode Ganymedeinominis vim expri mat.ydivvixi enim,vel ya.vvvij.cu, letor eft: refpondetquehisqu? dixit , Gaudia pr&- fiant:SL [J.nSict, confilia,v[\A hominem ert^cfatAit ^^^guis > Nec finis hominis efi , imtiurn nec efl fer^ . Sic olim Cecrops dociis regna^dt Athenis : Sic & gtgantes terra mater prottiUt . Hac vafrum (pecies , fed relltgione carentem% Terrena tantitm cjtiij^ curet , indicat . C O M M E N T A R r I. PO N 1 T V R monftnim biforme^fii- t).Paali ad Corintli.i.cap.^l .« ydip iro defcendit eqttu^ i Ofcendit, ttutem vir de equo . Virquidem fine cruribu^y^ equusfuit fine vertic^. Nam equum pedit vir , 0* velox equus ru- £iiit virum 5 iion habebatfinem homo , neq-^ quadrupes exordium ; Sedvirum nat^ra ludens acri equo com- mifcuit . ^^idhoc Hoc informi monftro , quod nec omnino monftro formam humaMam,nec omniuo ferpenti- if.telliga- nam figuram habeat , iiatura quidem du-. tur* pIici,quodque necdiim certam appellatio nem fortiri poHir, ij notantur, qui anima, rationis participe a Deo informati,terrena tantiim fapiunt:& negledlaconditione fui iBchprc, humi rcpunr, in naturamq; bel- luinam degenerant. Monftrum enim, vc hic exprimitur, in hominem nondefinit,. ncc eft rerjc pnncipium ; iiou cnim /ineni. fpcdanc E{)icuiei homincs,proprer qucm ZpicuYK homini fic concefl^a ratio,qua mifere abu- tuntur,eamq; fpontanea quadam&exi- tiofa ignoratione inficiunc . Talesfuerunt rigidi illi Philofophias fatcllites,qui ciim Philofo pcrpctuo dogmntis fapientije veteris , & phi . fibi pariim conftantis adharferint, nihil a- liud fpirarunt, quam quo; terra; funt,ta- metfi vnum illis videretur cfle ftudium cceleflia diuina(^; contemplandi.- quosid- c6 exagitac virfanLliflimus Auguflin. li- brisde, ciuic.Dei,Ladantius,Eu(ebiu$, & alijmulti. Opinor autem hic Alciatum exempli caufa Cecropem appofuifle , nec, Cecrops quidcm ab re:IIIe enim piimus idolorum biformi cultu totam Graeciam imbuitjprinins lo- uem inuocauit, fimnlacrorum vfumindu xit,aras conflruxir, & facra dijs fecit (te- fte Eufebio,Herodoto , & pluribus alijs^ quas omnia anteea tempora omnino fue- rant inaudi ta . Qu^od vero primus inter marem & f^minam ccrta connubia dica- tur inflituiflejquae ante^vagaeflent & in- certa,//^!;/»^, id eft,biformis, efl nomina-. tus-Hincq; colligere licet, mundi fapien- tiam, quam technis& pra:fligijs fatanicis inucxere. priorcs illi PrincipeSjmeram fuif fe ftuliitiam,cum perfpicuum fit,eam lon gedefcuufle ab uiflitucis illis prifcorum patrum,qui leges diuinas a Noco, & eius mcliore pofleritatehaiiferanr . Hos itaq; vafrps,& religionis expertes , qnibus tau- tum cura: terrena funt,& quorum Deus. veiuereft,ex hominiim albo reijcimus . ^luid dicam? quonam &c.] noua III funt, ftupenda , aut.admirationisaliquid prae fe ferunt, vt qux a commiini rerum natura funtaliena,defcribi fere Iblcntqui bufdam vcrborum fiibobfcuris ambagi- bus & rerum inuohicris, vt hic fit ab Al- ciato in monftrihuius periphrafi. Totum. ccitQ J^eKA^-t^^cv i vti periculofic plenum aleaidodis vifum , mihi quidem non po- tuit non videri perobfcurum . Qu^od fi rem a,cu,quod aiunt,non tetigerim,tenra- ui ramen quid hac in parte vires alioqui imbecilles pofl^ent, & alijs tradidi lampa- da>vtmaiore tandem induftria diligetiam aliquam noftram obfcurent . Qux dum interea. meditor , fortafse non male vno claudam prouerbio,quod hic obfcure pro ponitur.* Id igitur p.rouerbium vfurparuc duoccclefias Chriftianic lumina, Nazian- zcins.Gregorius , &. Chryfoftomus : illc quidcm Emblemataj . 35* quidcm incpiftolisfic; rtiv non patiar ftudiofos cadefraudaii. Aitigiturcflein Libya ferarum genus ,ex promifcuo belluarum diuerdgeneriscoi- tu,f?uum admodum & ferox circa Syrtcs imprimis verfari.Monftri facicm clle mu- liebri corpore certe formofo, papillis tu- mentibus, toto pcvftorc ac ceiuice pulcher rima,cnris colore admodiim nitido , reli- quis partibusrorpori.v horridis, & fquam niaruni fcabritie afjicris ,ii:ferne demum in longum angucm (IcfincRtibus.Fcras cf- fc omnium velociffimas ait, vt ntmo fic adcoalaccr.qui carum infultuscfFugetu. Animalia ca^reraquotquot nada; fucrinf, per vim aftcquuntur , tandcnrque oppri- munr;vnum homincm modo blanditijsa- doriri » & prjeftigijs implicarc. Caetcra Dion.At quia fuperiore commcntano co» natus fum inucntionem carminis Alciati- ni expifcari, ficuti fcci,& ex quodam au» torC vcterc:addo& hoc, apud AElianum lib.p.dc varia Hiftor.antiquiflimum que- dam virum in Aufonia fuifteolim, nomi» ncMarem , cuius anrcrior facics hominis eflet , pofterior equi : G rajcis eft Ii-^ofxi- yrif . Caulamautem naturx duplicisin id confert , quod primus equum afccnde- lit . Refertquoq; Coelius Rhodigin. lib. ly.cap.^i.ex concubitu paftoris , nominc Crathis,cum capra , ob idq; ab hirco ze- Iotypooccifl,natum efle infantem,qui cru "ribus matrem referret,facie vero patrcm» Hunc deorum numcro aflcitum,conftans tenuit fama,fuitqj Hyla^um numcn, Na- pxumq; Huiufmodi monftra nuJIo pado repcriri poflefeftiuis carminibus indicat: Lucretius lib. y. Plinius tamennat. Hift. Iib-7.cap.5.dicit,CIaudium Cxfarem fcri pfifle natum in TheflaLia Hippocentauru, codemq; dic interijfle. Nec efl draco.] Obiter admonco hic con fundi virum & homincm, draconemciim angue fluc ferpcnte, &c.qua^xnigmatum lex cft . Vir anguipes.^c.] vidctur de induftria verbis cblcuris vfus, vt rem abftrufam,& quafi recoditam infculperet potius quam delijiearet . Angutm pedit homo, &c.] Hic Gr^eco- rum morenon abfumit vocalem , qua^ m casfura hac remanetintegra,idquc fere Rt rei diflicultatis aut grauitatis oftendenda: crgo.CaTcrum noue videtur vfusfiisvcr- bis, pedit, & eruciauit, qu^ vim magnam hsbentad demonftrandam monftri huius obfcosnitatem ; Rem enim turpcm turpia verba decent . Ponuntur autem ,hqc duo verba , pedit , eruciaUit , kat AVTtQi^iv . Pedere cnim eft , quandoapcriis cauernis inferioribus Aiolus per pofterius pro- montorium flatuscmittit,nares ferienres: at arguem pedercprorfus noue & infolen ter d;odlvs Athentsi\ Dodis,meraphora epi theti. Do(flas pofuit propcer ceiebracifti- mam coto orbe fcholam . Hiiic enim ma- gni Oracores,hinc Rheroics, hinc Sophi- It?, hinc clari deniq; legum lacores . PIu- tarchus huius epicheci vim exprefllc com mencariojTcTs^oj/ ct-S-j/i/a/s/ 'TroKiuoVy ii Kp (roplctv ivSo^iTipoi . Reuen h?c vrbs, inquit , mulrarum etiam aliaru ma- ter,arriumquebenigna parens,quarum a- lias piima reperit, inq; lucem mifit, alijs honorem,vim,incrcmenta contuIic.Grnna, re ligio,fruges,iura,Ieges orc(^ acq; inomnes terras diftribut^e putantur.Hxc (uurprac clara certe & anciqua vrbis Arhenarum eulogia Eufelfi PlutaV' cht. lujiini Lctus -I thenfiY Erublemata_> 37 culogia.Sed occurriint ctiam aliorum quo rundam non pc^enitenda teftimonia.Sic e- nim Velleius Paterculusad finem i.hift. Rom. Vna vrbs Attica pluribus annis elo quenria,quam vniuerfa Grsecia.operibus que floruit, adeo vt corporagentis illius fepaiata fint in aiias ciuitates. Ingenia ve- ro folis Arhenicnfium muris claufa exifti mes.Apuleius enim ro Afiniaurei: Qua- le autem & ilhid iudicium apud legiFe- ros Athenienfes & catofillos,& omnis {cie tizemagi^^ros.Idem Apolog.i.Apud Athe nienfes cattos Melecides fatuus . Et lu- ftin.Iib.f.Athenas vocat patriam commu- iiem eIoquentia'.Lib. i.idem fcripferat, li- teias cerras ac facundiam> & ordinem ci-
No comments:
Post a Comment