conatu intcrdu emoriuntur.Cacceru nulla opera, quaiig] ab illuftri artifice profeda, commendatur, quasimmoderaca fit,vc A- pelles Pfotogenis tabulasadmirabatur qui dem.vt immenfi labotis; inhoctn non lau dabac,qudd maiium poncre de rabula vix vnquam pofiec : fignificabatei nocere ni- miam diligenciamjquam etiam in compo- fitione Ifocratea reprchendit Fabiusradeo J modus in rcbus, & certi deniqj fincs fpe- M\ ' eiyavav ^po pdLsti dpiTAv eV litTrCv e/3et\i ctkotov . Certaminibus iam propofitis, cund:atio virtutem proiiindas in tenebras deficit. Ita- nrif De- que M Curius Dencacus CoufiiljCum de- ■ tifefii- ledum fubirum coadus efiec educere,ne' !itio, moque iuniorum refpoiidifTet , conie*n:is in forcem cribubus omnibus, Pollia?, quse proximi exierac , prnnum nomen exrra- ^um vrna citari iu(Tic:eonon refponden- dence,bona haft^e fubiecit. Quodcum illi nunciatum e(ret,accurrit ad tribunal C6- fulum, colleg Mmque tribunorum appcj- lauit. At Conful Dentatus appclla ionem non recepit, bona eius & ipfum vcndidic , non lam feftmatione poena; , quam praeue- niendi periculicaufa , quando rcs,tumul« tusque belli moram dilationemquc non rc ciperet,dum interim cognofceretut deex- cufacioneaut imraunitatc • Rctulit Val. Max.lib.d. Aliis in rebus probatur tardu confilium, vt multo prx 'antius : contra nimium prasceps damnatur, vt quod ad- Iiunclam poenitentiam habeac Sic Lucian. Epigramm. w ^pctS^vTT^i (^isKi) iA.iy dyMvav . ifS^i Tet- /H^et Aiiv iziihicofxiviiv Tiiv fJieToivotctv iyji • CaSiatio X. Sub hoc quoq; fchemate continerur c ^ delihe coeleiti myropolio depromptum remediu atio pec- contra vim & impetum iii vitia ruentis atireme aiiimi , fcrtut enimille fxpeeffr^ni curfu liHtn , iu pra:ceps,nifi remora racjoviis & cuuda- tio furgcntcs motus frangat & rctundat. 5ic cmm faciendum eft, quoties muirat obi mora intcrrumpit & deliberandi fpacium, nccad failum afFctftus re inconfulta idox fe pr.-ecipitar: refrigefcit caIor& fiibfidit fenfim,fi no exit cum impetu Sicut enim flamma.cum materiam corripit & efFun- dit fe globo pleniore,coercet minas,& rc- primituraqua infperfa: it.. conce; tus iftc libidinis feruor, fi frigidam infundatdeli- bcrans, & artemperer. Vehemens eft inter ipfainitia , & in furia fua, fed compefcic obex,& frangic vires . Ab iracundo exem- plum habc, cum rabies agirat, & armarc mainis ad vindic51-am incipit, ciim in oculis inimicus eft, & ad vocum perdendi occa- fio, ciim furor iinpellit , & recrudefcens memoriaacceprsE iniuri? . Adum eft, fi primum fequacur im petum, fi uo difcur- rat iudicio & examiner molem flagitii,fe- ueritatem legis, ijgQrem iudicis, posnas & Fi 4 tor- 12,0 Andrese Alciati. tormenta,quibiis Iiien^iim. Qu^j diim co gitat, languet ,ac friget raamis interim , clefpumatbi!is,& hofti parcitar . Similis ratio in ebriofb.-diim in yitro fcintillat ge- iierorusllle liquor , & vrget fitk , accia- mant focij,Hum feruet opus , dum fumat menfa, dum in circulum bibitut , & con- trahuntur noua iura fraternitatis & ami- citioE, Baccho fanciente foedera , dum cla- moribus omniapcrfonant & Ixtitiae iiibi- Jo , iam porcapanditur ad peccatum , in- trarc iibct citatis pafnbus &ingurgitari. ni reuocent ^nx adiuM ft Deas panopliam fub ieceio . Puellaigicur armata virum fapie tem aduerfus omnes animi perturbatio- nes fearmantem, & viciis animoforti refi- ftentem fignificat:velqu6d virtutem fuis ipfius praefidijs inftruclam fatis efteintei ligimus , vti iam diAum eft. Galeam ha- bet crift3tam1h'Gapice j quod referendum eftad iudicium , & conftai,j/ 'v^^a vcl maxime fapiencis ccrebrumi aJj-u propu gnaculum animi, poriffimiim valeac : ha- ftam vero longam, quod orarione percu- tiateminus:Scutum cryftallinum viri fa- piencis magnam folertiam reprxfentat , quafeipfum haud aliter intus diiudicat» quam fi in fpeculo cryftallino ea, qua^ex- rerna funt,coterapletur.Sed illud Gorgo- neo capite terribile apparet , quod formi- dinis & terrorisimaginem elfe volut, qua alii pecTtori Palladis appingunt , quia fa- piens in pedore terrorem habet , quoad- uerfarios afticiat . Inde enim Tritogenia didam effe vult Phornutus , quodmalis terrorem & metum ingeneret.Pallium tri ^aUium , plicicolore tin(5lu,quocI fapientia fic mul- iiplex,feuqu6d tedta &operta fit, neque cuilibec feipfam confpiciendam pr^beat. Can- VdnopUn VMadis . Cur ar- matcu> Scutum . Caput Gorgonts in clypeo. 124 Andreae Alciati Glar/cO' T>raeones ladi cbfe (ranthr . 1 II. CaiKiHiisincocolor rimpticitatem rcfpi- tici aiucusinccniitens, vim fapientia: fiii- giirancem; piirpiircus fulgorcm penetra- rem. ^Afitv^fvw/r ideo eft , (po0epa,, }(5U -/jtpoTrnt yj^ S^eivaf eivS^piKH , qu od vcil- Juftriseft &: confpicua.YC quidam volunt, fic & formidabilis . Nonenim cam ca:fio5 habctoculos, vc acuce non videac : cpa. ydpSpiij.v ' vnde & op^et^ixlTt^ , n^oTT- 7iAeTi^ dida; remplu gjhabuic a Diome de poficum, nomine o^vSepKou a^vivAi . C^terum alii,& Homerus maxime , tra- dunc eam glaucis elfe oculis & cxfiis,qua racione huic confecrentur dracones,&: vlu hT, nimirum ob (imilicudinem ocuiorum.- acucinimoenim vifu eft dr3Co,& quadam cxcubandi vigiiandique vim habet,nec ve nacione capi polle videtur . Draconi auce limilemefte vircucem indagacriccm aiunr, cjua: diligeiitifTmic omnia perfcrucctur , iimecurque ftudio indefellb : ideoque ab acnco vifu illi nomen fadum, vc iam dixi- mus. Sed placec huc , non praster rem ta- men,accexere, quod perfpicuHocuit Po ticus Heraclides in allegoriis Homericis; i) SiAii Ttvof,ii iTvvicnoff i-rKvvy.6^ i^rtp , dSpnva, th ?^et,jjl ^dv 70, Toli hlZHTOTATQti 0 [J.y.afl T(t)V Koyi(T- lj.m StaSp^cra, . g dy.^iToKOf S^v znsrovTo. id eft : Haud fola , afi illam du&famHlA comita- bantur . Val. Maximus exemplum feueritatis me- morat in Q^ntiftio,c]ui vxorem repudia uit , quodillam in publicocum quadam libertina vulgari fecreto loquentem vidif- fec. Is enim maluicoccurrereincunabilis initijs culpas , quam perfedum fcelus vindica re. Itidem fecit Scpronius Sophus , non alia de caufa, quam quod vxor,igno- rante fe,ludos fpeian3?,deiuq; ApoUniis eiiam. Ex quo & Lyricus Pojta : Dianam tenerA dicite virgines , Intonfumpueri dicite Cynthium . Teuconum vxores,vi(fl:oie Mario.vc Veft^ ac Cereri dicarentur, a Confule aiixie con tenderutu: votoexcidentes, faucibus elifis commori pra^optarunt , qua pudoiis alea fubire. Tanto fosdioreillo , qui viginti fu- perftes fuerat vxoribus;eaq; cuifecundus & vicel^mus fuiflet maritus. Huius tanti Cu^odia thefauri,caftitatis inquam, cuftodinm fci- cafl-tatls te Poet? (ignificarunt per Argum illum, dijpcilis. cencum oculos habentem,vnic3e tamen iu- uencae feu mulieri pr^fe^l-um^eum tamen ob feminx asmulationem interemptum . Dequo Ouid. lib-^.Amor . Centum frote oculos, centu. ceruice gerebat Argu/s i ^hos vnus fApefefellitamor . Claudian fic : Argumfama canit ceteno lumine cinciu , Corports excubijs vnam feruajje iHuencam. Et Angerian.de eodem ; Argm 12,8 Andreae Alciati Argui eram prudenSy^ htheham lumh:a. centum , Centum fed rapuit lumina. luno mihi . Occurric viri egregij freqiiciis di; ^^ja, y.o^Kolf. citi . "^"^- ^cor- Ladlantio & Eiifcb. c]uam vt conHrmare (it neccfte- Tantumobiterad- monebo.quofdam Deos ijfdcm olim tem- plis & aris fui/Ie cuhos,vr Cererem & Nc pcunum, quodabfqj falecibi penconines infipidi finc,refercPlutarch.Sympof.4-Vc Dy^^ultt Herculem & Mufas , quia Euandrum li- terasdociiit Hercules , idem leHis eilin qu^ftion.Rom.Sic deniq jMercuiium iux ca Venerem ftaruere, vc ofter.derenc.matri monii voluptatein maximc o^acionis indi- gcre.itemciue Suadam 5: Gratias.vc inmic 1 ICiiC. ijfde aris fofiti . 130 Andre^ Alciati tiS rentcoiiiuges inuicem qua; vellcnt,perfua dendo impecrare debeie. Certe rcperioa- pud audoies quofdam G rxcos,n omiiiepc cuJiari Deos luiucuparos efle ^To7^ crjvvetclf ^iol^.His ciut^ ttplo cul- ^*^^ '^^ '^U^ } ^oi\)7i/^i^- Ait,Foe- ticam elfc a-vvvctov Philofophi:^, hoc eft , contubcrnalem, & eius quafi templicon- fortem.Quoddictum ad fummam Poeti- cx Iaudenj,qua;ijfdcm honoribusac Phi- lofophia donanda videarur . Fliccrgonon rmmeticd fimul iuuguutur Bacchus Minerua,ambo codcm patre nati,{lnc ma- treambo,bellatorcs ambo;ambo duarum prxclariflimarum lerum inuencoies.olei & vini.Videcur porro AJciaci carmen con Ew^/e- fichini ex lib.4.Epigram.Grx'corum, ^'^tt^fos, a.ycLKy.a. AiovJ^ra Tk-iijjov :\^i]va.^.K\ ell:: In flaiuam Bacchi iuxta A/;V;fm,T;;7,quod talcca: SHTTt 71 !70l , ^VVOV TrcLKKO.S'!} 7A yOLp etKOVTi^ XJIU ToKilLOl • 'TTClpA 701 «T' gVCtJ^OV HKct 'ttIvcu . ixi) Tpo^re^cjf , co ^cive , ^icov 'Trepi 7ola. lJiiTdi>.Ka> , "17^ t oVo/f "liiiKOi S^cu^ovi TM«^e ^iKco . yjjydp iixoi TroKiixcoy ^iKiov KKicos ' oiS^ev ATTCt^ IJ.01 i)aos J^/J.n9eii iiSo\ aTr aKictvoJ > YjjL y.tfiOTCov J^i zviiv iyiyvpctfttv • n [J.iV iKctlyi > a^jTdip iycoyKvKipoli CoTpvTiv ynxipitJos i'^ /J.ih ^S^' iTr' iiXOt iXil7ilp chS^lvcU t/Vg- TA// . KV7ct cT' iya IJ.ijpOV TctTp/OV.il J^i Kctptf, Quem dialogifmum fic Latio donatura rcperi ; l>icito , quid commune tihi cjl cum FalU» dchzamque Spictila funt illifcd tihi vincifxcYX . T;ilici ne temerl- Diuos Ipecfr^ntia qui.ras , Aduenai difturi quin cape z erbaprim. Belii mihi cur&,tuyn belli glcria,^ ifiud, India teftatur robore vicia mco : Prodefi lUa "jins fucco-frondentts oliuA ^ Foculafcd noBro munere l&ta bibti . Fer me nec genitrix zilos esi paff^ doloresi Femur ego folui,fed caputilla patris .. Nos ( inqnic Claudius Minos ) cundem hunc dialogifmum duplici intcrprctatio- ne expre(rinuis,quam hiCjLedor optimc* repra:fcntamus,vteriam alioru Epigram- matum Gr?corura , quorum non pauca fibi fumpfic Alciatusad fua cudenda Em- Minoi$ bIemat3,non vt putes nos cum arrifice no modejlidr bili Alciato certamen fufcepific, fed vt in- tclligas libera efle fl:udia,& non paru^ laii di fore vel in rainimis semulari meliores . Hoc gcnus verfionis mulros annos recou- didi,ea mentcne vnquam foras euolaret: fed ex amicis noftris plcriq; vim mihi-in- iecerunr, &r putauerunt efle fatius cderc quam perderejad excicadam faltcm.quoi aiur.c,audioforuiQ induiUum. Hic tgicar aui^aura* Ernblcmata_>. 131 erfio Mi lois . animuin,non carminaiado,qiiaj fierimiil to meliora pofliinr. 5ed quocunqj resab- catjid contentioDis genus fi tibi probatur, aut non prorfus impi-obatuijnullum mi- hipalmaruim depofcoliberalius . Verfio igitur noftrahxceft; Dic , quid tibi commune [eft] cum Palla- de?Nam ei iacula , Et bellaitibi vero placet copotationes. Ne tcmer^ , 0 hofpes , de dijs talia fcru- teris, Sedfcitoquibus [egonoff.inibus] fimi- lisdea: huic fim. Etenim mihi bellorum amica [eft] gloria : hoc fcit omnis mihi Orientalis domiius Indusab Oceano. At certe hominuro genus donis ornaui- mus:IIIa quidem oliua, Ego autem dulcibus racemis vitis . Q^in etiam nec mater [niea] propterme dolores partus perpelTaeil : Sed folui e^o qnidem femur paternum, illa vero caput . §^ici commnne tibi esi cum Tallade ? dic age,namque illi armft . 33 'Uta ^ Pliniiis Iib.i5.ait,Vino ali vires, fangiiinc coloremque hominum, & mentem augeri cu nobilioribnspartibus . Gelliuslib.i y . cap.i.ex Platonis fcntentia,vinum ingenii fomicem efle rcfert,virtutisque incitamen tum,fi mens&corpus hominis co flagret. Qnoci quidem male a nugatore quodam citatum fic cmendat Gellius.- 5cd enim , inquit in primo Sc fecundo De legibus , fi^enM ^^^^ yiiiic ncbulo opinabatur, ebrietatem Ut. iftam turpilfim3m,qua; labefacerc, & mi- nucrc hominum mcnrcs folet, laudauit : fcd hanc largiorem paulo, iucundiorem- que vini inuitationem,qu3e fieret fub qui- bufdam quafi arbicris,& magiftris conui- uiorum fobriis,non improbauit : Nam & modicis honeftifq; inter bibendum rcmif» flonibus refici integrarique animosadin- ftauranda fobriecatis officia exiftimauit : redditque eos fenfiro Iseriores , atq; ad in- tentiones rurfiim capiendas fieri habilio- res.Hasc Gellius.Hinc illud vulgo tricum ttr Bac^ cmanalTefnfpicor: Vinum acuit mgeniu . iut Commodc itaq; a.yA\fxet proponit Bac- iliof ea ^^^^^ PalIadis,eodem altari eredis,vtni- ' ara lo "^'i'""' ^S"^^'^^^"*' P^"^^""^ incremen- ^ritur e/fealiquod,fi Bacchi,id eft,vini gene- ro(i,fed moderati, vfus accefterit. Etcnim vijium promptiftimum habetur libere lo cjuendi tanquam calcar ; itaq; & vino £a- cundiam & inuentionem tribuit Plutar- chus.Et Ariftoteles lib.S.denat.anim.P/ic tacum loquaciorem fieri putat,fi vinum biberit.Adhsec tnniu^ ipfepater num^uam nijipotttsad arma^ Troftluit dicendo—i* Et Afifchylus poeta clariflimus , nonni/I inter pocula tragoedias fcripfifte fertur . Alcasus & Ariftophanescomicus vino ma- didi pangendis inuigilabant poematis . Quid plura ? Narratur & prifci Catonis farpcmerocaluifte virtus. Difcrros autem ▼inum facere,ex vulgato illoconftat: Toecundi calices quem nofecere difertum . Fomesenim eft,& incicabulum ingenii vir tutisque, vc Cretenfis ilfe iadabat apad Gellium lib- 1 ^.cap. i.Pr^terea vinum ob- liuionem malorum niducit,fomni author cftjCriftitia: folatium adfert, imo taquam tita vinumefthominibus. & quainam vita cft homini quac dcftituitur vino ? Hitic wBa^ olim Bacchoeffigies pueritix tribuiafuit, 0 quod vinum potum curas & folicitudines animiscximcret, hilarifatcmq; quandam • animisinducerct,ctiam ipfis fenibus,quo- f^/^ ^ rum corpusdum permcat,calorcm & fpi- ^ citusauget,vtinde recreatis viribus,qnafi interpolati reiuuenefcerc videantur.Vndc vinum a Deo hominibus tributum Plato, fcribit, quafi remcdium aduerfus fene- dutem . neque Mordaces aliter diffugiunt folicitudines , ^luupoflvinagrauem militiam, aut pa/t^ periem crepat ? aitHoratiuslib. i.Carm.Od.iS.Etlib.j^ Ode ii.ira amphoram alloquitur.* Tu ^pem reducK mentibm anxijs , Viresq; ^ addts cornua pauperi , Pofl te neq-y iratostrementi Regum aptces^neq-y militum arma , Qu^o pertinct ctiam illud Sapicntis Pro« ucrb. 5 1. l>ate ficeram mcerentihu^y^vi' num ijsyqui amaro funt animo.Bibant^^ obliuifcantur egeSlatis fu& , ^ dolorPS fui ampltus non recordentur . Nam vtgrauis cft Socratis apud Xcnophontcm fentetia : Vinum non ahter mcrori mcdetur,quam mandragora homniibiis .• Ijeticiamqj non aliter cxcitat,quam olcum infpcrfum igni flammamadauget.Haudigiturimmerito vinum axcTwr 6vi)o-ieo^, id efr, ab emolu^ mento feu iuuamtne dicflum exiftimant , iuxta illud Homeri Iliad. 6. ovria-idLi AiKi -Tr/Hsr^ct/. hoc cft . luuamen fentiesfi biberss. Sed & nullo magis ftimulo concitatur Ma fica,quam fuauis viniguftu.Ouidius: non ^ carminayvino Ingeniumfaciente, canunt . Et Tibullus.* llLe liquor docuit voces infieBere cantu , Mouit ^ ad certos nefcta mebra modos. Non polfum prsecerircquod fcribit Athe- iiasus Dipnofoph. lo. cap. i^.ex Polybio, vinum mulieribus olim interdictum jcau- (am vero zdiic'n:}^ ToS^AypOf. Quidam fic vercic; Memhrifragui Bacch'M, cum memhrifra' ga CytherAa , Troge?ierartt nafa mehrifragd podagra. Sed ne ego Germanus,dum de vino lacitis snedilfando.Iargius infudilfe cenfear,pr2C fcrtim quod abfque exemplo raeorum Commentatorum idagam, Minos cnim fatis breuis in vini laudibus efl : Sandlius quoq; tali munere fuperfedet,ne vinofiis tiguatar, vt qui a parentibus quafi haeie- 4 ditario iure acccpiffe fatecur.vteflet abflc mius : Adducam ex temperatiore gentc quendam , qui vinilaudes breui compen- dio, fed prolixaelegantia eft complexus i qui fic can it : Vm,fangue della tervL^, y^^- Vin ptu caro a mortai.che' l fangue uero: Bcnedetto il primicro , Che ti trou-^.Ver te s ardifce ingHerrsLJi E fi fla lieto in paccj-, Difcacciator veraccj T>e l' humana trifle\z\-i, Etefor d^allegrezz^L^. Liquefatto rubin,tenera gioia » Ch' entrata a' noflri fejii Altra gioia inutfibile diuieni . Vinura igicur eft,quoJ robur& viresho- mim addic.eafdemqj mox adimic: vnde & a vi nomen traxicjacnic ingeniuni, liberac , cor mecuiprimiim ex tellure gignitur , a fole coquitur;& quamdiu ligneis vinculis coercetur,nihil horum pr» efl Bithyramhm^fi hihat aquam,'E.t,Aqua bibens,nihil boni parias , Sed hoc Emblemacum Salomone conclu Ao:E.xultatio animA ^ cordvs vinum mo' derate fumptum • ad iucunditatem enim creatum esl,non ad ebrietatem,qHA te vita defraudct , i Emblemataj . 155* Prudentes vino abftinent E M B L E M A XXHH. I. V I D me vexatls , rami ? fum PalUdis arhor : Auferte hinc botros \ virgo fugtt Bromiurrt • COMMENTARIL ST E r oleaarbor ramisfais,& perpe- cuo fiio virore decora,ad ciiius radiccs implantara fic vitis , qu? fiirfum ferpen- do palmites fuos cum oleje ramis im- plicec . V I D E T V R \i\C ^(tKlVO)S"HV > SupC- riorietiim dixic epigrammate,eum,qui a viiioabhorreac , haudquaquam prudctem cuadere: quod ratiouibus aliquot , fi non omnino nece.'rariit rov v^v ifJLTstfJt^srf^^v. hoc cft,vinum diciturab co,quod exifti^ mationc ac opinionum vanitatc mcutcm oppleat.EtPlutarch.de tranquillicatcant- ini .* Vini &carnium plcnior vfiscorpus quidcm yalidum yachlccicaqifirmitatcfa- cic Romulus fobrius . RomanA matronA vinU noYt attinge^ bant» §^ibus vinum in terdice- retur . Vinie vn- de diStU , Andre^ Alciati. cir.iirimiim veio imbecillum & fiagilem. ErOuiJuis: Nox, & amo^, vinumci-^ nihtl moderahiU (upident: Illn pudore vacatyLiber,amorq; metu, Propertias : VinofcT-ma perit,vino corrumpitur Atai, Vino fApe fuum nejcit amica virum . Prouerbium vetus t?i,Animaficcafxpien tijftma . Aii veio etiam conciliabimus ad epigraphcii huius diftichi Plautinu illud? Non viinim moderari.fed viiio folentjqui cuidem pfobi funt. Retuli paulo ante monitum Polybi) certe graue,A«6'3-e7i' gV/f tr.S^Cvctrov 7y)v yvvcuKA ^i^actv oJvov,^tx[ iion poflejVt quaj vinum bibciit mulier.la- teat. Bellc coiifentit illud Varronisex Aga rhoiicrVirgo dcconuiuio abducatur ideo, (]u6d maioresiioftii virginisacerbce aures Veneris vocabulis imbui noluerunt . Dio- nyfiuslegem primiim a Romulo fcripta fuilTe teftatu rlib-i.de prohibito temeto f^j , ^ minis Vinum fiquidem ,iuxta prouerbin , lac Veneris dicitur.Ouid.^ . Artis; Veneris, Turpe iacens mulier multo madefaSlx Ly&o , "Digna efl cocubitus quoslibet illa pati, Virginibus deniq; pr^efertim facris ,im6 &omniadoIefcenti , virus & toxicumeflTe vinum , adhortaturegregie D. Hieroiiy- musepift.44.Si experto, inquit,creditur , moneopr?cipuc,vt virgo,feu fponfaChri fti vinum tamquam venenum fngiat; ha:c aduerfusadolefcentiam prima funt arma dxmonum . Vinum enim 6c adolefcentia duplex incendium voUipratisrquid oleum flammx adiicimus ? HeciIIe,& redefa- ne;Na Vcnusin vinis,ignis in igne fubeft. In ftatuam Bacchi . E M B L E M A XXV. bl ALO- Embletnatci^/ 135? DIALOGISMVS. BACC H B pater , qurs te mortaVt iHmme nouit , Et do5ta effinxit quis tua ?nemhra mann ? Praxiteles qui me rapientem Gnoffida vidit y Atque illo pinxit tempore , qualis eram . Cur iuuents , teneraj^ etiam lanugine vernat Barba , queas Pylium cum fuperare fenem ? Munerihu6 quandoque mels fi parcere difces , lunior , & fbrti peciore femper eris . T^ympana non manihtt^ , capitt non cornua defunt ; ^ij4ps nifi dementeis talia figna decent ? Hoc doceo , noBro quod ahufus munere fumit Cornua , & tnfaniis mollia fiHra quatit • ^ljftd vult ille color memhris pene igneus ? omerh Ahfit , an humanis vreris ipfe focis ? Cum Semeles de venire parens me fulmine traxit Igniuomo , infecfum puluere merfit aquis , Hinc fapit hic , Itquidis qui nos hene diluit vndis : ^ui non , ardenti torret ah igne iecur . Sed nunc me doceas qut vis mifcerier ? qua Te fantts tutum prendere lege queat ? ^uadrantem addat aqua cadunt ? COMMENTARII. AS T A T fimulacrum Bacchi vitibtis incommoditaces & damna,qaa: tcmulen- circdmfeptum.forma iuuenili , im- tiam confequuntur;nam ex immodica vi- berbi,nucla,rubea> fronte cornuta, capice ni potioneebrieras>ex ebrietate furor, quo hederis rcdimita,manibiis tympanum pul nihil vel miferius^vel exitia! ius viden,ne- fante . dum cogitari poteH:. Deinde fumendi vini N o N cxvno loco fumptum eft hoc legem quaudam prasfcribic, omnibus vti- Emblema,multaeaimconcinet,qu3efpar- lem.Sc plan e neceflariam • Bacchus qui- fimalibi leguntur.Nos omiiia fingillacini dem iuueniseffingicur , quod vino hilares diligentcraperiemus, nequid incercurbe- homines fianr.iidemqj annos quafi iuueni tur.Argumentum vero epigrammacis ta- les feruent,!! fobrie vtantur eo Dei mune- leeft. Bacchicas ftatux proferc gV;//u9/oy re. Tympanum & cornna cidem Baccho per Dialogifmum,quo demonftrac tribiiuiKiir,ad ftrepitiim & furorem indi- U €and iim 40 Andreae Alciati iir. Praxite- Afiadne d B.iccho candaa=i,q«i vinolentiam confequilbleac. Ignciiseft feii nibeiis,ad vini natiiramde- fignandam.qiiod nifiaquamifceatur, non fecus acqi igiiis pra:cordiaadurit,cbrieta- tem & furorem inducit. Itaq; ad extre- mum.quocquibusve vini fit vtedum men furis prarcipic. BACCHE pater ] Cur Baccho Libsri patrisimpofitum nomenfit, Plutarch- ex- plicat;c«^fitA.. p(i){xcii)(.av librorquod nimi rumbibentibus libertacem ingcncret.Noii nuili enim per vinolenciam liberi 5c fcro- cesefficiuncur: auc quia liba exhibucric . autquodilleapud Hleucheras vrbcm B90 tiajjEleutheiius.id cft, Liber appellaretur. ^glutste mortali lumine] Qj.iis ce liomi num aliquando humanisoculis vidit,cum fis Deus.?Ha:c ad figmeiuum . Nam nefas olim fiiicDeos fuiffe homines putare. Et do£ia ejjinxit] Qn\s te pid:or autfta tuarius arce fua tam aH-abre cxpre/Tic ? Praxitelesyqui me,^c ] Id Pliiiiusatti- git incer plurima Praxitclis opera lauda- tiffima lib.3 4.cap.8.0riudus hic celebris arcifexex ea Itali^e parte , quasquondam magna Gr^ecia dicebacur,& ob artis excel lenciam ciuicate Romana donatus . Rapientem Gnojftda.] Anadnen intelli- git,Minois Crecenlium regis filiam,qu3e Thefeiamore capta,Minotauri necandioc cafionemei pr3ebuic,ea legc, vc fe vxorem duceret . Sed eam Thefeusin infula Na- xo,qu2e Baccho facrata e(t, fomno fepul- tam periurus reliquic,cuius mifercus Bac chusjcam fibi connubio iunxit,quam inc^ lo raptam, Coronam Gnoffiam appellat . Ouid 8. Mccamorph. Cur maentSyO^c] Ouid.3. Faftorum.- Siue ipfe puer femper iuuenisq-^ vidern j media esl Atas inter vtrumque tibi . Etin Mecamorpb. Ti.hi. enim inconfumpta iuuenta, Tu puer Aternus.tuformofiffimus. . luuenis ideoeffingitur,qii6d ad iuueniles annos mollicer cranfigendo*; maximecon- feratjfi parcius,&, vc deccr,fiimatur : vel quod hilares & Uccos ficiac . Gyrald. Synrag. 7- Lanugine uernat Barba] pilis molli- bus , a lanas flmilitudine , vt eft in malis cotoneis.Marcial-lib.i- Dum tibi vernaret tenerA languine maU. Hinc ager vernans.hoc eft,pulluIans,flo- ridus,viridis,l«etu5. ^eafpylittm ctt ftipeYOre fene] Alhidit ad Proucrbium,Sc»^«? vel nolente vinum faltare compellit. Vndc ctia tritum illud.° Vinum facit vetulcu leuiter falire , Xf ditefcit pauperemyclaudum facit irct Mutn dat eloquiumyfurdisq; audirtjt Cui conuenit illud cx Athcnajo : On^of "m ^poviovTcti eV dppoffmiv dvet- /2cth^H . id eft : Infanire facit fanos quoq; copia vini . Hucfpedatquod Plato De legib. i. ait: no lolum fenem fieri bis puerum,vcrura etiam tcmulentum Perfcnem Pylium «ru- ViicJ^o^tKaffCcn&m quemuis fapientem ho minem incelligic , qualcm Neftorem Ho- mcrus celcbrac in Iliade. Qu^cm tamcn lo- cum de Bacchi iuuenta non de vi , fed de Sacchi ascate & cempore intelligendum cftc mihi 9f*uenM . faciie pcrfuadeo (ait MinosJ cum loan. Fratre.viro fane dodo:mirari enim po/fit aliquis Bacchum iuucnem fempcr videri , cum (itilleNeftorc annofior. Na & apud Lucianum lupitcr ridet Cupidinem , qui fe pucrum clTc ia6let,cum fit dp^^crepof TohO Ta/cfcTsVsf. Qu^am gernianam cx- ^ plicationem lubens admicco, vt cruditara dignamquc,quaj probetur omtiium calcu Jis. Dicicurautem Ncftor Pylius fenex,a * PylojOppido in Peloponnefo in Mefenia verfiis occidentem a Neleo condico,vbi regnauic. Ouid.epift. Heioid. Pylonyantiqui Uelcia l^eBoris aru(t , Mtftmusyincerta eflfama remiffa Pylo . Porro Neflorea feneciay iam in prouerbiu Neflorea abijc, de fenibus viuacibus.Sed non tot an fenecla, nos vixiire Neftorem,quoc vulgo crcditus eft,facile quiuis coijciet ex QujSeftionibus Porphyrij fuper Homcrum,cum dinTerir, quid fit yiv^di . Eft autem yivzdy fpacium TiVid^. triginca annorum, id eft,pariendi ac gene- randi perfe S"' iiS^n «Ti/V ^jLiv yivtcu ^.ipoTrojv aj/- Qp-OTTCOV i(pQlct,pro dieijfed hic fcru pusmenihil moratur • In appendicibus Virgilianis: Compedibu4 Venerem ,vinclts conBringe Ly&um , Ne te muneribus l^dat vterq-yfuis. lunior ^c] Duo prajftac vim vfus mo- deratusjfloridam a:tate,& vires corporis . Tympana non manibu6 \ Tympanum (ait SaiKftius) inftrumentum erac ex vna pavte membrana claufum,intus vacuum, quod baculo pulfatur : vti eo folebant in facrificiomatris Deorum.Huic fimillimu clTe videtur inftrumentum ilIud,qiio Ae- thiopes nunc vtuntur in noftra Hifpania , praecipuc iii locis maritiiuis . Eft quoquc Vympa^ tympanum inftrumentum, quo faxa ful>> uehuntur,alio nomiue yfpcf^vos,id ^{\,griis. Sic iUe . Tympani defcriprio extac apud Suidam>quiin \c^bo Tympanatfic fctibit: Indi tubacloco flagella quariebanc , habe- bant &c tympana horribilem quedam bom bumedentia: quaj fic confeifta erant . In abiecis (Lipfius palmcearborisjinterpreta- curj ftipirem excauatum nolas fiue tintin- nabula ex orichalco inferebanc,& os dcin- de vafis taurino corio obtegcbanc, acq; ica tympanum id inalrum ferebanr, concutic bancq; inacie.Tum qux ineo eranc tintin- nabula,& maIta,(Sc magna,arq;intus ino- perto fonantia , obfcurum Sc niconditum cdebanc fonum,mugitui non abfimilem . Fuicergo tympanum illud infra rotun- dum,fupra planum , atq; ibi corio obdu- (5lum,quod bacillis pulfabatur:qualia suc hodieequeftria noftra tympana {Heerpaug gen) quanquam etiam ligno cauoex vtra- que parte pellem obdu6lam fuifle fcribat Ifidorus, id camen inftrumenti genus noii tam tympanum, quam Symphoniam ap- pellans • Tympanum luxuriajinftrumen- tumdicicur;a Iiiftino.Iib.so.Sufpicor Bac Tymfn- cho tribui tympanum,tanquam hilaricatis 7mm ctir fignum notifljmum , vel proprer ftrepitCi adiunciil incondicum.quem edere incerdum fblenc, Baccho , qui vino func onufti . PKuarchus de Pco- lcm;eo Iuniore,qui temulentus in palatio» tympano complofo obambulabat : Graue» inquit, calamttofum fi Cleomenes ope- riretur otium dijfolutum Regts Cybeleij prAfiigiatorts , vbi primiim iUe tympanum pofuerit, V71CL^ ToemineA voces , impulfaque tympanapal- mts . Concauat^ sira fonant > longoq; foramino buxus . Capipinon conua defunt] Ouid.in E- pift.Sapphus : Accedant capiti cornua,Bacchus erts . Nam prius ab Orpheo in Hymnis Kipco^,yju S^ta^pc*)^ eft appellatus. Hoc Bacchtt' loco admoJiendi mihi funt Philolo'- corntitic giji Bacchum Yeteribus }ttpdt,a^o^ov depi^ quidfin^ i^z Andrejt Alciati fbiim, ideft:, corniitiim, autcornigenim: vel quod pnmus racionem boum copu- landorum ad agriculturam inueniirecreda tu r : vel quod eius pater Ammon cornutus colcbatur.Plato aliamcaufam hiftoricam letulit z. Legum, & poft eum Athen.tus Dipnoroph.i.Olini folitierant in capien- dopotu cornibus vti pro poculis hiiic ver bum y,ipa.7cu,^io,vinumfHndere\S>L Kpd- 7iip, quafi KipetT>jp,(]\.\od a nomine yJpetf deflexum e{\ . Pompeius Fcftus ad mora- lem fenrentiam acccdit,qu6d qui temulen ri runt,ade6 inteidum truces apparent,vt cornua habere videantur.&' Scholiaftes Horatii ad Odam 19« fecundi Carm.ibi, Te "jidit infons Cerberus aureo cvrnude» corum . aitcoruua Bacchotribui roIita,quia cbrie tasarrogantiam & audaciam gignat.Vnde quj bibit plus nimio.fi foluatacuta: verbe la hngua^ , liberius notum ignocumq; fe- rit,& arcana fiqua tacenda fufcepiceffutic nunodeleflu. Oir igitur Bacchus cornu- cus,dequcprimo vfu pocuIorum,qui c cor nibus eianr,qua'dam attigimus . Certea- - pud Xenophonrcm legimus , G txcos non (.nvnets ^^1^^ corneis vfos poculisi& Nicandri inter- zjt focH- pj-ctes nonignorarunCjCiim nondum apud i.s vite' gentes vafa excogicata efTent . Nofterhic ' • fuomorc ad moies & Philofophiam refer- le.quam ad hUloriam maluic . Hoc doceo, nosiro quod abufus &c.] S\c Plinius lib.15. cap. i- Vhio modico nerui iuuancur.copiofiore Ixduntur,fic & ocu- li.Stomachus recreatur.appetentia ciboru inuitatur , triftitiae cura hcbetacur , vrina &aIgor expellicur , fomnus conciliacur : Cocra, fi nimius adhibeatur vini vfus,bel luina cornua capefruiius,& in furorem in- tolerabileni noununquam ruimus.No nie fugiebar,vnde vini,Tis KtLTtOVTOiHS ToVw/^Ctj i^TTAVct-lSrhiH Ket^ Emblemata 143 K* IVgA j(5UTA fj,iuv6{j.ivct: Vino in cor- pus defcendente,(tfcendunt verba improba ^furiofa - Molliafislra.] Ebrius ad miidcam , vt afimisadlyram. Siftro diilci & fonoro inftrumento iii facris Ifidis vccbantiir ve- teres. Martial. H&c quatiet tenera garrulafifira manu, Ouid. de morteTibiilli : ^imd nos facra iuuant , qutd nuc Mgyptia profunt Silfra? r De Siftro.Pierium Hieroglyph.^S-diligen ter euolue. Inftrumentum hoc jeneu fuit> curuumadlebetisformam , vt Plutarch. commenrario dc Ifide retnlit; circum erat paruaquxdam cymbala feu tintinnabula, & in eius parre fuperiore fculpra eratfelis humana facie:in iraa ver6,figura Ifidis & Neplithys . Eft autem ftftrum Graeca di- 0:10, , a (THco, quatio, crepitaculum fignincaHS, vt ait magnus Etymologicus . Dicitnr & o-yi^rpov, per iuMolliafifira, di- xit,non tam ob id , quod fiftrafint reipfa moIIia,qiiam quod homines reddantmol les & erfoeminatos . §luid viilt ille color membrps,&c,'\ Nu da fiebant Bacchi fimulacra,inquit Phor- nutus.vt naturam vini oftendercnt, quod arcana deregat.Horar. i.epift. ^luid 710 ebnetas defignatloperta recludit. Quade caufanon immerito vinum dici- tur dulce tormentum , quod potentius quam vliusequuleusautfidiculae fecreta cxtorqueat. Vnde Reges dicuntur multn vrgere culullts , Et torquere mero^ que pro^extjfe lahorant . Rubedoaurem colorem fatis indicat,hinc quecognomen Ignigen^e habuit . Strabo lib. 13. Habet cnim vinum ( vt refertcx Eratofthene Suidas^ xqualecum igne ro- bur : vbi hominem fubierit,conturbateu, ceu Libycum mare Aquilo vel Aufterivn- de quoqj prodit ea , quas latent in mentis recelTu,& virorum animum in vniucifum concutit. id eft : oTvo^ toi Trvpi l^ov i)(H fj.(vo^ , gy^" dLV gV eivS^pa, gA-S-H kv^cuvh cTe Qict ht^viosAV cikct /Sopri^ , voto^ . S^i KiKpvyJv ct ',igneus ardorerit . Bacchi natiuitatem & res geftas videapu4 Homerum in hynvnis Bacchi,& apud Oiii dium in fine ^.Metamorph. Extat & Or • phei hymni in eundem. Fabula fic narra- ^^^^^^- tur:Iupiter captus amore Semeles,filia2 re ^^^^-^^^ gis Thebarum ,eam grauidam reddidit ; quare luno irata.vteara demedio tolleret, formam vetulx afliimpfit ,eius nutrit^**^ adeamq; accedens perfuafit, vt experj?/' • tur,an lupiter vere &exanimo illamjama ret:idq5 hoc modo.ab eo aliquid magni pc tendo , nempe velit talis & tantus fecuia. concurabere.qualis & quantus cura luno. ne coniuge fua confueuifftt.Semele igitux experiri volens fvt funt mulieres illius rei, prajferrim noux,cupidifiimae) fummope- re petijt.IupirerautemSemele iurauerar, fe quidquid ab eo peteret daturum ; ideor que vt iufiurandum feiuarct,illara flagra* ti fulmine occidit adhuc praegnantem.- in- fantulum autem nondum maturnmpar- tui»ex venrrceius fumens, femoci fuo im- pofuit,ac taradiu fouit, donec menfes raa- ternos compleret . Ouidij verfus deortu- Bacchi hi funt : Im ;^fe5ius adhuc infans genitricis ah alua £rtpttur,pat^rioq; Uner (fi credere dtgmwi^ Infuitf^ 144 Andreae Alciati M3Y0. vions B.tcchm l:-7j.rode|(icu oibis ^-cap. 7 de India (ic ait; Vibiiim,qius incoliinc, Nyla e(l clari(nma.& maxima, moncium Meros foui racerrfamam hiiic prxcipiiam habeiu,qnod ui illagenitum in huins fpe- cu liberum aibicrantur clfe nucricum.Vn cis autoribus,vc fcmori louis infu tum dicerenc,auc materia ingelficauc er- ror-Sic ille. |Uj?poVautem,id eft.w^w, co- xam'(eu fcmur fignificac ; hinc dittus e(l Bacchus a Poecis Dithyrambus, 'TrcLfU. 7o cur Di. S^vo Svpet^ (6{)vcu,\d t?:,qii d duabus ianuvs thyrdbus eArim>;hoc cft, vcero Semeles, & louisfe- dicius, more. Quamuis ali j Dichyrambum di- clumexiftmienc^quafi Lyrhirambum , vt eft apud Pindaium , quod lupicer illum afluifletfemori, ac mox co in lucem pro- diturcinclamaflec^Au-S-/ pAy.y.£t,?vudt pa,y y.ct . ac Ci dicai-.Solue fururam,folue futu- ram . Vel quod fecreta promens os dithy- ron faciac > nam eidem loquacitaiis ratio- Jie picam facram eile prodidere . Plinius eadem ferc,qua2 & Pomponius iiarrat , Jib.6 .cap.zi. Nec non, inquic, & Nyfam vrbem pleriq; India; a/lcribunc,moncem- c|ue Merum Libero parri facrum,vnde ori go fabula: louis femine cdicum.Hasc PIi- iiius.Phcrnucus aucem inlib.de Nac. Deo- rum fic inquitilnfutuseftfemori Iouis,vt partusimmacurus ad macuricatem & per fedionem vcnirec. Quod vinum pedibns (qiii per femora fignificancur ) calcacum 10 V djv^t- a,lcMim digeftio & concoclio non eft vfui tu &intcf Deos rcuilu: fic c!^m pacria mea minor clTcr, qudm vC capeiec Philofophiim , boniis qnifpiam , fiue Deus,fiue GeniHS,Athenas, in locum fortunaciorem commodioremque me cran ftulic, Sccxt. Porro Bacchi nutnces,vices incclliguncur , quas Lycurgus pepulic per montem Nyferon : quia confuetu- do fuit afteruandi vini caufa admifcerc marinam aquam . Idem videtur feutire Athenajus Dipnofophift. ii.cap. ^.quo loco rationem reddit, cur Nymphsedican tur Bacchi nutrices,nempe quod aqua im mifta vinum augeat,& temperet.Prifci aii tem illi loui duas nucrices, lunoni vnam , ApoIIiniduas.Baccho plures accribuerfit, quod oporteachunc Deum pluribusnu» tricum Nympharum menfuris manfuefa- (5lum efteac domicum. Referam huc lepi- dum Coelij Rhodigini Epigramma,quod, nifallor.e G ra:co confinxit; Ardenti6 Semeles audes puer excidit aluoy Ardebatq^ vno mater ille rogo . Et spes nuUa fu^ miferA fuccurrere matri. Atpuer in fiamis non tame vfius erat ; Ogygis occurrityfed non prius attigit illumy Succubuit mults, qud louis ignis aquA . Ignis abityfed non abijt vis ignea prorfus , ^iq^ cutifummA parcity in ima furit . Nympha igitur procuUO puerum ne tangi- tOyclamat , ^^ifquts esyignts enim cfi, niprius im^ brelaucs . Hinc fapit hic, liquidts c^c.] Qm>d e- tiam admonebat Plato, Bacchum temulcn tum Deum fob rijs Nymphis temperandu efle,id eft,vinum aqua mifcendum . Huc facitillud Plutarch. difputatione, An feni regenda Refpub.Aquam mero mifcemus, quo Deij furentem (wt cum Platoneiftuc) fobrio altero caftigatum tempetemus . C0{ iplf]yiV TTAUT&JV iTTi 7^ fy.iyVVyiviS TT^Cf v^ Ta J^cuf/.ovta fxctAt^ct avvii- vcu , Tov R^py.riv TU ^ioyv70> avyKet-^t- ^'pycav i ^oyuiV ti^i^vcriJLctT^ 'TicTO) cv' V(ILVdL-)^MV. 1 Btcchi nutyius i AquA peradu vinum Emblemata-i; Hf num U iam iorem t . if^ efe (s vini. VAyA)Ja9 . Videris mihifacrA rei tenere optime rationem, qui cbiungvs 'Ba.ccho Mer turiums^ dratio^iis condimentum poculis admifces . Eiiirdem lege qiiarftionem pii- mam 5ym pof. 3 -Hiic facic iilud Antiiioi.ui fayi)i', apud Homeriim Od^^^T (p- l^ActTTTHfo^ AV fjLtv ^ctv^ov e\yi ,f/.>i ide conf^quatnr:if ya,^ oivoi taZta, «■'(^6 0 iSovva-oi^^otci , t6 S' Ay.iTpOV Tiff '7rocri(of,\m t6 pripA t? KAKct)^ eyovTo^ t^U^opH^yccr-T^ AZpATii ' CS" i{J.[XiTpct ^lv/i , ihApcoTipoi [j.tv , YiS^icov yivoiT tiiv id eR: Non enim vinum hocneq; Bac- chus facitfed immoderatus potus,^ vltra qjtam decet , ^ fatis efi . C&terum fi quis moderate bibat,hilarior quidem iucun- diorfieri folet . Theocritus Eidyllio 13. a Bacchodari hominibiislajtitiam &dolo- lem ait ■; o7a S^tuvvoso^ i^coyJ AvS^pdUJt ■^py.A du^^oi ' Apud Euripidem BaccHi verba runt inte- ritam minitantis Pentheo,a quofecotem iii renferat : Agnofce Dionyfiumfilium lo- uis , quifi eius aucioritatem s^eSles , Deus eB vehemejitijfimus yidemqi hominibus mi tiJfimus.idciiiyv&xTiTcu cTg t6v A/aVA/o- vviTov , oi -Tffi^pvKev iv ^(kh 9^6$ S^hvota^ 70f , oivdpcoTrotiTi iiTncoTATOi. quod di- (ftum eft: pro m oribus v teiitium:qui enim fapiunc,co moderacc vtiintur: quifecus , furorcm Bacchi (uo non leui malo expe- riuntur.Ecid explicanc duo yzxhZyyJ.piMA yjfl ^''^(^oi, ex verfu Theocrici a nobis ad- duAo.-quorum prioris a Maronc vis expli cacurad finem i.ABneid-vbi dicicur , ir.] Qu»- drans eft tertia pars afTisjfumitur pro va- fe.quod cres cyathoscoiuiueat. Si vis fiii' quit) fumcrccalicem vini msri, gdde illi tresaquxparces. Caljcem autem procya- tho po(uit,Cyarhus antem idem cft-,quod vncia;ficq; conftabit lcnfus iuxta Hefiodi pr^ecepnim,quoadfrugalitatcmadhorta- tur homines,Iib.2.Georg, Kpmif 7 AiVAi eiTOpfvTit wV ee9«- Tph vJ^etTOf^^rpO^tHV , 70 fti Ti7Ap79V hf^ev ohis . id efl ; Totihus ex liquidif femperqifluetibus adde Tres lymphA partes,vini non amplius vna, Hnnc mifccndi modum noii attigit Chi- Jiadum aurqr ^ in Proucrbio quin^', AUttres,auf ne quater. quem vidc . Neq^ Ccelius Rhodig hb.iS. cap. ^^ quamuis inulta vterq; deuinJ fymphonijs adaqua do^liflime difputanerint.Eft & epigram- maGraecum Hefiodica» fcntcntiac coinic- fiiens, inccrtiautoris : BttK^^ fXSTpOV apt?^v , 0 fj^tl TO^O , ^)]^' t^tt^jrov ' fV/ ydp a AtJi-HfcuTiOfy ii fjLAvittf , ^pH KpiVA[J.iVO{ 7pl9t VUfA^eUf 7%7; ^r/O^/, « oi-rt' ^s. Saujf» oder entlaujf, 6 rcmpora?Quis ?cr6 Scytha aut Thrax immaniorcs legcs pt^feribcretJScd hoc parum crt,nifi dicat; Aut bibc^aut hunc canrharum,quatus eft, ui caput impingam tuum.& ita non raro cx compotationcfit monomachiarficenim affuefadi (fcu mauis,a fuc fadi) funt.Do iwitiusNcronis pater,omni parte vitsede- teftabilis , documentnm furoris fui ctiam hac in rc ecIidit,occifo Liberio fuo.honefto yiro,quod potare quantum iubebatur»re- cufaret. Alcxandcr Macedo Promachum bibacitTimum homincm,in vini certamine vidorem , ralenti corona donauit , tribus tantum poftea fuperftitem dicbus:ip(c rex ad duoschoas, feu duodccim fcxtarios (6 tegiam & egregiam laudeni? ) proceftit, carteri cun(.^i,vnus & quadrag]ncd,etfufis vifcciibus propemodum (pc».^antc rege crepuerunt , & potando fpiritumcru;^a- uerunr. Sed placer Eubuli Comicijqucm citat Athenaeus, Icgem conuiualcm luic appouere . Loquitur aucein Bacchus vt TpHj-^cdp [jLQvotf KpATtipct^ iyKtpetvvvto . Totf i^v^ifipov^ffiv ' TeV //gV vyt€ivel luden verfu, - Vel poterat cura foluere corda graui. Cui poeca: non bcne fano refpondk vif muIcifciusPicrius v^aleiianus, hoc liiwato hexafticho : KhVO^ efflTiVaAf K 0/VOTpo^OV OfJLpAKet pfgyil Yg. O f ^Aki TO CtKV&AKOV r.[d.t&Ai i ^)^' KKtifJLATA T i^iTAfJ.iV ^ oKOVf ^KA^V^ A-TTO pi^tlf, O^TilV AV^Of/.eVAViCr^iffiVAppoa^VVAV» Tov «Tg T/V CiVofiAp»( «T/fit *tffafJLAT9S » H 'Trpo^ Ap)]A , H^KvS' AV i)y AVTH TAyA KiKtiSe Tpi- 'TTOV ' MpMe animis quifquis vinum hoc immi- teperofus , Allifitputri vile putamen humo , Ramosq^ ^ plantatcta ab radice reciditi Atq jta glifccntem fuftulit Aphrofyne . Namq; aliquispoto hoc vino grauis ijjet ad arma , Autdecoris poterat non meminiffe fui. Huc pcrtinethiftoria quam Hygnuisre- learius tulit dc Icatioa paftoribus iuterfe(no,qui cur occi" vinuin fibi a Baccho datum cum ijfdem fus. dcdiflct, eoque fadlicbrij concidiflent, & fibi vencnum propinanmvfuiflc putafs6f, cum fuftibus intcrfecerunt . Reperioapud' Tranquillum in Domitiano, edixifselm- peratorem , ne quis in Italia noucllarct.r quodenim fummam quandam vini vbeT-^ tatem,frumenti vero inopiam videret,exi-^ ftimans nimio vinearuni ftudio aruanegli gi, cohibuit nimiam hominum circa vites vel curam,vel libidinem.Iuflitetiam vine tain prouincijs fuccidi, relidavbi pluriu parte dimidia.Ethxc fere ille. Sed Philo- * ftratusin Apollonij vita caufam eam di- ferte tradit , quam fupra pofui , nimirum edidi caufam eam fuilse.quod in Afia pr^ cipue homines vino nimium indulgentcs, feditionesexcicaient . B.CS dura h&c nimium^^ Scuciior hec bi- bendi lex,dixerit ahquis: dura quidem ijs potifl!imum , qui flbi omnia cftufc licerc volunt . • Suntpendula guttura] Nulluscft, qui non appetat vini delicias , neq; itadiluti, aut itaarguftis poculis:facile enim fluit , & fponre fua illabitur, nec opus illud per manicam Hippocratis percolare . Heu facile commoda &c.] Qux com» K 3 moda Andre^ Alciati cfiii pul- Ebrieta- t-A dete- fiatio . ntM certx mints. moda fiii t,vcl qiia? ira putantiir,nori faci- le nobis acddiiMt: mmJ^uTKoKcL TAKet' Kdi,ardua quA pulchra. qii^e verg fiint in- commoda,vItio veniiuu,etiam nonarcef- fita. De quo iufra proprio loco . Sat I s miilca de viiii vfn & abiifu his tribiis Einblematis pallim actuline vi deor,& lubens hic oratioiiis ciirfum ftftc- rem,n'fieflrec quod vehementerme torque rcc, Cum gemiru &fremicu,cum rubo- re & pudorehic recordor inclita: noftra^ Germani«c,cuius 'TroKvTrojidL reliquarum natioiuim orefocde traducitur . Trium Furiarum mentionem faciunt Pocta: , ego quartam adiungo,&do principem locum in thcatro flagitiorum Ebrietati . Ha.'c in med o Euiopa; fedem ftabiliuit.atq ; adeo fubdidit orbem noftrum, vtquamuisalijs quoqjgentibusimperct , Germanos folos pcfundcc calcanso , & compcdibus inie- (flis trahar inuidlos olim populos, quo vult, Babylonica nieretrixcu philtro fuo & intoxicatocalice • Non fasuior peftis vifacft , non atrocior hoftis graflarij nec Homana potenriaita vires noftras conrri- uit.vc hasc . Fra-ftuin iam hinc &imbel- lcgcuus vidcmur,decu(fo prifco illo robu ftatis & forticudinis florejdenigratomili^ taris gloriar,qua:foIennis quafi & propria fuitgcutis noftra:, fplcndcjre a.f lucc; con- ucrfisii) etf^minatam quandam ac turpif iimam moHiricm , vircucum heroicarum clarilTimis infignibus.quibusfulferunt ata ui proauiqj noftri , pcculiari nationisgc- nio j conculcatis vif^is,fomni trcpida- tio &metus. Omnium vitiorum hjec ma- rcreft,iurgia feminat , cscdesgignit & ho- micidia,raptus,adulteri3,ftupra, tumul- tus,bella. Quas poftquam radices altiiis cgitjquo magis cuellitur,e6 firmius ha:- rctttoxicum anim? & acoiiitum.quo tacla mens, velut afphaltico bitumincpigrum lentorem trahit & gkucn ignaui3e,vcftu- pidis fcnfibus , & vecordi fpiritu ac ftcr- tenrc;tota lagueat^dbimctipfagrauc onas ac Emblemata_>C tfjt 2C (arcina. Non (ic fiimat clibanus auc furniisardcns,vc ftomachiisebrij ; & pa- tcntis fepulchri foctorcm libentius quam cloacam gutturis ferasjfulphnr&naphta inter ronchos cfflat titio ii)feroi . Sed cpr- nua runjir,& contrame infurgitbibonum ^riofe» ebrioforum catcrua,tali raciocinario- tm ex' «e cxcufans .• (fafto. Foecunda ferra pofae , Hanc arboresq-ypotantt Et potat ^quor aurOf , Et Luna potat A^uor , Ipfumqi Luna FhocBum : ^jd ergo tu fodali^ , Fotarc me vetahu f Rct^c vtiq; fi matiidi ifti guloiies aquam jiquidam pocaretit.non refiaL^am feu cx- tiliatam vice.Atdum contra ccrcatim fpu- iiiautes hauiiuiic paccras, plenoq; fe pro- luu.itorc.inftitutum nacuraie fallanc.fal- i l"'>turq; & ipfi crebro . Erubefcac quis- ' quis parciculam habet fan^ meiicis , dege- nerarc in hoc nefas, qna: voluntariacft in- fania,qua mcntis ftatus concutitur,profli- gatnr corporis ralctado, patrimonia atrc- runturicuius vrb um & prouinciarum cxcictia ac ruinae comitcs funt . Agcdum ciiigilcmus aIiqaando,viri popuIatC8,abdi- cemus tetrum hoc vicium ac flagitium > hanc tabcm & labem,& parum fupcrcrit, qnodinnobis carpant , deq; noftra landc dcccrpant Gcrmanomaftiges. Ni parueri- tis.alca vocc" intonabo^^gy TttfwetTplJ^of . Me miferujpfa fuaGermana modefiiafede Exulat,^ luxtt-s virfutem eiecit auita . luuat etiam veluc in fpccula aliqua confti tutum,ynde non foljim Gcrmaui.fcd vni- uerfi populi exaudirc mc pofll nt,prophc- ticum illud proclamarc; Va furgentihu^ fummo maneyX t potum inehriantem feBen- tur . HuiusoracuH tum praefentes, tum pofteiosmemiinfte volo Plura de liac ma- te r ia q ii i c r. p' r , V i d ea c P rou e rbi u m , VinUTh. caret clauo:^ ,VinUm fenem etiam nolen--^ tem faltareimpellit \ Piatonem j. dc Rc- pub.& ^.delegib &c.Plinius quo(jj de fu giendacbriecarefufjm orationis riuulum cxprompfitlib. i^.roco cap.ir. Gramea_j . EMBLEMA XXVI. AndreafAlciati ^ R A M 1 N EA M Fabio Patfes tribuire cerolUm % Fregerat vt Poenos Hanntbdemque mortu* Occulit inflexo nidum fihi gramtne alauda^ Vulgo aiunt , fullos fic fouet illa fuos . Saturno Marti^facrum ^ quo Glaucus adefo Polyhides , fa^pis credttur ejfe Detis . His merito arguitur nodis tutela falusq^ : Herba^ tot vires hxc digitalis habet . COMMENTARII. II, Gramen VI «. I vcncrabiles & togati locoemi- nciuiori confpiciuntur , qui alium habitu quoq;pacifico indutum graminea corona donant,quam ciuscapiti imponcrc videntur. luxta e gramine alauda prouo- lat Edautem alauda paruaauiculatqu^ in fummirate capitis apiccm habet,vndc etia galerita dicitur.vt teftatur Pliiuns lib.i i. cap. 57. Titulus Emblematis Sanfi- gnificatrquod cft anciquae & paftoralis vi- IX indicinmiuam quiin prat^curfuaut \i libus coatendebant,cum fupcratieranr,ex co folo^iu quo-ccrtamcn crat » decerptam hcrbajn a4uerfario t radcbant . Citatur zx Anio : G(tHdentiCurrmt,celebrant yherbam con* ferunt. Plinins de obfidionali coron3,d;ari (blitam f 2rAA>i>ie teftatur,quod g^ramcii decer ptii HerbAfn erat , quo loco obfenTos feruaffet aliquis • Summum cnim apud veteres vidoriajfi- gnum fuit herbam porrigere vicflos , hoc eft,terra& altrice humo , & humatio- ne ctiam ccderc. Idem Plin. dc elephau- tc lib. 8. Mirus pudorcft , vi(flusque vo- cem fugit vidtoris, terram ac verbenas porrigic.Itaq; herbam dare, fiueporrigc- ic gramen,cft fefe fateri vi(5lum,agnofce- re vidorem , pra:fidij & falucis audorem reuereri . Anciquicusquidem,refteeodem Plinio,nuIla corona,nifi t)eo dabacur.Sed demum vt in generofis virtus crefcerec,& ignauis torpor excutcretur , diuerfavetc- rcs excogitauerunc coronarnm genera , prout cuiufque virtus non abfqj qtiadam conuenientia exigcre videbatnr . Ali? e- nim crant ex apio , alirc gramineo: , alia; quernse fiue ilignea:, alix oleaginca? , alia: my rceas , alia: laurex , alia; aurc^ . Dc quibus librum fcripfit Claudius Satur- nius,in quoearum origines , caufias, fpe- cies,& folennitates late complexus cft.Scd de graminea corona,de qna hic fermo.ip- fiusPIinij audiamus verba : Corona qui- CaronA dem, inqnic, nulla fuitgraminca nobilior gr/imi- in niaieftate populi terrarum principis,pr^ p^e^ mijsq; glorias-Geromacae &aurca:, valia- /^. res,mura[es,roftrar^, ciuicx, triumpha- les, poft hanc fuere, funtqi cmi6ix magno interuallo, magnaq; difFerentia . Ca:teras omnes fii)guli,& duces ip/i impcraiorcsqi, militibus , a«t aliqiiando nidum,^cJ] Quibufcia auibus & belluis hcrbarum quatiiuclam co gnicioefta nacuca infica,vt quod arcema- xima &di!igcci obferuatio le homincsipfi fciunt,ha2 naturas beneficio fcntiat.Qu^od autem alauda fiuc galerita nidum fibiex gramine conficiac, ex veteri Prouerbio fic exprefrum eft a Caflliano Baftb fcholafti- co,Iib.DcagricuItura;GaIeritac, inquir, in gramine nidificant,vndeetiam Proucrbiu: etypeo^if . Ramofum grame ?udo occultatur alaudd. Solcc cnim alauda peculiari quodam amu- lcco fuum luftrarc nidum impoficis qui- bufdam ramuUs graminis,iicuc aquila cal litricho.cornix vcrbenaca fupina , turdns myrto, palumbcs lauro , vc ex Zoroaftri magi i^^yico-^oviKMV retulit hteratiftimus vir Bclgij decus l\.imi\s,3dagio,Alaud£ in nido latet gramen . Saturnoy Martiq-yfacrum] G ramcn ideo Sacurno facrum creditur,quia Aifchyrion Samius inquodam lambo aic y Sacurnum feminaffe gramen,quod voca.c G raraen deo rum.Sandius conic^Vura ducicur, id idco cilc,propcer viuacicatem.quam huic heib^ peculiarem tribuunc Poecje : diciiur enim ab ijs -viuax Sl inexpugnabile. Cuius opi- nioni cojicinic celebratum in Hifpania pro wcihwim'.. Mas vieio que la gramma. Ma- gis viuax quam gramen . Marci vero far crum eft,quia exgramineorcusefte credi- cur. Ncq-; abfurdum fueiiceius nacniita- cem reccnfere pulcherrimis Ouidij verfi-^ bus.Faftorum igitur y.ficloquicur Flora: Mars quoqyftnefctSyper nofiras editus artes: lupiter hoc vtadhuc nefciat vfq-^ precor, SanBa louem luao ,nAtafine matreMi^ nerucL^^ Officio doluit non eguifje fuo . Ibat vt Oceano quereretur faBa mariti: Refiitit ad noflras fejfa labore fores . ^luam fimul aspexi:^uid te,Saturni/r,di.v/'y AJt^lit?£xponit,quem petatiUa locurn i Addidir Anima- lium qito rundam folertia , Alauda in grami ne nidtfi' cat. Gramen cur Satnr nofacrii. Cur Mar ti .. jr4 Andre^ Alciati Aiididit c?» caufam- Verhii foUhar amicu . Noiinquit, z erhn cura leu^ind.x mea eft, Si t.iter eftfxclu^s negleBo coniugu vfu lu^iter,^ foltiftiumen itrumq-^ tenet'^ Cur ego del^erem fieri ftne contuge mater ? Etp.nere intaSio dummodo cafta viro ? Om/.'i.i tentaho latis medicaminaterrts , Ltfreta, Tartareos excutiamq; ftnu4 . Vc.x er^tt in curfu,zulttl duhitantts haheha. Nefcio qUid,Nymphefcirf viderts, ait . Ter volui fromttferc opem , ter Itngua re^ terta eft-y Ira louts magni caufa timorts erat . Ter precor auxilium,dixtt]celahitur autor^ Et Stygia nomen teftificahor aqu^ . '^od pety.OlefiijS^inquamy mihi mifjus ab a.ruic Tlos dahit,ef? hortis vnict44 ille meti . dahat,hoc dixit-.ftertlem quoque tange ittuoicam , Mater erit.Tetigi.nec mora,mater erat. Ircttnus hirentem decerpfi pollice florem ; Tangitur,^;^ tacJo conctpit tlLafenu . Ijmq-j graui4 Thracem , ^ Iauh Proponti- dos intrat , Titq- potens zoti-jMarsq; creatus erat . ^^t memor accepti per me nat.tlus-.Haheto Tu qtioq'yRomulea,dtxitjin vrhe loctim. Qiio inloco Antonius Coiiflaiuiiis Faiieii- {is;Huic Deojinouir.gramen confecratum dicuntjQUod id humanocruore procres cur . Pcren: & pLyfica huius rei oftendi racio. Nam cuories caltra iocar.tur^feligi- rursd idexpe J:rus Iocus,non exaracus; ob idq; Irrpuis \.\ gramineis campis collocan- tur, o-.iiab agricolis rpernunrur; propcerea auod gramen valdc icrpar&: propagerur , humoremq; omnem ebibat,eUiSq.; omnino rollendi vel cuellendi nuHa rarioclle pof- hr. Vnde puco ab Ouidio,epichero ad rem accommodaro, inexpugnahtle gramen, di- itum eiTe y Meramcrph l.oUum tiihuliq-yf-tigar.t Trtticeof meJft s,Qr> tnexpugnahtle gramen . Reuera g:anien&: in i.cminis rjtione,& re ipfacuni Marrc sliqiuim habere limilita- dii^cm videcuf;nam Gram.M)& Grcjduins cuod Marris cogiiorpen cft) a gradiendo «fS: ferpei-do duci videntur. Adba^c Ro;ua; liicamf o Martio copioUim gran.en cre- fcebar;& Marciali prxmiodonabacur- Ho- rar.i rii'C.4. Carm. Te pcr gramina Martij Campi,te per a^t^ai,dure, voluhites , Idem 3.Carm.Odc 7. j^amut^ non alius fleHere equum fcienl- JEqug confpiciturgramine Martio . ^o Glaucus adefo, (^c.] Id variis mo- . dis ab Achenarolibro j.cap.iS-Sc aliisnar- ratur.Hic pifcacor faic Anchenodius,natan P^J^^^^^ ' dipericilfimus , qui vcl cuntflos fui cempo- ris nacacorcs iii vndis cxuperabac, aic Palas- phacusrnam folebac c porcu fpcdiantibus , donec iam cxtra eorum cdct profpedum , cnatarc, & diebus aliquot lacere. Cum au« ccm redirct.perruadcbat fcfc in marinis flu dibus vixiffe , hincqucmarinus Dcuspri- mum eft nominacus.Tradunt alii eum ali- quandoob nimiam pifcium, quos ccperar, mulcicudincm fuilledefelVum, onufqncin mcdia via abieciire;vnum ex pifcibusmoti- bundum herba guliaca rcuixiiTe , &in flu- uium profiliUle: quod cum Glaucusobfcr uairer,eadem herba comefa , immorcalica- tem adeptus putacur.PIin-lib.^.cap.i 6. & Iib- ji.cap.i I. Aufonius: Sic Anthenoditis Boeotia per freta Glaucus Gramina gtiftatu poflqud exitialia Circes Txpertti^ carpt.is morthundtspifcihus herhHi Sumpfit , Carpathistm fuhtjt nouus acCQln pontum . Ille hamti rete potcns fcrutator operti Neros , Aquoream folitus couertere Tethym, Inter captiuxs fiu-tAuit pndo cateruds. Ad id refpexic f ranc. Picus Mirandulan.in Voco pro faluceconiugis (mihi enim almd ageiui pridem locus ille cccu riic-) N/7 mthifirmari poftent mea vota, maligno Impete depulfo morht?num pallid.i tahesi I^it tetrts pelli poterit mors improha fuccts} Graminc vel Glauci,uel prifca Ti.onis arte? Alius fuit Glaiicus xMinois fiIuis,dequo Tahulx^ calis refercur fabula : Giaucus Minois & de Glau- Pafiphaes filius, cum murem perfequerc- coalio. cur, incadum melle plenum UKidiCj ibiqj exanimarus eft. Q^^em cum parenres qua:- rerent, Apcilinem fciidran funrdepueroj quibus Apollo relpondit: Monftrum vobis naciim crt tribus coIoribus,qnod Cx qins vo bi'^ i.idicaueri: , cui rei in agro monlirum hoc (ic limi!e,ille vobis filium redder. Mi- t.os forceaudira , coepit monitrum a fuis qua?rere;cui dixerunt,natum etle viruluni, qui ter in die cnlorcm muraret per quater- nas horas; primo clTealbum , fccundoru- iM^um , d'v;inde nigrum . Mmos autem ad monftri a^nigma folueiidum augurcscon- uocaui:: iijterquos Pohdus Cerami filius Argo- Emblemata laucus \tr di- tlS Poly ■des , Argolicusdixit, monftrunv fimile cfle in agiisfiudiii niori fiuc rubi-Nam primum albus eftjdeinde ruber,cum permacu ruit , wger.Tuuc Miuosaic.ex ApoIIinis refpon- Cq , filium mihi tcftituas oportec. Quod Polydus dum auguratur, vidit no. egopotius fum in hac feiueria,vt credam,. cubitum in hcc embleifiate non fumi pro brachiicubito , fed pro quodan» menfura^ gciiere,qui cubitus dicuur apud Vitru- iiium &alio';:,Gr;«cc ^^Tj^^u^-j Lufitani vo^ canc )8 Andreje Alciati ciuz fW,pcniiItima correpta . Itaq; il- la vcrba, Conttnet ^ cubttum,duraq; frAna manu» fic inrcrprecor.Ncmefis vna cantummami fimiil & cubiciim Choc eft , virgam illam menfoiiamj 8c frxnum continec5 quodcic clarat veifas vltimus i £t lubet tn cun^u rebui adejfe modum . Hoc eft , iubet , vt adfit menfura cum fa- (ftis, cum didis , Deniqj fi epigrammata, quje in Prouerb. Adrafiia Nemefis , aci- dncutur,cun\ Latina verfionead vnguem examinaueris,non dubitcquia libcs venias in noftram hanc fententiam . Quam (i fc- queris.emendabis pi(fturam . Hsec illc. Ab hac fententia non multum difcrepat Pi- gnorius.qui hanc ita refti tuit figuram,ni/i quod hicambas occupct manus, dexxram frxno, finiftram cubitos quod tUe vni ma- nui tribuit. Ij Nemeseos nomen , vt hinc du- N^mefts inicium,c6To ToO ve[Xcauv,indignari, ■vnde di' f^^iS^iv Cjrip t» fJ.tTpOV . Contined Nemefis cubitum.quA caufa, rC' | quiru i I VrAcipio cun6iu rebta adeffe modum . * Nemcfis [cgo] cubitum continco , cuius [rci] cauia.? diccs . Omnibus mandacum annuncio, nihil pra:cer moduni agcndum. Menfuram teneo Nemefis. cur} in^uif. vf omnes » Admoneat^uo nil^ii modut adfit^agat . NZMESIS] Ncmcfis Nodis & Occani I I fj filia, vttradit Hcfiodus iu Thcogonia.his Htmept vcrbis .• T/ ATg ^ viif.i9iVi ^nixa. hnTol^t Tola-t , NvJ iKoii . Hoc cft.- Nodiefata efi Nemefis damnum morfaU* bui&gris . Eutipidcs illam louis filiam facit in Rhefo: A'J^pATCiA fJLiV a. StOS 'ZtCttS , iipyotSTOlJLciTCdV (p^OVQV • Hxc (vcbreuibus mulca compledar) dca indignationis fingitur,improborum & va- niloquorum hominum vuidex, eorumqj maliti^^arroganciseprxfcrcim atq; fuper- bio: feuera vlcrixra curpibus decerrens,ad vircucis amorem alliciens. HaJic celebrac Euripides,Macrobius,PIaco,& alii mulci, nofq; paulo poft mulcadeea dicemus, & alios cicabimus. Angelum Policianum hic pra:cerirenon poftiim,qui eam pulcherri- me defcribic in Silua,cui ciculus Mato,fic; Zfi deay^UA vacuo fublimis in aere pedens It nimbo fuccin^a latHS',fed candida pald, Sed EmbletnatcLj . ^9 Sed radiata cemam , ac Hridentibui info- nat alts , Hac Ipcs immodicas f>remit:hAc infeHa fu- p^rbts Imminet'. huic celfas hominum contimde- re mentes Succeffusq-y datum y&nimios turbare pa- ratus . ^luam veteres Nemefm genitam de No^e filenti , Oceano dixere patri; ftantfderafronti , Trdna manu ypaterasq-ygeritfemperqi ve- re-tidum Ridet, infanisobSfat contraria coeptis . Improba vota domans.ac fummis ima re* uoluens Mifcet , alterna nofiros vice temperat aBus . Atq-^ hucyHtq-y illuc vetoru turbine fertur. Veftigia feruat.] Epigramma Grjeco- rum i.t^'Aiit cam ob rcm divfta,ici eft,T/f- ftigiaria,c\\\x veftigia homiiium infequa- tur. Eft & qu^dam ad proiierbiil allufio, V;i^t/o^ fAiTiK^HV , & *tyyii i^i^KHv. id efl-, veiligijs infiftere,^ vefiigia />f r/^j«/;quod Platoni farri/iarceft . Continet ^ cubitum , duraque frana] Hajc remperantis fymbola diligcntcr an- notatPierius Valcr. Hierog!yph Iib.5K(vm , id cft , cubitum vlnam . Non patiar hic de differen- tiis vlnarnm, &■ cubitomm apud audores controuerfis aliquid commifceri , fedad rem dico Trn^xyv a /imilitudine cubiti,cum ad rc iTTl T« Veola (pbpCOV TiJV lSii[J.i(7lV , Humanam,inquit,affe^ionem obijctijcum in tergo feroi ipfe Nemefm . Ariftot. de artcdicendi, vif4.i(nv proanimicommorio nc accipit,& pro virtutc, r.Moralium ad Nicoraach. n.cdiam illam quidcm ir.ter ^^om KffJi iTrf^oupiKttKicLV ) id cft, diam IV. In mente lex. hi ratio ne iudi. cium . In volun tate iufii tiix-j. In imagi natione Nemcfts . luO Andre^ Alciati diam ^ peruerfam Utittam: Hefinitiir ira- x]iie in K hecoricis, AvV/f eV/ T(p }fferen- Nam inuidia nullum» inter bonos & ma- t:A inter los difcrimcn ponic , fed bonis alienis cru- Ncmefin ciacur,feu illa digne.feu indigne accidanc: •.y inui- & incer a:quales ac fimiles praecipuc re- diam . gnat . At Nemefis j:grc ferc cancum in- dignos & improbos opibus & honoribus florere: qua racione laudabilisanimi com- mccioeftjvt vircusexiftimecur>& in probis tanCLim viriseft. Cum enim squicas po- ftulec, vc malis male, bonis eueniac bene , ceccc vir probus & luftns maximcgau- dec,rum iufticia IcruacarTvc cfi lceleratos homines,hcarios,gra(facores, pra:datores , alios ]; id genus de mcdio colli videc : fic iieq; miniis gaudet quando viris bene;me- ritis aliquid opcime (uccedic. Qiiar oninia paulo poft exemplis iliuftrabimus . De Locti^ ex Nemefi fic Ammian.Marccll.Iib.14.ad fi- nem:H^c & huiufmodi innumerabilia vl- trix facinorum impiorum,boiiorumqj prc miacrix aliquocics operatur Adrafcia,atq; viinam fciiiper,quam vocabulo duplici e- tiam Ncmefira appcllanuis . lus quod- dam fublime numinis efficacis , hunnna- rum meurium opiniotie Kmari circulo (u- perpofitum,ve! {vt dcF.uiunt a'ij] lubftan tiahs turelagenerali potencia patilibus pi\' fideas fac2S.-quam Tiieologi vetef^s fingei» nnna- tes Iuri!ria:filiam,exabditaquadam :fcter= nitate tradunc omnia defpedtaie cerrena . Ha:c vc regiHacaufaram,&arbitra reru , ha:c difccptacril , vrnam forcium tempe- rac,accidenciura vices alternansi vohinra* tumque noftrarum eiorfa inierdum aiio quara quo contendebanc exicu cerminans, mulciplices adus permucando conuoluit. Eademque neceflitacis infolubjJi retinacu- 10 mortalitatis vinciens faftus tumentes in caflum,&: incrementorum decrimentoru- que m.omenta verfans,vt nouic.nunc .ere- das mentium ceruices opprimit &:ener- iiac, nunc bonos ab imo fufcicans ad bene viuendum excoilu . rmnas auccm ideo il- 11 fabulofas apcauic.vcadefle veiocicace vo- lucri cun(iis exiftimccur : &: pra:tendere gubernacuJum dedit,eiqj fubdidit rocam, vt vniuerfltatem regere per clementa di- fcurrens omnia non ignorecur . Sic ille : quietiamlib. ii. Qu^cm ab ima forcead- ulque iubendum Imperacori pene elatnm, ideocjueincolerabilem , humanorum fpe- fuademaiSjfupremum rerum omninm opi "^i ficemniiiii latere,nihiiqueomnino impu- = nc reli.iquere.-quippe qui > vc cccinit Or- plicus , 'WCLV7 eipOpet ^}{efjt '^TAVT oiKii(i) H£IU TCtVTA Idcm i r^gic. Senecak- JDominare tumidw, ifiritm filtos gere\ Sei^uitur fu^erboi vltora tergo Deus . Qmsque Emblemata_>. iSi Q£isqiie tcem^'* des. Theodai. i6z A ndreas A Iciati pcrnasluic , vtcflapud Plutaich. DeNc- Vidc ctiam Pctrum Crinit. dc honeftadi- jnefi idem Plutarchus difputatioue Deijs, fcip.Iib i^-cap. 6. Natal. Comit. Mythc- qui fero coiripifitur a numuie,mulraeru- log- lib. ^.cap.i^. Viowtth. AdraiiifiNe ditccolIegir,vc & Gyraldiis Syntagrn.i j-. mefis . Tandem tandem iuftitia obtinet . E M B L E M A XXIIX. iHTtior arripuit NeptHnm in aquora ia^um Naufragio , "ot domimm fojfet adire fuum : Littoreo Aiacis tumulo namque intulit vnda > hoat , tali njoce fepulchrd feriti Vicisii Telamomade tu dignior armis . Affe^ltis fas ejl cedere iuHitiA . COM Emblemata.^ C O M M E : r. littorc maris vifluir tiimulus, affa- 1 bri opcrc cxtruftus > latera fcricntibus maris vnc{is,quibus clypeasinnatat, &ad tumulum adnatat. Emblematis epigraphc cx Hefiodocriitaeft, lib. i.Georg. TiKoii^i\^^7et. hoc eft ; lufiitia vero emergit fuper iniuriam tddem pfodiens. Qvix vcrba non commode inter- pretatuscil Chiliadum author in Prouer- bio, Malo accepto fxpttflulttn , (lue quod properantcr admodum componebat 3 fiue quod fort^ in eremplar incidic corruptu . Nam legit v^ptovy pro v0pio^. II» AppARETid fum pcum elTc ex dno nsEm- bus Epigrammatibus Grsecis lib.i.titulo mortu. er/V.M/:primuniq; flc habc t : (TctV , KctpTidS^ili S^ctva.av ^Ki KctitoKpicrivi. VAvny^ cTg Sei\ctxrct KctTe^Tra^e,*^ '^rctpd TVfX/2ov eua.vTosv',]K7i)v copixta-ev, ^k i^ojivf . FelidA clypeum non Aquo cejfit VlyJJes ludiciOiplenum fanguints Heciorei. Sed mare naufragio detraxit-^ndq., natado Is tumulum Aiacii,7ion Ithacampetijt . C!ypeurfi,qui He(floris ranguinc bibcrat, Laertiadcs Grjecorum obtinuic iuiquo iudicio Naufrago [Vlylli] autcm marc detraxit , & ad tumulum Aiacis naiantem deiccit,no ad Ithacan\. ^luem clypeum Laertiadet diudice Graiu, Hecioreo fparfum fape cruore^tulit j Naufragium paffo mare ei abfiulit.adqjfe- ptdchrum Aiacis pepulit fluHihti^yhiiHd Ithacam. Sandlius hoc modo verrebat : Hscioreo clypeum PelidA fanguine tinBum ludicio Danaum falfo habuit Ithactu . Vcr marc difiecius^diutflfapuppe fepulchrii Concutit Aiacts, littora non IthacA . Qaod autc fequiturjAiciatusipfe expref- fit,fed mufa paulum fufiore ,addiditquc poftremo i-TrifjLiJ-Jiov • KAKci iffojeiS^ctcov J^ijccta-iv wo\u y.a^^Kov (i%v\)s , HS" Kpt7iv iKhhov ^vyipm ctTg^tTfy^g ^a- Kctoret . ^^Tt]? iv ATytttKol^t (^OA i CrVUct 7/' sr T A R I I. eivTOV (T* iKKAKi^^tt 70V A^tOV iaitf iyp^o 'TTou 7iKA^moit SAKot did^ KtS^CtO . Minos fic vcrtit .* Kcdc Ncptunus iudicium tuHt, mclius qwam Minerua ; Et iudicium Grascorum odiofum [ini- quum] oftcndit mare. Scutum in littoribus clamat,& monumcn tum agitat, Ipfum tevocans, [6 Aiai] dignum (cuto bellatorem : Exurge 6 fili Tclamonis , habes fcutum AEacidas. JEquior efi iudex Neptuntn Pallade longe » I.t mare iudiciu Gr&corum ofledit iniquii . Nam monumentum agitat fcutum , C?»^* in littore clamat , Vnum te appellant dignum , Aiax 0 hone , fcuto : jE/> agedum Telamoniade,fcHtHm exeipe Achillts . Vcrfio Sandij fic habet ; ludicio pulchro Nepttuitis PaUada vicit » Arguit ^ Graium iufins fuffragia Ponttu. Nam clypetcs reboat Pelagi delattis ad vndof : Buflfl qthttit , dominum potiorem voce fa- lutans : Eia age iam Telamont clypeum iam cernis AchiUps . Hiftoriam de armis Achillis multialitcr Htfiorin intelligunt,aut narrdnc,quam oportecnos de (trnn, ex Calabri, qui Paralipomcna fcripfit AchtRvs , ad Homericam Iliada, Iib-4.& j.carptim candem adduccmits. Achillc itaq; a Pa- ridc occifo,adijt GrascorHm cxercitum Thecis,AchiIIis mater, propofitisqj prse- miis eos inuitauit,vt certaminibus filii fui funus celebrarenc. Porro ccrtamigibuc confetflis Thetis Ac ullis arma in medium protuIiCjilli olfercnda,qui in aflTercndo A- chillis cadaucre maiorem in Troia nauaf- fecoperam. Aiax TeIamonius,& Vlyfles fibi iiniicemarma pecunt. Conftituuntur iudices aliquot ex captiuis Troianis.idquc cofilio Ncftoris.nc fpe fruftratus vel Aiax» vel Vlyfies Grxcis exitium ftrueret.Qjua- re Aiax in rabiem & furorem adus inoues Gr^corum faeuic.exirtimans fe Vly fii,ca;- terisq; preceribusnecem admoliri . Sed L t * poftea AndreasAIciati J/ifer se itt Oui' Ite opinio poftea faniori meaii reftitiuiis , piidore aifc• 0/>; cT' A^ctvio^ -^vyj) liKetueiVidLlio , ^iJVftiV iyra viKnact S^iKct^ofjLivof ^ctpsi ViWJi ) Teu^^ea-iv Ay,(p' A\t\i]oi' iSnKi i^i ttot- vict /u.iirnp . TlcuS^e^ «Ts TpuMv S^UctiTctv TAAAce» a.9iivi} . id cft : Sola, autem Aiacis emtmn Telamonind& ^eorfum fiahat irataproptcr vifh^-iam , ^^ua ipfum ego vici litigans apud naues , J^e armts Achilln :pofuit autem veneran- da mater . Tilij autem Troianorum iudicauerunt ^ Tallas Alineruri—} . Pindaruseriam in Nemeis Ode 8 idem vi- deturjencire.dri inquit: Kpv(p/ct/a-i ydp iv '^etpoT^ OS^va^an S^ctvctoi ^epa,7nv(rctv. id eft : Occultis enim iudicijs Vlyjfem Danai pr&tulerunt.Covnmwmot nihifominus ob- tinuicopinio,quod Achille fiaudulcnrer a Paride inteifedlo , Aiax Telamonis filius, poft eum fortiflimus Greconim excirerir. tumquia multa prsclare geiTic, rum etia C(yr,pro fonitu . Vicijii &c.] 'TffpoTcoTroTroitct maris ad Aiacem:fic fe habent fata qujcdam iudicio- rumjvt non obtincant Hifl poft eoril mor- tcm, quorum fuit ius . Telamoniade] Aiax Tlemonis fili . Pa- Telnmon tcr Aiacis TeIamondi(5lus eft a loro,vnde vndc di^ (cutum propendec rnam TgA:fc//,oV cingu- Bus* lum latum, vnde pcndecenfis auc fcucum fignificac . Ajfeciusfasefi,&c.] i'^{)yi)fft^ Sc eV/- fjLu^iOV y ad quod illuftrandum fuccurrit Afilianiexemplum nobile cx lib. is.var, hift.de MacareoquoJam facerdoce Miry- lenenfi, fed quia liber eft m omnium ma- 11 i b u s , no n ad fc r i ba m . Affe cius , i n q u a m ,f(U ejl cedere iufiitiA. hoc eft, Tcs Trah)] S"i' KAiocruvyi. vch ciuftiri^ nomen accipiacur criam pro vericacc, qux* perpetuam fe iu- fticix comicem^prasftaredebec. Alludicur aucem , nifi fallor, ad oratorios afFedus , '^'^* qui fscpe veritatem rerum opprununt,aut peruertunc,adeo nihil cam horridum, aut ctiam cecrum,quod iion fplendefcat oracto ne,& tanquam cxcolacur,vc olim dixit ar- tis huius mirusarcifex . Scd tamen ad iu- rifpcritornm |)lacicum leuocada funtom- nia hominum iudicia, imo & confilia.Ve- ncari opinionem prxrpollere; & plus vale- re quod agicur,quam quod fimulace con- cipicur.Quod & Tullms i.Offic.non mi- nus generaliccr videcur dixifi[e;Efficiedum eft,vtappccicus rationi obediant^camq; ne que prjEcurrant . De occifi Achillis armisincer Aiacem & Vlyffem coortaeft nobilis iHa, Poecisq; decancaca concrouerfia:qu^ fane Aiacice- dere coadus effetaftucus & vafer Vlyfies, nifi fua cloquencia canquam fafcino ali- quo iudices Gra^cos in fuam fencenciam percraxiffet . His camen aimis iniuria & dolo partis, nondiu poticus eftmala»fidci poflellbr.Retulitenim Paufanias,ea Vlyf- Locus Ci naufragio ablataad Aiacis cumulum ad -P^^T^- natalTejficenim in Atticisille: Dicunc Sa- ^^^* • laminis accol^B, florcm inea regione pri- mum poft morcem Aiacis efie vifumj; caii- didus,& purpureus nonnihil.Iilio minor', & caule,&foIijs. Liccer:ein eo func, qua- les hyacinthis Hiftoriam iudicij, quod dc armis jnfticucum fuic , audiui ab AEoIen- fibus, qui inftauracum poftea llium iiico- luerunc,quique arma poft Vlyfiis naufra- gium ad Aiacistumulum eie^fla dixerunc. Ofta genuum,quie medici molas vocanc , difcoadolefcencis pencachli fuifieparia o- ftendeJ:unt.Idautem Deo volence fKffum " L 3 coUigic i66 Andreae Alciati colligit hic EmbIcmatographus»vt alliidat ad vulgatum miferorum & afilidoruin V€rlm,et conqiieftum.Iiilliiia verumqj laboiat,feci i.is prcmi tanJ^m elufl:acur:& quaquam prematur, t^ir i non "on opprimitur tamen.Cicero pro Ciueii ct>prir?ii~ tior Multorum improbitate depreda veri- jpw, tasemergit.& i!inocenri Ti]V ctAii^HSLV yjovof- -femt n^ Tempnsin lucem tandem verftate trahit, lmJi-a\- Qiiarnius pr^claroium hominum naoim- ^'..jY o^enca litu fqualeant,€orum tamen virtus ^ ' nullis vnquam faecuhs obfcuraii omnino poteft . Huc forte non incommode illud Pindaii^ex Od« 8. Olymp- x triumphatori obuiam procedei» deat in ciirru criumphali,quem leo- te vfqj ad portam Capetiam,poflea inCa- ^{^^*' nes rubiugati& liipati crahant . Formam pitolium fe conferebant. Currum pra:ce- ^^'^/^' autem currus triumphalis luhens vellem debanc tubicines, & buccinatorcs, fpolia , ab aliquoaccurat^ mihidcfcribijccrtequ^ ftatu2;,cabul2e,fimulacra vrbium ^xpugna liic pofira cft,n5 pIacet,ob varias rationes . tarum, arma, donaria, n)iniftri ficrificio- Vcvero hacin parre pivfiura iuuetur,r.on- rum.Pone feqnebacur reges &ducescutn. nullacxprobatis autoribus de triumpho, libcris & vxoribus , itemq; alij hoftes ca- quateinis huic rei infcruiuiit,afferam. Se- pti.inanibus poft terga ligatis. Quodelo* L 4 gautss i6S Andre^ Alciati gantercxprelTit Ouidius.^.Trift. Ergo omnis populusporerit sped^re trium' . phos , Cumq; ducutitulis oppida capta leget ? Vinclaq-^ cfvptiua reges ceruice tenentes , Ante coronatos ire videbit equos ? Hic qui Sidonio fulget fublimis in oftro , Dux fuerat belli ^proximus ille duci . Hic Ucus , hi montes , hAc tot castella,tot amnes , iHena fer& cAdis,plena cruoris erat.&c^ Sed propius ad rem . Tandem ipfe trium- ^urrus phacorquatuor candidis veliebacur equis, formx^' ipfeaureo infidens curtu.qui noa bellica- rum,neqi ludicrarum quairigarum, fed turris rotuadas inftar; conftrui^his erat , aurogemmisqi mirilic.c c^Iacus,vt Plutar ch.in Aemilio, Appiah. in Libyca & Mi- thridatica , Zonaras de triumpho Camilli tradiderunt Habes currus formam,videa- Jifihitus mus triumphantishiabitum . Hic purpu- triumphd ream gerebat veltem ,,aurointercexcam , tis . interius vero tunicam ; palmatam » dextra manu rairiiim c iaiUo, finiftra fceptrum cburneum- tenebat,ic in regia fellaeburnea- refidebat. Vides qua'm non refpoiideat \-\xc pidura.A4do,quQd eode curru aliquando vehebatur^trinmphStis vxor Scliberiiimo &caruifex,tefte PIiniolib.z8 c3p.4' & I^i- doro iib.i S.ci.qui aitrQ^uod vero acar- iiiiice triumphantes coiitmgebantur , id C./atindi^^^^^^ ferocijftmos domari, videtur mu t;i infcri- tuatus Alciatus e primo AnnaK Cornel. ^^^g Tacici,vbi fsda Augufti prxclara paucis compleditur, dequemutatione reip. Ro- manx agitiPolito Triumuiri nomine,Con fulem fc ferens: vbi milicem donis, popu- lum annona, cundos ociidulcedine pelle- xic : infuigere pa ilatim , munia fenacus , rDagiftracuum,legum in fe crahere, nullo aduertance:cum ferocillimi per acies ,aut profcriptioaececidifleiu . Tcftishuiuslii- honx poteft videri Plinius, qui fic lib. S. j^f^^ig, cap.i5. Primus Romse leonesad currum ^^J^ iunxit M.Antonius,& quidem ciuili bello cum dimicacum eflecin Pharfalicis cam- p^^^^ ^ pis, non fine quodam oftento temporum , cicero- gener«fosfpiricus iivgum fubireillo pro- digioIif^nificance.Namquod icavedluseft ^^, ^ cnm Muna Cy cheride ui pra monit ra ecia illarum calaraitatum fuic . De Ciceronis vica,faftis , & cauGs incericus, quibus M. Anconius eum ad necem poftulauic, (qua- rum potiftima h?c fuicquod Cicero,cum fibi, c re fua , maxime opus effet , (eruirc tempori non pocuericj pkniflime agicPIu tarchus . Nam huius opeiis breuicas tan- ti viri prxclara facinora non potis eft com prehendere,iuftum enim volumen defide- rant. Illa tancum referemus, quce lucis nonnihil huic emblemari poflunt atferre. Caefarem in Senacu confoftiim accipimus a ciuicatis Romana^ principibus,qui tyran nidem perferre non poterant , qui tameu CLim alcam periculoliduni & funeftiftimi confilii fubiillentjloge aliter cecidic quam putaftent^tyrannum enim de medio ruftu- ierunt, ac ipfam tyrannidem toUere non potuerunt . Statim cnim perturbatis re- bus, & omniuni confternacis ammis ean- •dem pocenciamnefcioquo fato M. Anco- 2vl.Antt^ nius occupauit,quanquam moribus & vi ^ius ty-l inftirucodiftimiIis,aliisqj parcibus C^e rannui fareinferior:cui aperteomni cohtentieiie animi refticir M. Tullius , & pleriquealii nobiles Rpmani .' Eam quidem qu^m non modo ance prxfenciebat.fed planccxperie baturinfanam M.Antonii rabi€m,non dif- fimulauit ipfe Cicero z.Philipp. cum ait .-^ Dolecis rres exercicus populi Romani in- terfeflos ? incerfecic Antoniu?: audoritas huius ordinis afflida eft ? afdixit Anto- nius:de(iderarisclarinimos ciues?eosquo- queeripuit vobis Antonius.- omniadeniq; quicam deponi iufiit/hicq; fine gemitu barbam fibi I^ua manu (qui mos illi fuide dicitur} dcmulcens venien- tes excepic , atq; ex leiftica prominens ca- pntimmota ceruiceamputandum Popilio praebuit. Interfeclus eft ergo annos natus quatuor & fexagintaicapur ab Antonioin- ter duas manus in roftris pofitum fuit> quo loco oraciones in Antonium Cicero habuerat. Nec cohibere lacrymas pocuit toraciaicas , cum refcifrum Ciccronis ca- pnt in illis fuis roftris fpedarec: iiccaliter ad illud videndutp^ quam ance ad audien- du'm concurrebacur. Valer. Max. lib.j.c 3,muIca,Sencca7.Controuerf.i.& Suafo- riar.(^.capice,Appian.Iib.4.beIIi ciuil.Seue rus Cornelun fatum hoc plane funeftum ita deflet : Ahflulit vna, dies Aui decu^y icfa^ luSiu Contieuit Lati& triftpsfacundia lingu&y Vnica follicitts quohdam tutela falu:^ IBgregium femper fatri-A caput-.iUe Senatus VindexyiUeforiylegumyTitmtfj tog&q-^ ^Hblica vox fAuis Aternii obmHtmt armts > Informes vultusy ^arfam^ cruore nefando' Canitieyfacrasq^ manuSyOperumq^ miniflras Tantorumypedibus cuius proiecia fuperbis PriKulcauit ouansmec lubricafata.deosq-y ReIpexit,nuUo luet hdc Antonius &uoy &c. Quemadmodum autem in abfcifiiim Ci-" ceronis caput ignobiniose fruierint M. Ancoiiius,& vxor eius, re;:icat Crinitus de honeftadifclib. i.c.S.Qu^amquamad Em blcmacis explicationem Cfubiungit Clau- dius Minos) videanuir adduxilfe^qua; ftu diofbcuiq; facisfacianc:camen adijcienius, qupd non parum fortalfe conducatadma- teriam feu fontem carjninis hiiius expla- nandum.Si enim locus eft cohiecTur^e no- ftra; daiidus (m quo tamen nihil cuiquam velim przeiudicatumj viderur id AlciatuS duxifTe pbcius ex Antoniana^ 1- M. Tullii loco, fed (vt plerifqj doflis videtur) cor- rupto, qui fic habec ; Vehebatur in effedo Tribuniis,&cfequel>atureum rheda cum lenoilibuSjXoWites nequifiimi . NonnuIIi hic legniit, leonibits ,q{iod non probatur criticis>&i js,qui maiorem probabilitatem fecVantur, qurq;'Cenforiam virgulani in fcriptis au^riorhm meIio»-urri fubinde ad- ferunt . Quo ex locofuum videtur Em- blema confinx\(rQ A\'(thms,SCileonibus, le- giftepro Ienonibus>adhsec non retfle tem- porum racionem habuifie.Si quos mbueat Plinianns locus, quem atculi , nihil certc moror, cum nihil pxajfrad^ hac in parte aufim affitmare . ' " RQMANVM poBquam'] Eft & in hoc hyperbaton,& implicacus verborum con- cexcus,quem fic digQnmns: PoBquam M. AnwmuStpeJits acerbapatriA fu& ,perdide- rat eloquium Komanum Ciceronc perem- ptOyinfcendit currus viSior &>c. BomanuTp eloquium] KetToii Tiivi^o)^lv Romana» princcpseloqucniis vocatiu Ci cero,vceciam difercusartifex Reipub. ad- miniftrandx a D. Auguftino.PIinius fenior eum fic lib./ c.jo. falutat:SaIne,inquit , primusin coga triumphnm.lmguseq; lau ream merite.&c. Lucanns maxinuimauto rem Romani eioqui j appellat. ExiiTjiam laudem Ciceronis vide apud Plinium loco citato,& lib. 5 1. c.z.Item Coelitim Rho- dig lib.iy.cap.j. Perdiderat] id eft,perdidiiTer, de medio fuftulifiet. Martialis' pulcliro fepigram- mace comparat fcelns Phorini , qui Poift- pe-iumocddiCiCumfcelei-e Antonij,lib. Epigt. Vons lEm- blematis alter . III. Syntaxt^. lEloqucn» tiA parei Cicero . AndreasAlciati Alciatks -notattis . ^enis Tefiis Bty- mon ^ l^pigr. 14. Fdr fcelus ndmifit VharijsAntoniu/s nrmis, Abfcidtt vultus enfts vterq-^ fuos . lUud Uurigeros ageres cu Uta triumphos : Hoc tibi Roma caput cu loquereris erat. Antonij tame efl petor^qu a caufa Photiniy Hicfacinus dominopr&ftitit^ille fibi . Fallicur tamen Alciatus iu remporis fup- pucacionc, quoJ ptjnio antc inmiic Mi- nos i nam anrc mortem Ciceronis ABto- iiius iunxerac Ieones,vtex Plutarclio,& ex Pliiiij verbis ciratis patet. Etcx Cicerone adAtticum lib.io.cum inquir; Tu Anto- nij leones perrimefcas caue . Et iii i.Phi- Jip.Sequebatur rheda cum leonibus, fic e- nim legcndum, non leonibus , vti videtur legiflc Alciatus. FatriApefiis acerbafui. ] Allegorica nc farijhominis , Reiqucpub. p^rniciofiho- ftis,defcriptio , quam f^epc orationibus v- furpat,vc CatiIinarijs,Poft redirum , p.ro Scxtio idemorator: vtciim Clodmm ali- quando retram & iir.mancm bclluaHi,fx- pe furiam,fa2piuspeftem appcllat. Scd Sc Gabinium atci j Pi(oncn;i,duas impcrii Ro mani peftes mcmini nomiNatos eadem ora lioncScxtiana . Sic inPolitic. Phitarchus Reipubl. hoftes Ariftiona, Nabim,CatiIi- uam, peftes,morbum & vomicam patriae appellat, id eft , voJny.ctiC) dro^n^et tto- hicoi. fic VirgiJ. Aeu 3. Harpyias peftcm &iram Deorum:& 11. Turni fepeflis ad »r£i-^ Tertq-y refertq-y fonans . Non mihi tempero, quiu & harc adiicia , ineotum maximc gratiam , quos in poli- tioiilpus lireris inftituimus : quicquid lc- thalc,noxium & damnofum cll , id pcftis nomine folere appcllari. verbum enim, pe- ftis, TTctpelTo Tno-Hv: vndc duda vox an- tiqua,pelfum. Pcrnicicsctiam apernccan- dodnfia. SalIuftius:Ecfi ccrta pcftis adef- fet, manfurum potius, &c. Catullus fcip- fum alloquens ita deamore fuo; Me miferum afpicite:^ fi 'vita puriter egi, 'Eripitc hanc pcslem,perniciemq-j mihi . Idcm ad R ufuni ; £ripiJi/?i,hcu heu,noftrA crudele venenum ViU, hcu heu, noftr& peHts amicitiA. M.TuIIius I. in Catilin. Hoc aurcm vno interfcdo,intcIligohanc Reip.peftcm pati Jifpcr reprimi.& ibidem: Atque delcbitur non modo \\xc tam adulta Reipubl. pe- flis , verum etiam ftirps ac femeu malo- rum . Idcm i-in Anton.vt Helena Troit* nis,fic ifte Reipubl caufa bc]li,caufa pcftis atq; exitiifuit. Et Philip.7.Tetram & pc- ftiferam bcllnam nc inclufam & conftri» & lupe- rari poflit . 1. Notatur prajterca hoc fchemate iufb- lentia &fu}?bia,quajfemper & a natura vi dorix ineft,vtexclamat Cicero in oratio- nepro M. Marcellojqucm vide- Senecain Troade : ViBorferoces impetus primos habet . Recttat Pl utarchus in Laconicis, Archida- nnm Agefilai fiIinm,poft eonflidi- nem fcribcntes cucupham au«m pinguut. Solacnim hxc caeterorum animalium pa- rcntibusiam feniocofedis gratjam refert: In quo enim locoab eisnutrita eft,nidum ilJis conficit,ac pennas velliriCibumq; fuf ficit , quoufq^ renatis pennis per feipfos iam parentcscibum parare polTint, Vnde diuina fceptra cucnpha infigniunt . Hxc ille.Cucuphaauis quas fuerir, fiquis fcire defiderar.a Pignorio inuirarur ad Mefam I(iacam,ad quam ille comrnentarium fcri pfit . Non eft vtiq; cicuma , qua: videru r efle nydicoraxiVt apud Antonium Libera lem. Extat in Chiliadibuselegantinimum prouerbium, oivTimhApyHV,\h\ pulchra Icgunturex HomercEuripide, Ariftopha ne, Plinio, ciscerisq. Addam mhilomrnus quod Ariftoteies deciconia fcriptum reli- quit lib.9 dc nat.animal. Ciconias,inquit » genifornm fenetftutem inuicem educaie vulgatum eft. Sed funt,qui meropes qno- queidem facereconfirment, vicemqj red- di,vt parcntes non modo fenefcentes, ve- rum etiam ftaritn , ciim iam daturfacul- tas,4lantur opera liberorum,nec patrem, aut matrem exire , fed in cubili manentes pafcilabore eorum, quos ipfi genuerunt, enutrieriint,educarunt Sic ille.Dehocar- gumento nonmilla etiam exPlatone i.AI- cibiad.petas licet.Plin 10. cap. 2_j.& Val. Max-lib. y.cap.^. Athen?o,Homero Iliad. 4-.Ifidoro Iib.de nat. auium, item ii.ety* mologiar- cap- 7. Ariftophanc inauibus, AE!ianoIib.i;.c.4-&aIi)s. M,R10mdo] aiio, cx fubicdo adiui> Epigram- ma de pie tate cico- niaruvi' . ftum fjLiTofVv^iKai » vt apud Virgil. i. ecloga ; Nec gemere aeria eejjabit turtur ab vlmo . & 3.Palumbes eade ratione dicurur aeri^ Infigna pietate] Petronius Arbiter .* Ciconia etiam grata,peregnna ho^pita , ^ietaticultrixy gracilipes, crotaliHria , Ahps exul hyemvs , titulu4 tepidi temports . Hinc in nuoirais Adriani fcnlpra eftcico- i^ummus niacum infciiptionejP ietas Avgv- Adriar}^, s r A . Reges enim antiquitus fummo iu fceptro Ciconix gcftabanteffigiem,in imo Hippopotami,ait Suidas:vt admoncretur, pietatem plurimi efle faciendam.feuitiam & crudelitatera cohibendam atqj compri- mendam.Crinit.Iib.4-cap. 1 3 -Non patitur autem ciconianos vltra progredi , prius- quam loannis Mallaraj.ciuts Hifpalenfis, San(ftioamiciftimi,cai^men apponamus, iu quo ciconix pictas extoUitur . Idcft hu- iufmodi : §^i legps JEneA pietatem in fata parentts , Cuqi humervs olim dulce referret onus : Laudas antiquos fratres,exarferit igucj Cii grauts JEfna,fuos qui eripuere patres. Mirarts quando lunonus templa facerdos Afcenditygnatts vecia duobus anm, : tlon animum extollis cum parua ciconia nidts , Aquibu^ altafuity conuehit ore dapes ? Ndne tuas ardens exuritfldma meduUas , Antip^^largias cum pia facia^vides? §lujS, ratione carent ,funt nofiro cxempla labori , Vt difcat grates reddere,parqi pari. Elogium hoc, inftgnt6pietate> AEiiea: fiff> Poeta princeps initio i. AEneid. tribuit, quod lepencur ab boc noftro in Emblema tccuius infcriptio , Pietasfiitorum in pa- rentes . Verbum , pietans (quodobuerj inde dictum.quod qux inea/imul, quafi penitus , & in penenalibus recondantur . TuIIius vfurpar id vocabulum &pe , fed maxime ad Lentulum, per quem fuerac abexilio reuocarus.Sic enim 1.epift0I.ini- tio:Ego omni oi^icio, ac potius pietate fa- tisfacio omnibus,&c.Idem epiftol.>>.Iib.i. eiu(dem:Periucund^ mihi tuGE litterse^qui bus intellexi te perfpicere meam in te pie- tatem : quid etiim dicam beneuolentrani , cumillud ipfum grauiftimum. & fanc^if^ fimu nomen pietacisleuiusmihi videatur? Ciconia] Puitciconia fvtad fabulasnos T^tBufa comicrtamus J antea pulcherrima pijclla de eic Troiana^ nLx^. Pletas un dc diSa^ 74 Andreae Alciati Ti.oiaiiajnomine Antigonc» Laomedontis filia, c[i\x ciim fe iailaret fonmx piilchri- tudine Iiinonem fiiperare, a lunone in ci- coniam conuerfafuit. De qua Ouidius 6* Mecamorph. Finxtt Antigonen ftufam contendere quondam Cum magni coforte lout4:quam regialuno In volucrein vertit\nec profuit Ilion illiy Laomedonuepater ifumptis quin candida pennis , Ipfa fibtplaudat crepitante ciconia roflro . X^ifgiliui Hucalliifiirecrederem Virgilium in illis tKpUca- y^^hiSyipretAq; iniuriaformA.nzc[WZ expo- tui, ncnJumibi,^«^,pro idcft,vt aliqiii putat, qui omnia fimulconiLingunr^videlicet iu- dicinm Paridis, fpretx iniuria formse. Sed hoc curiofusledor diiudicec . Deciconia Nofcopulus 'Tffipi a-^iS'av • TriKApyo^ (^C^OV.i Oi?'» AVTtm\Apy^(Tt{y i-^lTCOV iTTt- ^cnjLivcov ya.ptVy ip av i'J eTctSov, dv- Tt^iS^oVTroVi S^td 7«V TMV TnKdLpy^V TTpO^ TKf ictVTaV ^ctTipcti 07i yi)pct^r,inquit , perdet hoc genus hominum,Zivi oKian Hjf} T9VT0 yivO( dLvSpc!)7ir'JV ot ynpUffKovTctf cl7tlJL)WoV7l TOKilCt^ y fy.ifx-^^ovTcu t^ iv 7cLU- Tct- id eft: Defmefili ^ nam ^ego^atrem ha^eyitis ', Alius ifeexcufans, curpatrem vcrberafftt: Etipf^, inquit, pattem fuum verberauit, & ille fiirfusfuura.quin & fi- lium oftendens.-Et (iic,ait, vbiin virum eua feric,mcquoq; fta^ris c?det:hoc enim gen tile nofeiseft . Quis autem £eret,fi filium patri caufam necis prasftitifleaudiat^Por- tcntum atq; monftrum eft certiffimujD , cflcaliquem humanafpccie & figura, qui tancLimimmanitatc beftias vicent,vt pro- pter quoshanc fuauiftimam lucem afpe- xcrit eos indigniflime luce priuaric . Sed k«i vbi eft illa naturvtqui fibi perfuaderent^purga tioiiem ita ficri.In aqua puritatem hanc in tellexit CatuIIus,cuni ait : Aut quilibet quipuriter lauit dentes. Nonnulla funtapud Caniodorum prarcla ra monira, qnas ad id maximc faciant , ex co petat,qui voletjlib-^.epift. lib.ii. epift. 8. ^ iHs , VRC£VS] Aqualis, vas terreum aut x- neum ad aquam excipiendam aut haurieii dam . Horatius in Arte : . .11 j4inpUnra. cOPpit Jnfiituiy currtnte rota cur -vrceus exitf UIh- Malluuium] PoIIubriim,vas, lebes, feu »j» ^"nsadmanusahluendas, quafi manula' uium.Bayfiusin libello de vafculis ficait: Nonnulli pcluim af»e|uendo diAam vo- Uint,ali j a ped«m lotionc ; indc pelluuiu # rasin quo pedeslauantur i raalluium vc- ro^in qno manus. Hacforma] h^c dcflgnatio fymbolorfiv Juidi^um.] Iudex,vtvult Varro,iun- fto verbo dicitur.qui ius dicit . lusdiccre ipforum eft magiftratuum . Ciccro pro Flacco.-Q^ni anno ante ius dixerat. Idem ad Atcicum;Qj[iippe ius Laodicc^ mcdicc re cilm Roma: Piotius dicat.& lo.Anto- niana: Qui ciim Prastor vrbanus eftct,vrbc caruit, ius nondixit. Illud tamen paulo lu4 dice- diftindius eft explicandum, nc mihi diem ro. dicant iuris ftudiofi. Didicimus itaque cx V]piano,I.Iusdicentis, ff.de iurifdic.omn. iudic. I us dicentis, hoc eft, Prajtoris, offi- cium elfelatiflimum • Atnon modo Prae- torcm intelligimus iuris dicentis nomine, fcd & praefeftum vrbi, vt ff. deoff. prasf. vrb-I.i &,Deinius voc l.z.praefidem pro uincia:,I cum hi- $.fed nec mandare , ff.dc tranfacl.& jedilem curulem, qui certis dc caufisinsdicebat,I. i-de ajdilit.cdid;. fuit tamenmagis vfitatum,vt ius dicentis ver- bo,PriEtor appellaretur, velut iuri dicun- do prajalijsconftitutus.I i,§.popuIo, ff. de orig iur. At de vrbis Prsetore id modd inteHigimus: alij enim qui creati funt Re. pub.augefcente.iusnondicebant, fed tan- tum de capitalibus quj^ftionibuscognofce bant,qua; jpfis obuencrant forte,vnde Q^i^ fitores appellati . Nelongior fim, ita Ita- tuo,aIium fniffe a Prastorc iudicem , & i ius dicentc : quod planum eft ex M.Tul- lio.i.in Verr.& pro Rabirio Poft.Itaq; di ftinguimus officium Pr£Etoris,& ius diteii- tis;vt ftipulationem etiam pr^toriam aiu- diciaIi:tametfiaIiquando iudicis & praeto- ris nomina confundancur.Etenim tempo- ribus Impcratorum ( quo anciqua pen^ omniaobfoleuerunt vna cumlinguae Ro- manas puritate) iudicu nominequicunqj magiftracus ecmaioresappellari CGeperfir. Sine fordibus] fuifle dj^oa-iTov KptTilv , itidicemincorrupcum,& a muneribusca- piendis alienum,qualis ab Horatio defcri- bitur^.Carm.^. Vindex auarsL fraudis , ^abfiinens Ducentis ad fe cuncia pecuni& (^c. Sordesaute proauaritia & nimia parfimo SordeSn niaponinotum eft. Horatius i.Ser.Sar.3. Si neq-y auariti&,ncq-^ fordes,ac mala luflra Obijciet vere quifquajn mihi , M Hi?TC 178 Andreae Aleiati. Hinc (or(iidi,tenaces,aiiari,& qui ex rebus vili'Timis qu.Tftum ci^tant \tal\i, Spflorci, 1 acconi,Lefwanti.Gtiiw, spaerltng , Ktf- fenpf etjning , dit ein lam vmb de?i bftlg fchinden ■ DtfHn^nm^^ qui iam officio fuo viuen- di fuo^fluseit, & finem imporuit . TuYSLma" Furas h^^ibuijfc manns] Kx^ctpdf -^^h- nus , pct$ , vt dicuiKuuiii Nouella. 8 Hipuris manibus viueie dicuntur, quipureatque inrec^ie vicam tranfigunt-; qui neq.- dolo , neq; a^hi ahjs negotr.im ficeiruntiqui de niq; funt (vthic AKiarus nuelligit) elj^co- po(5ti Tw voucf) TA^yJipet^ , yj« //j/cTe- VOi Cl-^Ti7^At Ki^S^^ni , (Aim fXH^OVO^, T€ iheinQVOiydhK' dLpKH7^ttl [JLOVOt^TOli 'TTctpdiT^ ^'■lu.ocri^i aoi ^opnyovfjLevoif , kc" S^tef.Ti a-et-JTi S^ietTiTUV TTipi co,nobv5que,^ legiymanus , nHllum lucrum contingerey neq; m^ius, 7ieq\ mi^ nus , ne, id eft,Iegc,numus fi c orrus, in no- bisqjid fit.vcmutctur.reddaturq; inutilis. Sataguntq-y] nicucur qaantum pofliint. Vcl vltro] Eciam fua fponte, nullo i\\o iure nuUaq; a meiniuria prouocati.Argui curiniuftus& violcntus diuitum animus, a quibus in primiseft rimendum , quippe quineq; iusncq; bonum, fed nec asquura colunc. Qna ratione puco di(Slum a Placo- ne j.legum. valde diuiceshomines nonef- fe bonos.Refcrt Phicarc ica qucndam di- xifie Syll? gloriaiitiiQuomodo vir bonus e(repotes,qui tam maguas opcs polfideas , ciim nihil a patreacceperis^Tales quidem exeorum funtgencrc, quos notatPlautus in Poenulo.-S« nihilfit litium, Ittesferunt. Obfiruere nosJrts luminibus.] Obftrue- obfirft- reluminibus vicini ey.TroJ^t^ciy Tii ctTra- lumin 4«. eft ftru(fturamaliquamiuxtaeiusa:di bus ficium facere , quc-elumen eidemcripiac . Obftrruereenim lumiiiibus , verbum auti- quum iuris. vndeCicero pro Dorao fua .* Ciim iIle.Hegaret,inquit,prim6 felumini- bus eius obftrutflurura minabacur . Idem in Bruco: Vc horum concifis fencencijs Cde Philifto ScThucydideloquicurj incerdum etiam non (atisapertis cum breuicace,cum nimio acumine officic Theopom puselatio ne atq; altitudine orationis fua2,qtiod idc Lyfia^ Demofthenes :fic Catonis lumini- busobftruxit ha:c pofteriorum quafiex- aggeraca alcius oratio . Quod didum a Cicerone per mecaphoram nemo non vi- det^pio co quod di^^ilVec fiue tropo; impe- «iimfiucd Erablemataj.: i8i (|[imcntofuir,neoratioiiis Catonian^ lumi Bavidcrciitur • Huc refero Alciati verba cx commentarioad tit. De verb. fignific. I. 1 5 c^. Finge,inquit: Concedit lex volenti laii ce xdificare , vt vicinum ad prorim^e rei vendicionem cogere po/Iit,an euni quoc]» adiuuabif,qui lautum ardificium perfecit, fed addere illi aliquid dedderat, puta hor- tumampliare, vel impluuium? qua in re ciim egoimpecerer, negabara adiuuad . Cum enim orn^tus vrbis racione ita con- ftitutumelTer, &qiiiciiies ad expolienda jcdificia incitarencnr, ineoqui iam perfe- ci^TeCjhaJc ratio locum non habebar. Paulo poft ica : Veriim ciim non tam iuri meo quani indicibus dtrfiderem , tranfegi , vt vcri/finuim fit illud Hefiodi , cT' ctV vtaic Columella, non foliim deboue dici- tncfed eciam dc omnibus parcibus rei fa- miliaris.adeo referc non habere maUim vi cinum.H?c Alciac.Vidc adagium,0^ir^yg lummilfUs.8c,Aliquid m:ili propter vicinU malum.Sc Budasum in Annotat.prioribus in Pandecfl. J rpyu GeminA quem titnquxm Phinea raptant q>tietU7i HarpyiA.'] Hefiodum fecutiis,duas cacum J . quafi citiiis aufugfcns. Ct\xno,h, KihAivod quod tikniger,S\\t qui per tres Harpyias, auaritiam,inuidiam & fuperbiam intelligi velint. Opinorautem hic Alciatum dc in- duftriaduarum tantiim mcminifle , vtaA rem fuam,ideft, duos vicinos accommo- daret.llle quidem i. Praetermifibrum air, Harpyiasira tonantis aduerfus PhineuM impulfas a Poeta fingi, quod quxcunquc maxima oriantur m3la,irae diuina» folcanc afcribi : & Theophraftus hafce tem pcfta- tes,fterilitates,& alia generiseiufdem.qu? non vitio terrse , fed caslitus proucniunt , ATrQ t7 J^ctifAovo^ ctlrictv appellat , id cft f caufam Deotum numinc vrgentcm . PIu- tarch. lib. de vfura vitanda, Harpyiarum fabulam torquet indcbitores, qui graucn- tur^erealicno : tolerant enim ac fuftinent tanquam Phineus Harpyias illas pcnnatas pafcenres yScceo^ 0 pivt'jT dpTrviet^ Ttvcif ijTTOTrTspis^ jSojKovTif . Si plura de Har- Harpyit, pyis requiras,confuIe Syntagma ^.Hifto- rigidiex- riaiDeorum Gyraldi. Natalem Comit. a^ores . Mytholog Iib.7. cap.'>'. Integritpu noflray^c.'] Accommodat fa bulam. Proprijs ^dibuscedcre cogar , & hisexpellar, nifi mencis integricace& ho- neftace vindicer, meqi tuter.vtolim Phi- neus , Zete & Calai adolefcentibus for- tifiimis . His mfifint Zetes , ^c.] Verba Orphci fubijciam Lacinis verfibus ; Agnoui duplicem BorcA de germine ^ica » ^luos peperit nubens lllifi ad fluminis unda, Regis Erechthei diuum genus Orithyia, G^i plumis etiam circum talaria fufis Corpore Bijs fimiles Zetes , Calaisque t/tf* lahant . Pindarus in PychiisOd.^.Strophc 8. Bv[j.^j yihctVH ^diayov i'v , Tviv $ctcrtKewf AvifJLCov ^nTCtV KAKctlV TS 'TTCtTtip ^Qpictf , AvJ^peti quam in vicinnm malum ^ aua- [^q^h fj^ rumincidere , Qnx> etiam illud Pindati l^eye vic noii male quadrabinex Nemeor-io.XctAs- pjftjff, TCc) «T* gp/r dv^pMTrotsrtV OfXlACiV KpiOJO. Vcav: Fericulofum ejl contendere cum poten tioribui- Rcde Thucydides:7rjOiV Tifj- ctru- yHTOVct^ IffdLTt 70 dvTtTrdLKov xju eKivd-i- pov Kct^i^^ctTcu.Exvicinumalum bonum- ve proficifcitur . Themiftocles cum prx- dium quoddam vendere vellet.hoc quoq; prasconem adderciufiit,cT/>^ et^^ct-D-tfV 'iyj* yttTovct^, id cft: quod vicinos eticim habe- retbonos. quafi vicini commendatione fu- turum cffec longe vendibilius. Cato quo- que fcnioradmoncbateos , qui agrosem- pturi cfl'cnt,vt antcomnia anmiaduerterct, ncmalum habcrcnt vicinum. Cauebit cr- go prndeos, ne iHi fit falfuginofa vicinia * Signa I Emblemata 183 Signa fortium-5- EMBLEMA XXXIII. DIALOGISMVS. V AE te caujfa mouet volucris Saturnta , magni Vt tumulo injideas ardua Arislomenis ? Hoc moneo , cjuantum tnter aues ego robore pr^^o t Tantum femtdeos inter Arijiomenes , Infideant timid.z timtdorum huHa columh^ ; Nos aquiLz intrepidts figna henigna damtis • COMMENTARII, IN repulchromagnifico fumptu eredo fedct regina auium aquiJa,expanfis aiis, "Tolanti fimiIis,nota foi titudinis,ftrennita- tis,& intrepifli animi . Editio Rouilliana in fcpukhro infculptam habet epigraphc, I>. M. AriflomenK, hoc clt ; Dijs manibus Arijloments , H o c ex cpigrammatiyn Gxxcorum libro 5. fumptum pulchre eft xmulatiis , quo fub nominc Ariftomenis Imperaro- rem Carolum V. celebrat,3lluHitque aper tead aquilam ,quam in fcutohabuit , & Aquila. imperiali ftemmate , qua: fortirudinis no- pyg Jlsm- tam pra: feferat. taenim vt dignitarecx»- jr,(itc Im teiis auibusantccellit : ita ille Piincepsa- per>iton> . lios & fortitudine fplendore nominis lcn M 4 gc §4 Andreae Alciati gc aiiteccdir;Ha!c cjuiJem MinoSifcd non immeriro cnm Pigiiorio diibiramiis, qwo- inodo Alciatus potueric celebrarp tumu- lum Caroli V. ciim Carolus olyierit anno j ; j 8 Alciatus v ero anno i s ^o- Sed Poe- tis aliquando licitum eft etiam viuis tu- inuIoscrigere,priErcrtim ijs,quosin Deo- lum numerum inferere properant. Epi- gramma eft Antiparri civJ^pMg , quod hnc ad fc ribcrej^on piget : matufos. '«'^f ^ , , , ... yopyoi VTrep fxtyethH tviaJSov aptto- dyyi^?v • J^HKeu^oi S^Hholortv i^eJ^p/Kraa-t TrihHcu ' dLfAlXif cT' , ctTfiVo/f a.vS'pdL7t lipTTO- fAeSet . hoc eft : Uftnciafare louiSyprApes^ -volatibus ales , Car metgni ad tumulum fidu AriHo- ments ? Hac homines moneo : -volucrum (juantum opfima viuo , Tantum hic heroa^ optimm inter erat. StiparintpauidAtimidorum bufi^t colHbA , AJi ego deleclor fortibus vfq-^ virt4 . Auis louis Saturnij nijcia,quam obcauf- fam ftas Ferox, fu p magni tumulo A riftomenis ? Nuncio hominibus, quod quantum prse- ftantifllma Volucrum fum , tanrum hic femideo- rum [fuit.] Pau id X q u i d e pa u id i s a fTi deb u t col u m b a:, Nos autem interriris viris delev.^amur. JPare age ^d fedeas louts ales nuciapernix Magnanimi tumulum trux ad Arifio- ments ? itimirum quantum alitibus fum robore prAfians , Tantum femidets prAflitit ille virts . Sic hufitspautdSpauidas decef effe colubas: Nos vero intrepidts figna fuperba fumu4.. Hatonis Anriparri exrtat Epigramma ccrre nobilc tumt^lus. in PIaronis,diuini hominis.tumulum, cu- ius animam ad fepulchrum e ccrlo alla- pfam iw fpeciem aquilas dicit : ^tiTi. T/Vrg Si/S»Keti V-TTip 7dL(p0V , W T/* S^ipotVTet deeoV qIkov ei^JOcrKOTreHf ; ^Km- a-afMet J^iy» ynyivif etT^ht-)^. Curaquila ad tumulum hunc volittis,dict nunquid ab aslrts Bic habitare Deum forte aliquem in* tuita es ? Imo antma extinBi fum diua Platonts , Olympum ^A coloy fed corptis terrigenum Atticf^ habet , Hisnon abfimilc cftillud Marullide A- gefllao : Nuncia magnanimi volucru louts , ede quid vrnA InuiBi rofiro cudts Agefil ei f Ipfa inter volucres quantum caput effero , tantum Mortales omnes cedcre Agefileo . VOLVCRIS Saturnia] Aquila,quafi di- xeris louiana ; nam & lupiter dicitur 5a- turniusa Saturno patrc. Viig.in 4. Nec Saturnitts hAc ocults pater accipit &- quts . Sic apud Homerum multisin locis Kpovi- S^nf. Curautem aquila louifacra , dixi- musfupra Emblem.4. Ardua] {ublimis, ereda, emineiis . Magni Arificmeiits] id eft,Caroli (J^iin ti , quem nomine Artftomenis appellat . K'pt^ofAivi]fi optimas mentis homiiiem fo- nat,aitPindari fcholiaftes.Er Paufanias in Mcflen.eum Grxcorum omninm oprimii Apojlinisoraculo iudicarum refertiquod &alicubi confirmar D.Hieronyrnus. Scd Ariftomenjs hiftoriam , quoniam mulrts eft incognita, paulo latius quam pro ope- ris inftitutonariabimus,quam credo legen tibus non fore iniucundam. Scripfit illam Rhianus Rcna^us Groecis carminibus, in quibus Ariftpmenes nihilo fuit ignobihor» quam in Iliadeapud Homerum Achilles. Paufanias in Meiicniacis , Rhianum fecu- tus,latiflime commemorarhanc hiftoriaj iiosaurem mulra pr^efcindenresj quod ad Ariftomenem artinet.profequcmur. Fue- runt ioirui inter Meftenios & Laceda^mo- nioscertis decaufis acerrima odia.bellaqj phuima,in quibus ^quo Martepugnatum eft. Tandem poft c«ntinuos viginti annos in bclhs exhauftos (vt Tyrthasus canit) Mcilenijs deui«5lis tales legesimpofuerunt lacedasmonij . Primum iureiurando eos aftringunt , nc vel vnquam a Laccdarmo- nijs deficianr>vel alias noui quidpiam mo liaucur» Deinde vtdeommbus frumenris> Agefilai tumulus. III, lupitet Satur- nius . Arifiom Ariflom^ nis hifio ria ix Faufti. nin • Emblemata_) . i8y qiix agricultiira comparantur in homi- num alimoniam>dimidiam partem in 5par tam ferrent. Decretum item eft,vt ad fu- nera regum , aliotumqj qui magiftratum gefleruntjtum viri ex Meflcnia,tum mu- liere^, pullisinduti veftimcntisaccedant. Itaq; tantis opprefli aerumnis Meflenij , cum nihil humanitatis in poftcrum a La- cedajmoni js fperarent,fatiusefl^e duxeiunt inacie cadeie,aut tota Peloponnefocieaos fugere,quam hjec pati . Decreueruntita' que deficere.Vrgebanteosnon leuiterado lefcentes quidam, rerum quidem bellica- rumimperiri , magnitudine tamenanimi prxftantcs , qui in libera patria mori mal- lent,quam alias beatoetiam fcruitio frui. Intcr hosfuit & Ariftomenes, cjeteris no- Iriflome bilior.-Nam cum eius matrc Nicotelea Ge ps taren nium aut Dcum ferpentii fpecie aiut rcm ?/ , habuifle;putabatur tamenPyrrhi.aut Ni- comedis filius.Hic florens ^tatCjCxcelfoq; prasditns animo magiftratus addefedlio- nem folicitat.-conferitur prai^lium : vidlo- riam neutri raanifeftam funt eonfecuti. Ariftomenem vero plura facinora edidifle famaeft , quam de vno viro credi ppflit , adeo vt finira pugiu regem eum elcgerint; Fuitenira oriundus ex genere Atpytida- runi.Ctim regnum detretftaflTet^cum cxer citus impcratorcm defignarunt. Qiii vt ter reret Laccda^monios, profcdus nodu La- cedacmonem, ad templum Palladis Chal- ciseci clypeum fufpendit, cui infcriptum imtyAriftomenes de Spartanu De£ dicauit. -Laceda^monijs redditum fuit oraculum» yt confiliarium Athenienfem acciperent. Athenas itaqj mittunt, qui oraculum nun- eiarent,& virum petcrent. Athei.ienfcs verocum nollent ncc r€s Lacedsemonio- rum crefcercncque Dco refragari , Tyr- ihazum ludimagiftrum,qui & ingenio mi nime valere pufabatur,& alteropede erat cIaudus,Spartam mittunr • Profcd:us eo Tyrthasus, magiftratibus& militibus ele- giaca & anapseftica recitauit carmina,qui- bus eorumanimos adbellicam laudemex- citabat . Itur in belUun: Anaxander Spar- tanoium rex erat j Ariftomenem Icgiona- ii>ex Meflenijs o.memi; ic quo- que Dion Chryfoftom.oracj j.fereinicio. ^^uayitum inter aues] Collacio parium. Semideos inter. ] Semidei func Hcroes Semtaet » ijluftres, & nobiles viri j quiquoniam ad Deorum immorcalium naturam quam pioximeaccefierunt,ab imperica plebccu- la,& Poeris ipfis (qui vulgaiem opinionem velis remisque confedratifuntj innumcro Deorum relari creduntur: Tales fuerunc illi,quos al tero parente Deo,aItero morta- ji prognatosexiftimabat.-vt HercuIes,Ai- neas, AchilIes,&c.Hefiodus: etpmv A^vS^pav tipaxav Qmv yivoi , o7 Ketis,0*fimul vtrumqi efi. Micro qusePIucarch- deoraculorum defe^n:u difpucac, qua:qi DiuusAugufti- nus io.de ciuif.Dei,c.ai.aIiiq> ccrt^ mul- ri retulerunc de Heroibus . Infideant timidA,^c.] Columbam pro Commb4 trepidacioiie& timiditatis fymbolo pone- P^^ trept' re vulgatiilimum fuitantiquis,nam & no- datione» men illi apud Grxcos Tpt}pci)v*hoc idem fi- gnificatrdeducitur enim a Tpittv» quod eft trepidare. Homcrus enim fic : A/ eTg ^oiTtiv Tptipcaa-i Tnh.HAffiv i^y.a.^* Q[j.olau . hoc eft : H£ pauid^ greffu fimiles abiere columbts^ Ouid.i.artis : Vtfugiunt aquiloi timidiffima furba f#- lumbA . Picrius Emblemata. Picriiis Hieroglyph.Iib.ii.id fcit^ perfpi ciieqiie declarac . Eft ci)im columba auis ColumhA fimplex & fupra moJri p3iiida,ira vt pro- natw^^. pter genuiiuim tiraorcm iu fummis locis nidificeciadraodum falax, foecui contiinio indulgetjcaqj nihil foecildiiis,mares more fjcminariim ouisetiam inciibant Sc fouent, ob h:EC Vencri facra cfTe crcditur. Aqiulae odiofa,de qua re Varro phirima . Scd co- lumbina fimplicitas in proiierbium abijc . Bnfia,] SepuIchra,tumulos. luuenal. Satyr. 3- ^ , ^nrtandum ad buftd cadauer . Ouidius Faftorum f. Compofitiqj nepos lufta fiahat aui , Et Virgilius ; - [emtuftflj^ feruant Bufta . Cicero in Pifonem : Quorum ego furori nifi ceiri(^em,in Catilinse bufto,vobis duci bus.,maiftatus eflcm Mortuorum cadaue- ra olim cremabant,8c cineres,quos religio- s^a(l'eruabanr,buftadicebantur,quafi com bufta.Ciccro tame 3 .Dc legib.buftum pro monumento accipic , vc & Suetcnius pra fepulchro . Nos AquiU, ] Aquilam Romanorum ('rerum dominorum) infigne fuifle,quam plurimiaudores refcrnnc . Neq; vero id finecaufa faclum coni)cio,nam vetufti qui queaquilam auium principem vocitabant: vt Horatius proinde dixerit,ei louem per mififle regnum inaues vagas.Obferuabant cnimciusauis pr^ftantiara viriura.eam po litam,concinnam, increpidam , ftrenuam> liberalemrquae adiundla pcrfctuo fortem Aquilino debent Principem comitari . Sed & aqui- linonafohomines regios appcllarunc , ce- ftibus Platone & Plutarchorira vt Perf? ad regnum nemini adicum libcrum concede- renc.nifi quiea nocalinfignis eflcnrjatq} Cy rus ille, quem aquilina nafofuifle memo- rabant:,Pyrrhus eciam Epirotarum Impe- rator,Aquil^ cognomen flbi datum a fuis lubens admific. Cum enim milires eum Acjuilam appellaflcnc : t/ ydip , inquic , k fAihKcoToli yfjLiTipoii oTrKoiii eojTTip aKU- TTsfo/r, eupofj.iV»i . ^luid "jero^on deheo 'veftrus armi6 , tanquam alts pernicihusy in altum tolli} Imo veroapttd Thebanos A- Ai^uiUfa qiiilx vt facrse aues colebanciir , vt apud cri. aues AE»yptios Crocodili,IbcSjCynocephali. ^mhw » ngn auflm cquidem traiifilire, Aqui- AquilcL^ infigntj KomanO' rum . AquiU prdftatia. nafo ho' mtnes AquilA^ 4t^ui . lam olim rerum fucccfliim profperarum porccndifle, fic ei im lupitcr omen opti- mum ccpic,cum flbiaduerfus Titanas pro AquiU 9- ficifccnciapparuit Aquila Pr^etermitto lu men^' bcnsqUc prolixa funtinXenophonciscom mcntariis. Cert^ Aquilam alii refcrunt » Gordiijpaupcris alioqui viri, incurtu pcc totura diem feflitaflejvndc regnum Phry- gias filio Midaj prajmonftratura voluni; . Cum Hieroadmodum adolefcens eflet,& mediocrium homofortunarum,primobeI l»,quod vnquam inii(ret,AquiIa fediteius clypco , quod pr^Bfagium regni fuifle cre- dicur.Tarquinio Romam migranti Aqui- la pileum e capiteabftulit; vndeTanaquil vxor vaticintorum perita regnum illi por- tendiconiccir. C.Marius puer Aquil^e ni- dum cum feptem puUis in agro reperit ; cuius ominis ratio fuit feptem Confulati- busoftenfa. Celebratur & Odauii Cxla- ris Principatus primiim Aquil? oftenro no tatus , Ciim enim aliquando in via Cam- pana pranderet »Aquilaex improuifo pa- ncm ei de manibus errpnitj& lei iter deiii- dc reddidic. Nec prsetermittendum quod legitur de Alexandro Maccdonc,quo re- cens nato , Aquila:du«in culminc domus pcrtotumdiem fedifledicuntur; quodo- men tum primiim captum fuit duplicis Impcrii,nempe Afiatiei& Europxi . Sed h^c dum colligo, fcre non fcntio mihi ad rcliqua pcrgendum . Vide Picrium Hie- roglyph. 19- Car o L I V.Iaudescelebrat(vtCIa« ^ dius Minos arbitratur) quem quam aptc ^^^^^ cum Ariftomenccomparet,fatis conftabit, J^* J^'^ flquisgeftaCaroli cum hiftoria Arifto- ^'^^^^^^* mcnis fu pra ftise enarrata conferat. Quarc non multus cro in enumerandis eius iau- dibuSjiic mihi contingat id,quod fophifta: cnidam.qui cum appararct recitaic libiCi, & Antalcidae percontanti,quodeflet argu- mentum.refpondifletjHercuIis encomiu ; Quis,inquit,illum vituperat: Supervaca- ncum exiftimans in co laudando fumerc operam,quem omnes vno ore praidicarcr^ Hercules autem apud Spartanos religio- fiflira^ colcbatur,vt& Carolusapud Gcr manosj viiitenim is inter homines, vc vi- uus laudabilis fuerit, mortuus vcro fceJix iudicecur . An 1 po A ndreae Alciati Suftine & abftino- E M B L E M A XXXIV. T toleranda homirn trifiis fortuna ferendo ejl Et nimium felix fxpe timenda fuit . SuTtine {Epi6fetu.J nempecum aut in- iurias.qux func ferenda^, non toleramus , neq; ferimus.-autaquibus rebus volupta- tibusquenos tenere debemus , non tene- mus. Itaque,inquit, (i quishaicduo vcr- ba cordi habeac,eaq5 fibi miperando atq.ie obferuando curet,is eric plerunqi impec- cabilis, vicamque viuet trauquilillimam , Verbaduo h?c dicebatjtf-i^g^i^of )(5U dTriy^. Patere ^abjiine . De aduerJisajquoani- mo perferendis,qu*edam Ladantuis 5. c. 18.& Plucarchus confolatione ad Apollo- nium 3 de abftinentia vero cxemplalonge multafuntapud Valer.Max. Jib.^.cap.j- Videquoqi adagium , Suftine ^abftine, Vtriusqs verbi vim exprelfit Horatius^. Carmai. Vindet: marAfraudisy ^ abftinens Dncentis ad fe cunSlii pecuniA , Cpnfulq-y nm vnius anni , Sed quoties bonus at(i\ re^us ludexhoneflum prAtulit vtili, B.eiecitalto dona nocetium Vultu, ^....^ £Ttoleranda hofnini &c.] Aduerla for tuna viio forti tolerandaeft.Huic rcfpon- det verbum axi-)(^> Adhortatio eft ad pa- tietiam,cui(imilcillud Virgilii j.AEueid. ^idquid erit ,fuperanda omnis fortuna ferendo eft . . i:t nimiumfeliXi &cAt.] Pubjiimimus eft is: fortuna cum blanditurt captatum venit : Tum enim maxime timenda eft.ciim val- de profpera pucacur. Ergoidem Publius vere fortuna vitrea eft,quA cum Iplendet, fran^ gitur , Horaciamim hoc et vulgo tritum: SApiu^ ventis agttatur ingens iHnu^ . quo videtur refpexille ad ilU Herodoti, in Polymnia, Kpd oucTe f/.iv Kvi(^ei. op£f S^i co^ sV otKiU CtlJTcL i alJKilTTTH^ CihiCt i (piKi^ ydp 0 6iOi Td VT^epi^ovTet, ^ctvTct aoh^eiv . Alexidishoc laudarur; KAV ivTV^TU, COi eojKB, TpOCrJ^OKS.V clei Tt J^ei, xc/uyjht Tris-ivHV Tvyji , Fortuna quamuis ftt tibi profperrima > Semper aliquid tlmeto, dijfidens ei . Epicietm.] Stoicus fuic natus Hierapoli Phrygia?,feruus & claudus,cuius quidem morum & vic Bxccho . Irac]3 duo pra:cipue nobis hoc cmblemate Tahetia. propoiiuntur,toIerantia & abftiixntia . I . In tolerantia conftans hominis animas agnofcitur , quando fcilicct malis non ce- dit,fed contra audentior exfurgit . Vnica fiquidem co(i:antia hominem ab hominum communi f(^ce differtntem maximc,& lon nobilioiem facit:quandoquidem,vt do clc cecinit Prudeiitius, omnibus ali js vir- lutibus , & focietatem & auxilium fuum fortis patientia mifceat j virrusque omnis vidua lit,quam non patientia firmet. Gra- iiiter ad huncfenfum Horat- i.Carm.j. JEquam memento rebus in arduis Seruare mentem^non fecus in bonis Ab infolentitemperatam Exemploell Socrates, quiea fuitxquani- mitate.vt abeuntem domo, & redeuntem . codem femper vultu fuiffc dicebat Xan- thippcmorofa vxor. Stoici ergo t/scj- rm 8i/9i'///«t»'inducebant fuisdifputationibus, 7}iveivct\yiio'ici,v,yjiuTHvei'7rASlAV. Et huc fpedlanc Senec^E confoIationes,& fcrc om- Abftij^7% ues epiftol^e, quibus tolerantia & fobrietas ticL->. eruditis acuieis inftillantur . i. At quantu condHcatabftincntia, quan- tasq; habeat vires,pleni funt audorum ii- bri.plena antiquorum monumenta: iame- iiim late patet, vt per oronia omnium vir- tucum domicilia fer^ locum fibi fuo iure vcndicet . Hincapud Ladantiwm triplex ftatuitur virtutis gradus:primus eft a ma Jisoperibus abftinerc:alrer,a verbis malis; tertius,a rerum malarum cogitatioue.No tum cft iliud : 'Efl "virtu: placitis abftinuiffe bonis . Cui non malc conuenit Ciccronis illud Qffic. I . Benc Pericles, cum haberet colle- gam in practura Sophoclem Poeram,hique de communi ofHcio conueniffent , & cafu formofus puer praetcriret, dixifletqj So- phocles : o puerum pulchrum, Pericles? At enim pr^torem,SophocIes,docet non fo Jum manus , fcd criam oculos abftinentcs habere. Anacharfis Scytha cogcftu rcper- tus eft apud Solonem dormiens , Tt altcra Centmtw manu pudenda,alteia osobfignarct,conti- fidgeftHS, nentia^ & filentij fignacxptimcns . Duo cnim funt in hominc membra,qu? non ni(i admodum difficultcr edomari poflTuntjIin gua nempe & genitalia . Itaq; quod Ana- jy charfis toto astatis fus tempore bellum voluptatibusindixetit, ftatuiseius infcri- ptum fuifle legimus, ^AwdTJKX^ yctTpef, Y^au^oim KpcLTHV' Quarecum faccr- dotes AEgyptij frienum libidinibusimpo- nendum cfle fuaderent,viri genitalcmanii cohibitum & reprefliim pingebant.Refer- rem quxde Alexandri Maccdonis conti- nentia ab hiftoricis memorantur, qui nu- ptammulierem attingere.neqj Darij filias captiuas videie fuftinuir, fed haec funt in orc omnium-Huc facit illud Horatij^: Non pojfidentem multa 'vocaueris ReHe beatum-reBius occupat Nomen beati, qui deorum Muneribus fapienter iti , Duramqi callet pauperiem pati , J^eiusque letho flagitium timet , Non iUe pro caris amicis Autpatria timidus perire , Itcm illud cfc7rg;)^« fic : C Tii( TVpAVVlS^O^ . tCj JTrip TSTiS yAplV AVTCO C fXOKoyOVVTif 01 ^bttaKoL . S^eS^cdKAo-iv a:jTo> vifj.iffScu '^AyA^TA^ TA^ptllJ.CtTA TA (k TUV Kl' fj.ivG}v Tnf dyopAf . ATn^ot ^iTTAKoi 4vo/xi:7-d-i}(TAV , a dtdiTO TiV lAffOVA ^JiT TAKqV OVTA , A^rrOV Op^iivcu TTipt TtW fxilJ^HAV. »OTt 70) TnK-OTrOVVHa-tAKa-TTO' ^i[J.Cf) , iv AV7^ T/T TvApATci^H ATO CtSih VeUCOV TTpOf KAKeJ^CU^jLOViiSf [J.iTiTA^AV- To , a)( . ^91 1 III. hejfa. trude- I ncipes pitti. iiuarint . Qiiod vero id per fe non pof- fent, Philippiim Macedoninmin fiiiaaxi- lium adaocarunt.-qiii profediis in Tlieda- ]iam,tyrannisdeii!clislibertatem tiuic po- piilo reftituic . THESSAUS ora] Rcgio Thcffalica, ii efl,ipfi The(fali. Thelfalia regioeft Graj- ci^e famofa,montibiis & ciuitaribiisclara. Strabo lib ^.Gensinquietogenio &c. Fia- uius V^opifcus in Saturnino de Gallis ne- fcioquid rale fcripfit.-Saturnuuis, aic ille , oriundusfLiicGallis.genceomnium inquic £iffima,& auida femper velfaciendi priuci pis, velimperij . Toties dominos mutet] Reges,feu tyran nospocius.Hiftoriam paulo fupraer Dio doroSiculo lib. I6'.& Vlpiano reciilimus . Ohrudere palpum] Prouerbium Plau- ti(ium,pro eo.cjuod eft , arcedoloqi faile- re, flneadulari. Hinc Palpones dicuncur adulacores.TransIacioab equifombus,qui refrac^arijs equis vel manuum plaufu,vel lingua; palpoblandiii foienc . Lege Chi- iiad.Grauiflimam ofFenlam tulit Vefpafia nus.quod Neroni cantantiaucdifcederet, autobdormifcerec, vt cft apud Sueton. iii Vcfpafiano. Re^ia quem morem &c ] Huc pertincc oratio Maronitarum ex Liuio,Iocopaul6 antecitatorltaqj dominariaftentatores re- gios,his folis loqui & inScnatu,& in{con- cionibus licere.-eos omnes honores & cape- re ipfos,& dare alijsroptimuni quemqu^, quibus libertatis, quibus kgum eura /it, aut exulare pulfos patria ,,aut inhonora- tos,& dererioribus obnoxios filere.Occur ritexemplum Conftantini Manaftis,de Im peratore Michaele ab aflcntatoribus mife- rc peidiro:In fabulis eft ('inquitille) vena toremillum Adbeonem a rabidis canibus profera dilaniatum:fic certeciim Michae iem ftipaflfent^irentatoies quidam impro- bi,ctFo2minati,omninoquemale feriati , in quod exicium miferum , in quam maloru Lernam eum nonconiecerunt ? Curtius lib. 8. Non deerat talia concupifcenti per- niciofa adulatio, perpetuum mahim Rc- gum,quorum opes fiepuis alfentatio, qua hoftis eucrtit.Paterculus i.hiftoriae Rom. de nepote Augufti Caio : Nec defiiit con- ucrfaiio hominum vicia eius aflentacionc alencium : ecenim femper magnaefortunas comes adeft adulacio . Ingtnuui fonipes] E^uuslibcr, genero- fus,veIox & fuperbus , fic didus a fonitu peduni,quem quafiad viuum verfu ex- preflit Virgilius : ^^adrupedante putrem fonitu quatit vn^ gula campum . Htppocomon, ] Ab cquis ornandis feu compo endis, vceriam Hippo-omiu&ab equiS inftruendis fucaio coIoie,robur ina- ni fagina mentiei)Cibus,ait Q^uintil. Alcia- tus noftcrin annotacioriibus in Ub.ii.C.in 1. non pacimur ypocomos , vbi legendum Hippocomos,id eftiftabularios, qui equos curanc iTriros enim equunj fignificar, kO' ^ea>,nucriojGiiro r Exiftinjoaucem fuific munus publicum eorum, qui inidageban tur, vt de prouincialibus acceptos caufa publici curfus equos cura fua alerent. Ha;c ille.Forteilli funr, quos Icali vocant cauallarici.Germani RoH^ereicer . Hec fAuire tamen domino fas ] Cleinen tia principem maxime decec,nihilq j del)et efte ab eo tam alienum, quam niniia cen- furiB (eueritas ; quod cogant iura & le- ges infacinorofum aliquando f^uircidef- ficere debenr,non quidem perfon^.fed vi- tij odio . Lupata.] Fr^na afperrima , quibus e- quus ferocior coercetur , a lupinis denci- bus ica nominaca,qui dences in^quales sut. Ouid.i-Amorum : A^^er equus duru contunditur ora lupatK* ClaHdian.i.de rapcu Proferpinae : Terruit orbts equos prejfts parere lupatts^ Ec Panegyrico de Probini & Olybrij coii- fularu : Juga ferrea neSiit Cornipedesy rigidvsq'^ docet feruire lupatPS . Plutarchus fcribit ,^difficile eflie confiliuni dare regibus : non enim regium pucant ad racionis pr^efcripcum viuere > qui regiam maieftacem vclintinefFr nifi mc fallit anipuis , fugillat Galliarum N i populos Hippoco mon. Clemetia principr^. Lupata. Principi' bu,s confu lcre dijfi' cile^. 19^ AndresB Alciati 1 V. Tquitadi ijua ratio ne in prin cipiius ef je debet , Seipionc cordat.-L. populob Lampridius in Alexaiidro Scue- io,qno loci air: Veri\m Gallicanae gcntes, vt fc habentduras ac retrogradae , & fa-pe in.peratoribusgraiies. Idem dici par eft de Bcigis>cjuod periiicai,& fuperbumho jnumm gcmis,& vix vnquam futs priiici- pibus morigerum» Hxc vetus fcriptor de Belgisjfortaile veie pro fuo tempoie . 1. D I s c A N T hinc priiicipes qiia ra- lioiie fubditos regere & moderari debeant, iie imperitis rerum gerendarum accidat quodequifoni ,qui dumequum alioqui violentum moderari nefciat, nec cum fit opusaut fr^no,vt fii1at,aut calcaribus,vt incitct ad curfum,aut modum teneat,ex- cutitur faciJIimc.fcqj exeiusmanu equus cximit : Eodem modoPrinceps miportu» nus,& in fuos plus xquo faruiens, vel etia omnino regni adiiiinifttandi prerfus igna IHS, vulgi animos in fe commouet . Eam obcaufam dicebat Ariftippus, benecelUi- rum Regi & Priucipi , ficquitaudi artem priraum rencrct.-etenim fi alias difciplinas di(cerct,id quidcm hominum opera & vi- gilijs eHic],qui tamen fiepcnumero verum dicere nc quidcm audent, vtquod fciunt odiofum elfe principibus,qui ciim delique rint , argui nolunt ; at equitaiidi peritiam Princepsnon modo cx hominibus, fed ex cquo didicerir,qui adulari nefciat, vt ho- nio,nec certc bladiri, vt parafitusaut fcur ra. Si enim vel ipfe Prmceps equum , vt decct, non rcxcrit , erratum ftatim equus vindicabir,fuum ter fatis m^lta Joctiebatur, fe folum.cum gcftis AdulA res C Emblemata_) . 1^7 geftis non afFuiflet,& dimicafTe & vicifTe , & fiipplices regcsgenrium crexifle aliquo tics fcribeiis ; & Ci, verbi giatia , eo agente tunc iii Icalia dux quidam egifler fortitet contra Peifas,&ca2t.Tam longe exular ve ritasabaulis principum.vc non inime^Tico clixerit,quisquis ille fuerit,autor Alphabe ti aulici .* ^^£Bus adulari ^ metiri primus in aula. ^xtigO' Antigonus rex AflicaliquandoinLer venan arex . dum,mutata vefle,reli(51is comuibus,erra . bundus apudagreftes homines in vili tu- guriopernoiStabat incognitus, de fe ipfo tanquamde altero percontatus aftanres , omnia qua? fecerac mala , ab iilis audiuit . Manequ?fitus acqj inuentus.cum veftem allatam & regium ornatum vidifl^etrDate, inquic, purpuram, quam vtprimtim in- dui, verum deme, nifl hac node , audiui nunquam . Talc efl:,quod fcrturde Lndo- uico VI. Francorum rege, qui fajpedifli- mulatohabicu turbas fe adnnfcuit,vtlibe- ras populi voces &: iudicia de (e eicipe- ret.quo facilius & fuis,& Reipub-medere ' \\ni.s, turincommodis.Notaeft AlexandriMam /^^ ma:2e Imperatoris qucrela; veriratem,aie- bat,regum auribus minime efle peruiam , in tanta quidem adulatorum turba-O gra HC regibusincommodum, rerum vcritate vix,ac ne vixquidem ipfos percipere;Ion- ge vero grauiflimum , quod fobriarum admonitionum minime fint capaces , fcd tanquam aduerfus incantariones,ira aduer fusbonasadmoniriones obturant aures,& obdurant corda, folis adulatoribus faciies & morigeri . In aulis enim Principum 'TTpa.TTei nflexi puerum adhisceiuexnfurfiin^ i-3piauc,ad fi^uiScau dam eius firmiratem, vtquascoutra pcm- dus nitatur . | H V I V s Eniblematis primarius ty- j j | p u s m i hi vi d e t u r>ni fi c oni c d u ra fa llo r, pe- ^^^^ ^ j titus e Qu^iijtio auclore Gra*co , cjuiedi- ^^^^^i tum quendam locum & admodum afpe- *^^y*,, rum, difficilemque afcenfu tradiccuius in •^'^ fummitate palma confurgat,ilIicq; virtus infldeatjniniirum ex moutis afperirare va- j:ios& di^cileslabor€s:expa]nia vero te- pori& Emblemata-i . poiTs diiitiirnitatam intelligenJ . Niillus enimefl:,qni vii tiitem aliquam polfitanfg- cjui , nifi muttis laboribus (iiuqiie peipef- lis. At temporis diuturnitas nullo figno figutari meluis poteft, quam eo quod an- ui & menfishabetur fymbolum . Huc fa- citillud Q^intilianiiDefinic ui aduerfani- ti,qui peruenit ad rummam,rcandenti cic HmGel caima, labor eft . Anfara quoqs piarberc potuic Gellius innodibus Atcicis,lib.3 .c. tf.cuuis h^BC fune verba.-PerhercIe rem ad- mirandam Ariftoteles iu 8. Problern.& Plu tarchus iu 8.Sympo(i3c.cIixic;i'i uiprapal m«,inquit,arboris lignummagna ponde- ra impoiias, ac tam grauiter vrgeas , one- resque vcmagnicudo oneris fultineri non queac, nondeorfum palma ccdicnec intra rie6ficur;(ed aduerfus pondus reliirgic, & furfum nicitur, recuruaturqi Propterea, inquic Plucarchus , in certamin bus pal- niam fignum elle placuit viAorise , quo- niam ingenium einfmoii ligni eft , vc vr- gencibus.opprimentibusq; non cedat. H^c Gellius . Commode huc mihi fefe olFert locus Phornuti Grajci (criptoris, libro-de natura Dsorum, cap.de Mufis, vbi aiCjMii fas ex vecerum fenceucia coronari palma, ob nominis fimilitudinem, eo quod Phos- nices primi credantur litteras inuenide. Probabiliorautem ratioeft,qu^ ab eofu- mituriquod plantahaic tcnella fit, quod beneHca,qu6d perpetuo virens;Arbor h?c dirhculter fcandicur.fructusq; refert fua- iies admodum, vt non abs re Mufje coro- nis vcanture palma confedis . Grasca Ci quis malir.apponamtrgipctvouJ/Tau S^iipot* ViKi^^J^ [j.iv rim voyJ^no^it «T/ct rtiv ofy.af- VJ^ictVi ATTo rm (potviKcav J^okhv evp{j- ycoTipov i^^t^ cT/ct TOTpupepQv iv&pyi^ tici^aov (S^va-etVei/SoLTov yAvKVKctp- OtTOV Ti tpvT^ • Nefcioanad palmasnatu- ram alluferit Salomon in Cancicis, cap. 7. cum inquit: Afcendam in palmam , & ap- prehendam frudus ems . Sand:ius cerce nullum interpretum,quid literalis fenlus /ignificet.indicare teftatur.De palma vide Plinium lib.i 3.cap. 4-& lib. i^-c.^z.PIu- larch.S.SympofiacOrum ApoIIinem lib. i.Philoftraci Iconcs lib. i. in Paludibus . Et ance onania prouerbium, I^almamfer- re. quod fi legeris,nihil erit amplius quod Wcfide res . Cur autem cadem palma fic vi^toria: fymbolum & praemium , vide a- pud Leonic.vat.hift lib.x .cap.58. NlTlTVRinpondiCf] videtur nittaducr fus impo/itum forte fibi onus . II?.' Confwgit m arcum] C-au fam arcuatio- nis feu fornicationis palmac reddic Plutar- Palm^^^ chus in libello de caufis naturalibus, pro- ff^rm blem.37.his verbis.-Cur inter omnes arbo cum con- res (bla palma contra impofitum onus af- /^rgaf i furgit ? Vtrnm quod igiiea Sc fpirabilis facultas quamaxmie pollex, cum tctatu« & irritatur , fefeexercens magis ac magis exerit .? Anquoniam pondusramos fubita vrgens , aerem omnem, qui in his eft, op» prellum cedcre retro cogat,qui deinde rc- iumptis paulo viribus , aduerfus onus a- crius rurfus inftat ? An molles & tenens virga; impetum non fuftinenteSjCura onus quiefcic,paulatim feerigunt,& fpecicra , quafi contraillud aflurgant,pra:bent? Bellaria dulcia.J^ey.f/.ATctvclTpeiyt}'' SeUaria , ^ctrct/funtqj omnia ea>qux fecundis n*,en lisapponi folencGellius lib.13. c ii.Lo- cuseftelegans apud loann.Salisberienfem faudorem quidem non ineptum,& quem non segreinter optimos fo r ta fle habere- mus,fimeIiore fiEcuIo rioruifletj in Poly- cratico Iib.S.cap.j.Significant beliaiia,ait, omncgenus menfai (ecundscquoniam ibi folentapponi quarpulchrioia funt &deli- catiora.Vtitur autem hoc nomine M-Var ro:BeIlaria,uiquit,eamaxime mellica sfit, qua: mellica non func . Qj_iod foite c6 re- ferripoteft, quod vcenii gratiora func ea, quas p.eceflitas appetit,quam qua^ iniratio gula; muenit. Ha:c ille.Addam & locum Arnobij aduerf gences lib.y.nam & his ver bis Bellaria fignificat:PuImentorum varie tatibus,ait,afiiciuntur Dij ccelites, vt fie- rimoseft poft coenarum ditium & locii- ^letum faginas: fruftillahsec paruula pro fuauibus mateolis fumunt,non quibusfa- mem fedent, {ed vc palatis admoueant ©• tium, feq^ipfos plenx appetitu voiacita* tis inftigeni.Sed veieor nequis hajc pr^ter rem congefta dicat . Odoratoiglddes] Odoriferos datflylos» Fruclus enim palmae ob digitalem longi- tudinem dadyli dicuntur . Hic non pof- luin no latius aliquanto me difFundere,& dehuiusarboris mira natuia aliquid non ingratuni Cvt fpero^ ahferre . Sciendum e- PalmA nim palmas inuicem maiicali quadam co- admira- pulaconiungi,maresqi attrahcie ad fef c^tera opertus agit . Sicfurem haud metuit ^ fc ventos temnit imhres> Tutus apud^ viros i tutus apud^ Z>eos • ^ COM. II. Typm £mble' matis , L0CU4 Jtiflmo floricQ 204 Andreae Alciati COMMENTARII IV X r A mare Scythicum rupes emi- net.in qiia caiierna vel anrriim confpi- c!tur)Vnde prodeat vir vntliq; prxrer ocu- Io5,pellibus indiirus,qai tamen hoc ioco no iradepid:ushabctur,(ed id editioLug- duucnfis eleganter exprenum habec , vc probemonet Pignorius . CoRNELivs Tacitus ertremo de inoiibus Germanorum,Femios ica defcri- bit:Fennis roiraferitas,fceda pauperras.no arma,non equi,non penates^ vi^ftui herba, veftitui pelies, cubile humus . Sola in fa- gittisfpes, quas inopia ferri oflTibus afpe- rantjidemque venatus viros paricerac f^- minasalit. PaHim enim comitantur, par- temque pra»d:E petunt. Nec aliud infan- tibus ferarum imbriumque fulfugium, quam vtin aliquo ramorum nexu conte- gantur. Huc redeuntiuircnes, hoc fenum leceptaculum.Id beatius arbitrantur,qua ingemere agris , illaborare domibus, Iiias alJenasque forrunas fpemetuqj verfare : fecuri aduerfus homines, fecuri aduerfus deos.HiEcTacicus. Q^ibusex verbisfa^i- Iccolligoab /\Icia:o fumptum Emblcma tisexemplar.Eadem pene defcriptioextat accolarum ad Nilum apud Ammian Mar cell.Iib. i4-non longe :i principio.Ncc noii Emblemahoc a luftino hiftorico petitum efle, facile quiuis dixerir, quiScytharum defciipuonem,quam retulitille lib.i.euol % uerit . 5ic enimrScythis inter fe fines nul- li.neq; eni^ agrum colunr,nec domus il- lis vlla,au£ tec4um,aut fedeseft , armenta & pecora femper pafcentibus,& per incul tas foiitudines errare folitis . Vxores libe- losque fecum in pUuftris vehunr:quibus, coii)simbrium hyemisqjcaufa tedis, pro domibus vtiintur .luftitia gentis ingenijs culta, nonlegibus. NulUim fcelus apud eosfurto grauius:quippe fine izdio muni- mentoque pecora & armentahabeiiribus , quidfaluum cl]et,(] furari licerer? Aurum &argentum perinde afpernantur, ac reli- qui mortales appetunt. Lawle & melle ve- fcuntur . Lanseijs vfus ac veftium igno- tus;&' quamquam continuisfrigoribiis v- rantur,pellibus tamen ferinis autmurinis veftiuntur. H(^c coucinentia illismorum quoq; iuftitiam dedit,nihil alienum concu pifcentibus . Qu^ippe diuitiarum cupido ibieft,vbi & vfus . Atq; vcii»m reliquis mortalibus fimilis moderatio & abftinctia aIicniforet:Profe. tis domus,irricus propoflti reuerterecur • 7.C.1.& Alciatum lib.tf.Parcrg. cQp.z^. loquicurde Conft^niio abexpedicione Per III. HFNNrs /;7o;>^] Inopsdicitur lineopc ficaiucafllim rcuercence Lib.ii.vbide lu- '■ops . & aux'Iio. Virgil. i.Georg. liano bellum in Pcrfas meditatc.-Vrcbatur Atq-yinopi metuens formica feneiiA.^, bcllandi gemino defiJerio . Scythiciq-y miferrimu^ accola Foti]V^\i' ^i Cereris non nouitopes.] qui vfum pcrrimus habitator iuxta marc glaciale panisatq; vininonhabct.Sic Marcellinus: ccola. ^cythicum. Sic enim difiFerunt accola & In fua vita vidu funtafperi, vt neqj igni, ' incola vc accoladicatur, qui ad locum ali- neq> faporatis indigeat eibis,fed radicibus quem,hoc eft.iuxta locum habitat, v: ac- hcrbarum agreftium, & femicruda cuiuSi- cola Padi,accola Rhenitlncola vero , qui uis pecoriscarne vtfcantur . ipfum locura inhabitat . Lydi.] BacchiM eft, vini, cexo t» Kvhv Vfiuiperpetuo.gelu.] Vrcre etiam frigo dcdi^i, quod hominum mcmbra& ani- Sacchu€ riseft.Virg. i.Georg. mosdiftbluar, vti jjorant omnes. LyAtis^ rerever BoreApenetrahile frigus adurit, S^r/»^«/^] vcftimenta,pallia,pellcs, qui- *rn, &Luca!ius: busvtiturpro veftitu : alias ftragula feu Vrehant montana niues.^..^ ftragula? (vcrumq; enim dicitur) pro le- Sic Ouidius 5. Triftium, eleg.i. iftorum , & aliarum rerum opertorijs ac- J^lurima mepelago terra^periculapafsu cipiuntur. Vfiuiab ajfiduo frigore pontus hahet . Perflringunt] vndiquc cingunt, totum Eod':m Iib.eleg.4. operiunt,& quafi includunt. afhiclo terra peruflagelsi . MurinA pelles,] E mn rium pellibus. Am PeUesmu Sed & Faftor. 1 mian.Marcell.fictlndumentisoperiuntlin rinA^ Vos date£petuos tenerts fementihus auBits, teis , vel ex pellibus filueftrium jnurium Ne nouaper gelidaiterraftvfia niues . confarcinatis . Nec alia illis domeftica ve- Quanquam tamcn verbum iftud , Vrere^ ftiscft,alia forenfis : fed femel obfoieti co. pro^moleftiam cxhibcre, accipi merapho- loris tunica colloinferta non ante deponi- ricft>s,& quidcm noD rar6,palam cft.Cor- turautmutacur, quam diucurna carie in, Bd. Tacitus lib. 13. Ajtnbufti multoruni paunBlos dcfluxit defruftata.Hxc ille.Sc acca 2.06 Andre^ Alciati Chinefes peUibu4 ■vtmtuY , IV. Animws (tb exter^ nis mini- Tne pen- dens . Pauper- t:ts vhii tutx . ueca in epiftolis mCi«init p^Iliculariim vul pium & murium , qus ad arcenctum fri- gus comparata: cfTent. Has Armeuiios ac- que ZibcllinosquidampucaiUjfed nodum . fcio an re^fle . Hodie quoq; c Scythia fri- gidillimisq; regionibus laucilfimas pelles munum atferri Megiftjnum hiberno cul- tuijvel pueri fcinnt;& Turneb-lib. i j . Ad uerfir.cap. 13 raeminit. Atq; harum pel- liiim vfum etiam Chincnfibus familiarcm effe, teftatur loan. Petrus MafFeius Iib. 6. hift. Indic dum Chinenfes vertimcnta pcrhycmem prcciofis murium Scythoni- corum pellibus , quas vuigd Martas vel Zobcllinas vocaraus,caIoreadmodum fua ni,& ventis impenetrabili denfitate fufFul cire ait.quibus tamen haud fcio an non & cuniculorum pclles in Batauia fua merito cxxquandas putarit Hadr. lunuis . Sunt ^uiopinanrur, murcm illum peregrinum abHicronymo quandoq; dici Mufcum , cjui in delicatiorum vfum habetur : nam «iufcum,ideft,/xy5'Xiy;' , murem paruum indicare.Sed hoc odoris genus prifcisfuif- fe incognitum,HermoIausputatjnccmu* ■fcum dici,fed mofchum . Sicfuremhaud metuity ^c.] Tutus & fecurus agir,ex fc bcatus eftjncqi furum, neq; temporis iiiiurias mctnit. H o c fchemate fignificatur, aiiimum kominis pendere nondebcre cxhis.quaeca duca funt & fo tuita,vtpote quae folliciiii dines & cruciacus innumerabiles pariant , fed ea cantum debere efle fatis , quae beni- gna naturafir clargita, vel quaeab ingenio proficiicuntur . Vel intelligit paupcrta- tem vbicunque terrarum (etiamfiabom- nibus pene miferrima cenfeatur ) efie tu- ram & fec urarn . Sic fane nemo poteft no« bcatifTimus efic, qui cft totus aptuscx fe- fcquiq; in fe vno poiiit omma:cai auttm fpcs omnis & ratio , & cogitatio pcHdct er fortuna, huic niKil poteft clfe certi,nihilq; qnodexploratum nabeat, permanfurum /ibi,ne vnum quidcm dtc, aic M. Tullius. Huc pertincntquas Seueca difpucac cpift. 14. quo loci comparac fortuna; & dodri- nsboiia. Circumfpicicndum nobis cft , quomodoa vulgo tntiefl*e pofiimus.Pri' miim nihilindc concupifcamustrixacft in ter competitores . Dcindc nihii habeamus quod cum ma^o emolumentoinfidiantis eripi pofiittquam minimum fit in tuo cor pore fpoliorum.Nemo ad humanum fan- guinem proptcripfum venit , aut admo- dum pauci:plures compHtant quam odc- rin-t . Nudumlatro tranfmirtit: etiam in obfefTa via pauperi pax cft. Ad philofbphia crgo confugiendum : Has literaj non dico apudbonos, fcd apud mediocriter malos, infularum loco funt,&c. Adi jcio cx frag- mcntis Pctronij Arbitri; Cdfonuere tubd , iuguU IfAf diuite ferrut» Barbarfi contemptu . fic kgQ,contemptu,pr9 contemptui,non vc in vulgaiis, contemni . Idcm incarminc, cuius initium , Orbem iatotum viSior Romanfishabebat» legitur einfdem a rgumcn ti yvaix» . Arma placent mifern t detritaqi comma» da luxu Vulneribus reparantur : inops audacia tt*- ta eji . Salluft.Quoniam egeftasfacilc habctur fi & cum fociccaceni coiexiut^maximo fe opeie diligunt . Neq; id genus aniraalia vide^^ quifpiam licenter mifceri & tcmere.Quitt' hocquoqi diditant,qui les iftiufmodi cal lent,altera extin«fla comparem viduam de gere. Casterum id quoq; audio.veteres in nuptijs poft Hymenxum cornicem inuo- care>fignumque id conCQrdiasdare ijs con fuefle» qui liberum qHSBrendorum gracia conueniiTent . Tum qui fedes auium & v©latusoIifciuant>iiuufpicaciuu efTs capta tibiis 2.o8 -Andre^ Alciati cibusauguriaHiciint,vniiis tantum corni- cis obftquium.Haic AElianus.Orus Apol- lo in Hieroglyphicisferc idcm haber.-Mar- tcm,inquic,& Vcnerem fcribcnces,aut nu- pcus,gemmas cornices pingunc.marem & f^mniam : quoniam hoc animal duo oua paric,exquibus marem &f?minara gene- iMn oporrec . Siautem eucniar,quod raro eueniCjVt duo mares generencur , autduas f^mime , uigati mares cum f^minis alteri cornici nonadmifcentur . Icidem neq; f^- mina alccri mafi,fed diffociaci foli degut. Ideo vnicsE cornici occurrences aiiguran- tur futurum,TC viduali vita fibi viuedum Corntces fit.Sicille. Casrerum cornices haberi pro fymbolu concordise fymbolo praetcr Ornm tradic cocordiA, ctiam Pierius Hieroglyphic. lo.Iuuenalis Satyra i. Vt colitur paXydtq-^fideSyviSioriaMrttii , §lu&quefalutato crepitat concordia nido, Qu^em Satyricilocum fcio a plerifqj non decornice (quod pro concordise notahic ftatuimus) fed de ciconia intelligi. Solent enim ad id Ouidianum iftudadducere : Ipfaftbi plaudatjcxepitante ciconia rofiro. Sed cornicis-imago viderur in Fauftin? Au guftsenummis cum infcriptione C o N- c o R D I A. Sceptrum autem virgara re- giam Hieroglyphicum rcgni elTc, ex lite- ris facris tradit idem Pierius lib.41. Vidc adagium,Ci?r«/V«w oculos configere»cv\^\M cxplicationem non admittit noftef Alcia- cus Iib.y.Parerg cap. i/.quem vide.Porro prodigiofacornicum viuacitas in prouer- Cornici' hiwm ^h\]t > Cornicibt^ tiuacior . Vnde bn6,viua Hefiodus; cior . -^^^ ^^"'^ f^^^^ homints tranfmtttit garrula cornix , Et Fauftus : Lo7igaq \ producat -^iuax cH fAcula cornix. £odc pertinet,quod Philofpphus ille mo- riens coinicibusmuidiirelonga^uitatem le- gitur,quam natura negaffet homini . De concordia prseterea nonnihi! agit Ouidius i.Faftor ibi : Candida te niueopofuit lux protcima teplo, ^lua fert fubltmes alta Moneta gradu^. III. MVTVA Jiatq;illps Hic verficu- lus ni alijs edirionibus fic habebat : Inq-yvicemnunquam contaminata fides . Qliam autem (equimur.cortexic Barthol, Anulus.vt alios quofdam locos , quos po- flca indicabimus . ^^od fcilicet omnes.0>c.] HHC,nifallor, videtur pertinerc Horatiaoum rllud, O^c 5.f.Iib. I. Iniuriofo ne pede proruof Stantem columnam: neu.popului frequent Adarma cefjantes, ad armcL^ Concitetfimperiumq-^frangat . Hic coluninas nomine , fceptrtim Princi- pis, ipfumqi adeo ftacum regium, popu- li,omniumquc Reipub. ordinum concor- diafundacum fignificat:qux niH feruecur concordia,omnia pefTim eunt. Elegans io- cusNazarij Panegyricoad Conftantium.- Pcrpendic fecum excellens prudentia tua, eiqj feraper pietastua applicaraomnes coii cordi? commoditares,illam eife fu ndamen cum ac radicem otij , bonorum ciuium fc* minarium,quieris publica: fegetem, & al- mam pacis altricero Videtur ifte panegy- riftes non obfcure alludere ad nomen ^ct- (Tixicof, quod inditum, quia rex i\i ^d^nt Kttf.. De qup Minos adhuc puer ita lufit : Cur docii /SetirtKiict olim dixere Felasgi? Nempe (^AJi} Ka^ rex bonuihaud du- bie efl . Stantq; caduntq-,] Multiplex verbiT?^»- r^,fignificatus eft ex Nonio; Scare,id eft , ^^^^^' confifterc,erigi,promincre, fidcm habere, valere,conftare,fixum cfte. Sie apud cun- dem cadere,ruere,occidere,euenire.In pa- Cadtri iiegyrico Maximiano & Conftnntino A A. di^o.' Dij immorcalespiobare voluerunt tibiinnixam fterifte Rempublicam,cu finc ce ftarc non poftet . Duces] Reges, & qui imperium iu po- pulos excrcenc . ^em] confenfum . Dtfcordia prAceps aduolat] Difcordiam Difcer Deam coluere pagani homines,quam ean- dia Di dem cum Ate (de qua poftea^ plcriqj vo- lunt.Vide Gyrald.Syntag.i. Regiafata] Regisaut Principismorte, Alludir ad illa faniigerata verba, qu^ po- fnic Sallaftiusin lugurthatConcordia pat ua: rescrefcut^difcordia maxima: dilabun tu V. Quod & euangelica* licera: teftantu r . Sic fubclitorum atq^ipfius plebeculx fir- ma concordia, & tranquilla vnanimitas , Reges ipfos, eorumqj Rempubl- cgregi^ & diuci/Iime conferuabir,iuxtaadagium .• Concordta fulciuntur opes etiam exigUA . I V. pRiNCiPvM fummorum ftatus ^lebu'^ non aliundc ftabilimentum capir, quam a cordia populi confenfu,concordia, &beneuoIcn princi. ria « Itaq^prudencer & prouide faciunc, necefffi qui ria^. Emblemata. cjui ftabileac firmum in (iibdi:os imperiu tutari volutic , cum mocuui:i oinnium & fcHitioiiUin caufas prarciduur, niahir.tque a fuis aniari, c]uani tuneri . Eam popuJi concordiam & coiifeuram, regi^ porefta- tis cou(eruacricem inc propoiJir ^t///^5A/- Kcig , adhibita cornicum , qiin; fcepcrum fiiftuieucimagiue. Ex quo memiuirTe de- bcut jmpermm fuum pcudeica populaii coulcufu. Q^odnsnc moIefuuTi cxcir.- plis huic iude conquifiris coufiimare, tan- tummoHo repetam qu.-cauclor ipfemeciu lib I j.Comnieut-De vcibor.iignific.actu- .KH^ ex lif . pj-incipio rerum omuium,iiiquic,non Uiyito . ^iijina iuflione.fed ci popuh coufcufu re- gesadhmpti funt : quod & poft Komaui ll inipe:ij occafum leruaciim fuir, cum Ca- M roliis Magnus a populo Romano Augu- ftus elefluscft, & a rouciHce Leouc facro ©leoinuuvftusrquoci lus populi hodieGre goriaua hge iu feptem Gciaunise Prima- tes trauslatum eft.Sic & Franci Chilperi- co eicclo , quod regno non cftct idoueus, *Pipiuum 7ra,vKi/\TiKij confilio fubftitue- runc. Et cLim Pipini proles amaioribus dcgenerallcc , rurfiis Odonem , moxeius fracrem Roberrum,& dcinde Roberti ne- potem Hugonem ad fummum faftigium cuexerunc . Is Hugoeft.qui vulgo Cape- tus dicebaturjvnde oriundi func, quicria- luim Francorum rebus moderantur • Et quod de aiaximis hifce Regibus.nimirum Romano & Franco.didlum eft, idcm & iii inferioribus obferuacum fuifle, qui hifto- ricos Iegerir,dcprehendec, vc merito ccn- (eam dmina Icge eum iuftum Principem cfte, quiex populi confenfu regnec i quod & Ariftoteles tradit.qui vero inuicisdomi necur,eum cyrannum elTe. Vnde cum ma- gna regna non ex fubditorum confenfu , fed per violcntiam primo cbnftituta /int, merico D.Auguft.De ciuic- Dei 4.magna latrociuiaeffe dixit, addudo etiam pitatae cuiusdam cxempIo,qiii comprchcnfus« 8e auce Alexaudrum Maguuni adduc^u», c(» i li t e r rcga i e t u r ; q r. a c a u fa m a ; c babcrcc fcfrum ? Quid tibi,mquii,vc orbem tcr* r a lu m h a beas uife ft u m ? fed q u ia id cgo eil guo nauigio facio,!aric vocor;tu quiaiB»» gna clalTc^Imperator Kadlenus Alciatufl. CUiotics auccm veterum munumcnca p«f currimus.facile obferuamusquam fluxa, momcntaiiea (ic Priucipum potcntia, quanquam fublimisSc altisnixa radicibuf puteiur. Hienim nifi precario, & quafi populan fufFragio ifnperaut,nenipc quo* rum nifi moderatum fic impcrium.quam ciriftime corruit. Afiliinus refert Thry- Ui/lort^ fum inf^giicm ryrannum fuos adeo torfif- Thryfity- fe,vi kgcm tnleric, qua nemo ueqjpiiua- Ya.nnt cx tim, r;eoi public^ iiv.iicem colloquiauc mi JEliano 4 fccre lermones audcrcc • Qu^od cum fijb- ditis moleftiffimum & odioliffimum effct, qui uucu oculorum,manuumq; geftu ani- mi fenfa cogebantur exprimcre i idetiam voluit efte prohibitum,vc moJeftiae dolo- rem adijccrecincolerabilem: quifpiam eo- rum locum publicum petijc, qui multis lachrymis cfFufis.alios ctia ad fletum pro- uocauic . Id cum refciftct tyrannus,in fo- rum ftatim venit, quo ctiam id,fi poftec , populoeriperet,fleudi nempe libertatem . Giucs commoti arma rcgijs fatcUitibusex torferunr , & fuum tyrannum de medio fuftulerunt. Eandem fortunas mutario- nem fcnfic Amafis Aigyptiorum Rex . Amafedts. Cum enim plerolq^ ex fuis excrcmo fup- fatum^ plicioaf^eci{Iec,aIios fortunis fpoliaflcc,^ in omnes infolentior acquc fupcrbior vcni- recimpcrium cius aliquanco toleiatura cft,doncc Adifancs AEchiopum Rex iucw irrupiffccrcum enim odia occulca erupcre, cumq; multi ab eo dcfciuiflencregno taii- dem puifuseft,tefte Diodorolib.i.Plura obuiafunt. O Concordia ZIO Andrex Alciati Concordia. E M B L E M A XXXIX. T N bellum ctmle duces cum Koma pararet > Vtrtbm & caderet Martia terra fuis : Mos fuit in partes turmis coeuntihus eafdem^ ConiunCla^ dextras mutua dona dare^* loedcris h^c (pectes : id hahet concordta fignum , Vt quos iungit amor , iungat (jr ipfa manu^ COMMENTARII. L «mendd- tiO . PTn gvntvr diio viri.belli diices, habiru militari dcxtras iungenres. Hanc pi^fturam licet omnes editiones fic habcant,non ramen placct San«ffcio, vt qui dex t ras coiii u n dlas au ro vel a rgen to el abo- raras vel c^epiftasintelligat, idqucex locis Taciti colligipuict. Vnde non viuorum hominum maiuis coniun^ftionemjfed quan dam vfitatam fidei notam pingi vult. Cui &ego pedancus iudex fiibf'cribo,i«du(^us ipflus Autoris verbis , Coniundliit dextrcii mutHa, dona dare , Dcxtrae enim donari non potuerunt , nifi mctalloaliquo cffigiat£E. Quid? quodPi- gnorius pignore contendere paratuscf?-, Alciatum.cum haec fcribcret, rcrpexine ad eam annuli fpeciem^quidextras impliciras cxhibcr, quiqj in frcquenti vfu apud ma- iorcsnortros,nuncapud nos (vti praeclara qu^eqi repudiauimusj vix, acnevixqui- dem Emblemata-^. 2.11 I r. flemcxtat;rtali appcllabant olim, Annello difede . Noftri GermaJii vocant, Hand- trevvt^^^wd quos adhnc frequens iltorum anulorum vfus , quibus plcrunque noui fponfi fe donanc,& quales in illicicis amo- ribus Nifa a fuo Mopfoaccipit . Hoc au- tcm carmen videtur cffidum incommen- dationcm muneris,vt& Anconius Q^ieren gus , policinTirausnoftri farculipoecauim , in munus fniaragdi Iiificeleganti/Timiscar minibus.quaradducicPignorius, vc iabori fuo tumulcuacioaudloricatem concilienc Ea Cic fonant : G^emfnlgore tihi rHtilum viridmte Sma ragdum , Parua nouU mitto munera ad hofpitiu : Hunc^ne ingrctta tMfubedt obliuia Lygdi^ Fulcher HyUydigitis i>7fere marmoretf . Et quoties ocultsfiexi teres incidct auri Inclufo radia?is circulu^ in lapidz^t Dic tecum:^o Lygdm Hjlam bonu4 ardet amorc^, Uullum aurum t nuUa efi lucida gem- ma magvs . M E docuit Alciacus ip(emet Annoca- , tionibus,quasin Corneiium Tacitum cdi- tgo hu jiit^y^fj^jiaiT, materiam fumpfcric Emble- macis,nempeexeodeni Tacico,iib.i.& 18. matts. q^,j5i,goftcnditur,dextrasconcordi? figna vltro citroquc deftinari abexcrcitibus fo- . t. r. lifas. Nec veroafpernor quod libris Ge- nialium dierum nocac Alexander Neapoli- canus,nempe Marium, cum in Romanos maximacladefasuiret , quos {cruare vo- luit, dextra porreda autfalutcdatainco- xtm lumesfeciffe. Tacitus in lib.r Annalium, ^bolic vbide mortc Germaniciagit;Iurauereami • ci,dextram moricntisconcingences,hic ge- ftuseft darae fidei Gcrmanico,qua pollicc- bantur familiares,eiusfemorcem vlcuros. Idem paulo ante;Ab rege Parthorum Ar- tabanolcgari venere,mi{erat amicitiam ac foedus,& cuperc renouari dextras-Hic f^- Hus renouacum inter principes Germani- cum & Artabanum fignificatur. Oecurrit cxemolum Valerij Max cx lib. 6. cap-4.de Caio Popilio, qui legatus ad Aniiochum mifruSjifquecLim promptoanimo& ami- ci^fimo vulcu dexcram Popilio porrexif- feCjinuicem ei fuam poriigeie noluic, fed tabellas fenatufconlulcum continences cra- didit,cui ciim poft aliquam breuem mo- ram fatisfeciffecPopilius manus eius can- quam focij apprchcndit. Caefar.i.De bel- loGallico, tcndcremaniis , petendaj pacis figiium faiffe Gallicum memorac , vbi dc Bellonacis. Item 7. Geigouiorum muiieri- bus;qu2B pedore nudo promincnres h mu- ro pallis manibus Romanos obccftabatur. Signum item fuiile deditionis codem lib. tradiiur,vbi de Heduis.qui manus rciide- re,dedicioMcm figniffcare , & proicdis ar» mis mortem depiecari dicuncur.Cum i js, qu^adduxi e Cornelio Tacito locis, velim addi hasc exeodem lib. i8.Hift.Ccntur«o- ncm Si(eqem,dtxcras,concordia: infigiiia , Syriaci exercicus nomme ad Pia^corianos ferencem.varijsarcibus aggredus eft-Dex tras hic pro quodam vficaco fidei fymbo- lo depido i n au ro,a rgento ve,au c alio q uo- uismetalloaccipi pacet.Q^uo fenfu hic lo- cus alius Tacicifumitur libro Hiftoriaru primo , vbi de initio principatus Viccllij Miferat (ait) ciuitas Lingonum vetere in- ftituto dona legionibus , dextras hofpitij in/ignc • BVCES] Imperatorcs fuos,quibusexcr citus eftent coramittendi . Viribus ^ caderet] Significat bellum ci uiieridquc videtur ex Horatij Epod. 16. imitatus : Altera iam teritur bellts ciuilibu4 s.tas , $uu 0> ipfa Roma viribusruit , Itaq; confultor illeapud Antiochum An- nibal rebusomnibus raaturo iudicioper- penfis aic .-IRorDanos nunquam ni/i armis fuis vinci pode ; nec Icaliam aliter quam Italicis viribus fubigi . Martiaterra] Roma, vel quod fuerit ftudijs afperrima bellirvcl propcer Romu Inm Marcis filium.vt fama tulir,a quo o- rigincm traxir, fic appellata . Lege T. Li- uiuminprincipiototius operis. Ouid. 3. Trift.eleg.7. Dumq-^fups viEtrix feptem de motibus orbe Froipiciet domitiiyMartia Ro ma» legar, Martialis lib.;. £| igram. Fulcrior ^ maior quo fub duce Martia- Komguj. Alioquodam loco Martiam turbam , pro Romano populodicic : Crede mihi , nimium Martia turba fapit . SicSymmachuslib.i. Epiftolar. Abexor- tu pene vrbis Marci^e. &c. Coeuntibtcs eafdem] Synaerefiseft, figu- ra,quac fic,quando duae vocales in vnicain fyllabam concrahuncur. Editio StocKha- meri hskh^l ^hafdem . O i ConiHn^ Dextr^ iun£l& pro cocordia . IIL ^ellum ci Roma ter ra Mar- ti^Lj, Andre^ Alciati. Drxtera fidei fa, Cocwrdta imde di' IV. 'Dexfra concordiA Jlgnum , Dextcr^ telhs fi- det. Ceniurifias dfxtmi^^ Dexcera fidei dica- ra ert.vt mox dicemus. Virg.5 AEiieid. Nec Teriti domtnorHc fallere dextras. Plinius lib.i i cip. 4^ lueft &alijs parti- bus qna^dam religio; hcnt dextera orculis aiicrfa appetiturj in fide porrigicur. Dex- tras iungere Gra?ci clegantcr vno verbo "efferunt, J^i^t^o-^At. Id haht t concordia figntim'^ Concordh dicta eft,quafi corJium coniundio- Qux coniunCiio quia reipfa i-'equit fieri, vr (ci- Jicet amicorum corda ipfa contungantur , id fit per dextrarum apprehenfionem.-dex traeenim parti pctior cordis visincumbit, & ipfa dexcra manus eft cordis pocillima niiniflra . • H o c Emblemate Alciatits indicare voUiit prifcortim morem,quoiund:is dex- tris fidei & concordire fignum exprinic- rent;cft enrm.vtdixi , dextera fidei facra^ vndein permultis veteribus nnmmis du.-c manus iniunLfcx oflenduntu r additis iufcrt p t i o n i b u s yFides exercitimm .nio n n u n q u a m eciam,F;Wf^ Romanorum.Vovtaiyi huc per tinecillud Pychagora,',Ne cuiuis dextraia porrexeits, iie fcilicet quenipiam remere in interiorem nortri amicitiam admirta- mus . Er vero poeranullius antiquitatis ignarus.ex dexrra fidct^ue,ait ninviru.m dus &concordj3m perdexcram rignifica- ri. Viderac hoc longca ite Xenopbon Iib. 5.Dein(l:i:ucioneCyri.-/(^ T pKAVta^ , oif 5w. H unc quoque morem attigic Arirt-o, phauis fcholiaftes.-f -d-or s'W 'Tr/rH crvv- ^ilKctif l^e^etiettf 7dU J^&^ictc S^iJ^ovcLi aK- Kiihotf' OuidiHs6. Mecamorph. Vtpignu6 fidei dextras ztrasq', popofcit , Inter feq^ datas iunxit . Ciceroad Accicum:Vbi func illf denfedex tr^?Idem i.Phihp.Dexcra?, qux' fidei ce- ftesefTe folebant , perfidia func & fcelere violataf . Dextram in fide porrigi ideo aic Varro, quod omnis vererum audoricas dexcerxnianus vircute conl^tarec . Audor cft PlucarcIuis,FIaniines rem diuinam ma nuaddigicos inuoiuca facere confuelTe , f/mbolKe fignificances , fidcm curandam cfle,ac ems fedem in dexcris ede facracam. Qu^^de dexcris difpucac Cc^lius Rhodig. )ib.ii.cap. I 4.Sactius pro ridiculis habec . fcre tranfilieram o^wx luflmus de Dario moribundo retulit i i.Iib-Is cnim rex por refta manu expirauit,quam vnicu pignus fidei rcgia» dextcram fe ferendam Alexau dro daredixit . Sic conqueritur AEueas Vugilian.i- A Eiierd. cur dextrA iungere dextram Non datUY ? Quo pertinet & ilJud ex vndecimo As- neid. Orem:fspac?m , s haberedicebatur.vnico tamcu animoatqjconfilio regni fui finesmodera- retur . Hxc fere Plutarchus . Casteruin aiunt Geryonesab Hercule vinci nunqua potuiflTe, nifi feparatos & a fe difiundos . cxqiio perfpicuum fit,quamfirmus &in UKftusfit vnanimus ille animorum & vo- luncatum quafi nexusatqj con(cnfus:Viii- «erfi quippe concoides inuidi,qui fingu- Ii debiles,& nullius funt roboiis.Sic enim, vt Philofophiloquuntur.Vnita virtusva- letior eft feipfa difpetfa. Lege Pierium lib^ Hier©glyph.32.c.De tricipitip. O 4 Vnum i6 Andreje Alciati. Vnum nihil , diios plurimum pofTo, EMBLEMA XLI T A E RT AE genitum 'l genitum quoque Tydeosvn^ > Hac cera exprejsit ZenalU apta manu6, Virthtis hic pra^iaty hic foliet acumine wentts Nec tamen alteriu^ non eget alter op(L^ - Cum duo coniun6li veni^nt^ vt&oria certa eH: Solum mens hominem , dextrave desittuit . COMMENTARIL PRopoNiTvR AydLKiici y in qnd fint expreflsc&mutno coniunto-ef- figies Vlyffisjhabiru diKis militaris, in a- an loquentisj& Diorr.edis, habitu itidem milit3ii,galca,haf>a,& clypeo armati,quo lum alter prudentia&confiliojalter fiirai ratevirium ccmmendabilis Cur autem hic Anylfi catulus atiribntusfanob fagaci- tatem figiuficandam ? anquod pofl: varios euores uiparriaro r€dux.icanc cognitus fuerit ? Editio Lugclnnenfis viro armato fcnem, barba & tunica phMofophumjmaxi mam codicem geflaiitem,opponic.Nec id, meo indicio,mal^ . Emblemati s huius typum ob- \ j. Yeruoapud Homerum Iliad. x,. quo loco y^^^^ ^ vna cum Agamemnone & Menelao Ne- yigfff^^^ ftor confulrat de mittendis exploratoribus in Troianorum caftra Haiic in fe prouin- ciam recij)it Diomedes,aninu'magni vir,fi tameu Emblemataj. 217 lamen ei fociiis aliqiiis vna profecfliiras adiiiugatiir . Eiiis hxc verba j dvS^pav S'v^fxm6)V J^vveu ^peiTov iyyji ioVTA Tpcdfov dw' HTtf fjLiv dvtip eVo/To yjd fjLa.hhov ^ctKTfapii.f^ ^ctp(retK6aTipove^At> cvvTi S^v t p-)(0(jt.iva)i Kethe 'Trpo 0 Tovi- v6i](rev . OTTTTU^ KipS^Of (JLOVVOf artes, Vc refcrtStrabolib. i. Virgil. in AEueide paflim etiam plurima de eiufdem virtuti- bus eximijs & fapientia. Horaclib- i. e- pift. z. Genitum quoqiTydeos] Diomedem.Ty dei & Deiphiles filium.Tydeus filius Oe- '^y^eus. nei regis AEtoliaj.pater Diomedis,fuit ma gnusbellator, paruus tamen corpore. De quo didum fuit illud peruulgatiim : Maior in exiguo regnabat corpore virtus . Dequo faris muka Statius,prxcipue lib. j.Theb. Diomedes autem hnius filiusecia Diome- cumaIi)sGr?c!sadobfidioi)em Troia^pro des . fedus eftjvbi adeo ftrenue fe geflit,vt poft Achillem & Aiacem facil^ palmam obti- nueric fortifl^mirplurimas flngulares pu- gnas aduerfus infignes Troianorum prin- cipes habuit,& interaliacum AEnea ncbi- li Troiano congtelfus, Venetem AEneam 21 8 Andreae Alciati piot.geiicem perciiflficquapropter illain- dignata nuiltascimireriasattulit, vxorcm eiusctiam adulteramfecit. Qu^a re cogni- ta, Bonus homo domum redire noluit, vt idem Homerus. De Vlyde pr^terea & Dio mede mulca cleganter Did- Cretenfis, in fex illis libns , quos de bello Troiano fc ripiit . Hae ceY(C\ Has iii cera cfHgiandi artcs non ignoro antiquirfimas e[re,{ed an ad ilo Jud perfefenrentia.Proinde Sophocles : yva/j.cu /xiv epyeav im iv Av^paTroiiTpa' 9ot * ■ /SnKeu TctS"' i^iisrpet^AV, ^ "X^pm ;/3,«) y ^ y^p voni7cu , ^pct^ou ttvva.- ToTipot . &c hoc cft; Pariter autem fi duo iterfaciitnti^ maiora mente concipere,^ plura conficerepoterunt. Qiiod perfpicue dedarat Salluftius inicio Catilinari) belli.* Diu magnum inter mortales certamcfuit, vine corporis,an virtute animi,res itiihta- rismagis procederet. Nam & priufquam incipias,confulto,& vbi confuluens,matu refa(ftoeft opus. ita vtrumqj per fe indi- gens,alterumaltcrius auxilio egct. Legc Plutarchi difputationem pulchcrrimam , An fenigerenda Respubl.fit.Sed occurrit mihi Hefiodi iftuc : ttKhcov ydp ttKhovcov /xeKiTH , /ah^cov ;i/. quod Catoio V- Imperatoii accommodat : Ovi'' iiv eoKietVos 'KO.TAV iffKv^y.ZpdtiV g- yeipy} , ojS"' iiv yipixAvhi privov ctwctvrdL Tt» ' fXl/XVil J^i^iO. Tl1fJ.C3U/eiV K,CUTctpl BctpiTctXhi • OuTco hfou ^nvof s2i(irx^c\\\cQ:X.\Q\\\ y ^ nam Gr:eca verba flchaben^: aT^ hpc^i ^ercus ^yjVG^ S^pdi^i hoc ^k.Sic alte Confiernunt terram concufjo iipite frodes. Ipfa hAretfcopul^s, ^quantum veriice ad auras JEtherifts,tatum radice in tartaratendit , Eademquoq ; quGe hoc Emblemace com- paracio allegorica legicurapud Lucanum lib. 1. Jfronior in magnum populus ; pugnaiqu» minact Cmru 222, Andre^ Alciati quid . IV. Carolus V. cur quercui COlUtUS : Q ii terrore fidesy vt cu marepofftdet Aufter TLitii>us borrifonts , hunc Aquora tota fe- quuntur : Si rurfum tellus pulfu laxata tridcntts JEolij tumidnimmittat flu£tibus Eurum , ^lnamuvs iSia nouo vetum tenuere priorem A^quora,nubtferoq; polus concefjerit EurOf Vendicat vnda Notum Ecadiiertcinceiea, qiiercus nominc figni- ficaii in Hicroglyph.fortitudinero.cliutiir nitatcm.imperium firmum & principacu, vt docet lib.yi Pierius Valerian. Eirmti radicibus adfiant.] Huc forte non oranino male illud referam Scnecs e lib.Dc prouidentia: Id in cjuoqjaic.folidif /imumcft, quodexercuic . Noneftarbor fi^Iida , nec fortis , nifiin quam frequens ventus coiifurgac.Ipfaenim vexarionecon ftringicur,& radiccs ccrcius figir.Ec id cx Epiilola 26; • Libanij Rhccoris Cquem li- brum GrcEce fihaberem,e6 libenciiis vce rer) Ea,inquit,meneminmie quidem com mouerunc.Neqj enim vccufta,& iam fir- mis radicibus arborad cerram fledtijVento cciam maxime furenti, facile poceft . Siccafolia] arida,& alias ad cafum pro na.Typus humauw^ vit:E,vc dicemus . I. I N N V I T , ea vix confici pofie , auc ]abefa(Slari,qu2B firmis radicibus hasrenc , quaeq; vcl longo rcmporis decurfu,vel in- fignialiqua virtucefamam fibi pepercrunt immortalein.Ex induftria autemquercui Ca'farc Carolnm V.comparatamfior, vel quia loui facraca eft.Ouid.Iib.7.5^^>'^^ Carolus Quiutus Imperator , & Franci- fcus I. Galliarum Rex: quo loci nonnul- li inccrtam fpem venic:banr,f(^cius aliquod firmum & ftabilcpacemcj; intcreoscom* pofitum tandem aliquando & fancicum iri vt eo traiifad:o negotio rixaium om- niura & contencionum, lumdeniq; falfa- rum opinionum in religione Chriftiana ta longc latequegraffaniium omnis occafio toUeretur, Emblemata^ . 22) II. tolIcrctiir,aut ccrtc magna parte lue? if^a fanarctiir. Comparat crgo Chriftianam Rcmpiiblicam cum naui ventis & flii(5li- bus hinc & illincagitata,(ic vt parumab- flt,quia infanis & furentibus aquisobrua- tur,omniumq; fpes penituscadat.nift tam craffaj caligini & tcmpeftati Deus Opt. Max aliquidlucis immi(erit , quo bono- rum virorum,totiusqj populi confternati aninai recreentur. Sunt vero qui hic per Caftorc& Pollucem intelligi velincSum- mum Pontific.& Imperatorem, aquibus vnanimi voto ad metam eandem colliman cibus bcllorum ce(Tatio , turbationumquc optatafuit quies. De eo regum couentu, quem iam attigimus , extac Epigramma lani Lafcaris,quod fic habet : llt*m Martts cafira , afi Veneri^ tentorid fulgent Argento atqi auro?aJi Are micat jfceres, Et Marti grata ^ Veneri , Venm anrea : ferrum Mars amat\ in precio eji tfe quodq; fm . Jjttora ad Oceani fummi cHcotuge vterq; Qonueniunt Reges.Begia teHa vides : Conueniant alacres ad publica commoda', TurcA HuropA excedent finihus atq^ AfiA. Iximij HeroumyLed&a vt fidera nautA , Vos feruatores terrafretum^ colit. INSVMERIS agitur] Reipublica: fta- tus pluribus interturbatur afflidionibus . Et f}es ^c.] Sola fpcs cft , quaj foueat miferis modis opprenTos . Hinc intcrroga» tus Diogenes,quidnam in vita cflct cxtrc- mum?Spes, dixit . Non fecut ac nauts.^c-] Rcmpublicam naui comparari ab auceii vo- cali quodam (ono in(iftunt,vt volucres fe- dem ex redcnuitantes: graues cum folira- liaj vencre,mergentcsquc nauigia : & li in carina:imadeciderint, ciurentes: gemina: autem f-lutarcs , & profperi cuifus prx- nuncia; , quarum aduentu fugari diram il- Jam ac minacem, appellatamqj Helciiam fcrunt . Ecob id Polluci Sc Caftori id nu» xncnaftignant, cofquc in mari Dcos inuo- canc. Hominum quoqj capita vefpertinis horis magnopr^fagiocircumfuIgcnt.Om niaincerta ratione , & iti naturxmaieftatc fibdita • H^ Plinius. Scneca Natural. Qu^ft.lib. i.fic:Argumenturn tempeftatis nauta: putant.cum mult^ tranfuolant ftel ja:;quod fi fignuro ventorum cft, ibi vcnti funt,id eft inaerCiqui mediusinter Lun5 & terram eft. In magna cempeftate appa- rciic quafi ftclla: velo infidentes , adiuuari fc cunc pcticlitanccs cxiftimanc Pollucis & Caftorisnumine.Canfa autem mclioris fpei eft , quod iam apparet frangi tempc- ^atem>& dcfinerc vcntos. Sic ille.Solet Sc Hoc noftro temporeid fpleitdoris fiue lu- ixiims nautis apparere inter procellas & tempeftatcs.-quo vifo bene fpcrare incipiut iuut»,idq; vel D.NicoIai,veI S.Thermi> fiue D.Hermiatnumini tribuunt.Sed (abf- cjuc Saivtboru iniuria>& bona pioium riait- tarumpacc diierimj res eft naturalis, vt comniunis rhilofbphorum confenfus pro didit . Nam hic ignis fir ininfiniaaeris re- gionccx furao pinguiore , qui frigiditate aeii^ noeturiii cogitur atq; denfatu r Jnccn ditur autemcx concurfu duartim contra- liarum qualitatum,quaE inter fe pugnat ; Vaporeniracaliduseft , & aer nofturnus fiigidus . Coucurrunt autcm tantifper , donec hacagitarione vapot iiKcndatur^Fi- j;i'ur autsm piUs , aut antennis nauium > pofxi fuacj.^iaiikatcjDAvbi tauttfiiei h^ rct,doncc inccndij naatcrta /hem abfnm- pta. Dc Caftore & PoIIucc vidc Plurarch. i.Decretorum Philofophic.cap. 18. Dio- dor-Siculumlib./. fub finem cap. f. La- ij z>oluere) pontQ Vnda recumbit . lHee}2tiafiderd] Ica Horatius i.Carra. Sic te diua potens Cypri » Sicfratres HtlenA, lucida ftdera . Intcllicit Caftorem & Polluccm gcminos„ quialias Diofcuri djcuncur , ideft,Iouis nlij.Horum fabulam elcgantcrnarrat O- uidius in finc Faftor.his verbis Ahflulerdt raptoi Photben^Phoebe^q-, forore TyndaridA fratresjjic equesMle pugil . BeUaparant,repetur.tq-ifuaf frater , IdM , Leucippo fierr paefm vrer^-, gener . His amor vt repetantJUu vt reddere nolint Suadeti&^ex caufa pugnat vt^rq; pari » EffugereOebalidA curfupotuere fequentes » Sedvifum celeri vincere $:^rps fuga . Uberab arboribus Locua eft , apta area pu- gnA ; Confliterant iUo nomina fida loco • I^e^ora traie^ui Vjnceo Cafhor ab enfe » hlon expeBato vulnere preffa humum , Vltor AdeftPoEux,& Lyneea^forat hafia^ ^^ua ceruix humeros continuaia coit . Ihat in hunc Jdas , vixq-y efi louis igne re- pulfus f Tela tame dextr&fulminerapta negat » lamq; tibi FoUux coelum fublime patebat: Cum,Mea,dixifli^ percipe verba, Pater . ^}uo^ mShi das vni, ceslum partireduobusi Dimidium toio munere mmus erit . Bixit, ^ alterua fratremfiatione reeepiti Vtde foUicitA fidus vtrumqy rati .. Sodebitcimcnaiiulegerc lae apud Feftu » Diofct Tabul Diofc rum* Emblematai 22,7 ftcllam fignlficarc laftum ac profpcrun» , idq; cx Accio Capicoiic,aii6loricacciii fccu to Scruiliiauguris. Luccrnctiain feu lu- racii.id eft^5;,pro (^c ^ccipi roliemac fuicvtapuHM.Tiill. i. Phiiippica; Lux qujcdam vidcbatur oblata , Scc. Euripid. iccm,^& pr?cedatCnpido,morcfoliTonii dus &alatuspi(ftits;tum Bonus euentus, habitu fimplici,dextrapateram,finiftra fpi cam & papaoer oftentans . A tergo vero a- ftetRhamnufia , ftxno &.cubitoaimata . CerreBio Hic tamcn pidoris focordia cornicem re- fi quoq; commoda defcribit elegantcr TjbulIusiib.i.Elcg.vIt. lam mala finiffem lethoyfed credula vita Spes fouet,&* melius crasforcseper ait , Spes altt agricolaSySpes fulcis credit aratis Semina,qu6L magno fcenore reddat ager. Spcs ctiam valida folatur copede vincium^ Crura fonant ferrofed canitititer opus. Spesfacilem Nemcfin spondet mihi:fcd ne- gat illa , tlei mthi^nevincas dura puella Deam . Curviridis tibipalLif] Palla veftimenri genus eft ad terram vfq; promiftiim . Vi- ridis autem color eoj um cft proprius, qui fpealiqua ladantur: nec inimerito is fpci fuitdedicatus,fimilitudinedud:a a fegeti- bus,quasquando vindes videmus, fpera- musillas ad maruritatem perueturas.H^c fubindicat Alciatus in enjbleniate ilJo dc coloribus ; Nos sperare docet viridts, ^pes dicitur effe In viridt, quoties irrita retro cadtt . v clhi ^ctTTg , ta^' cLvpioV toJiT' a.[XHVOVy vovTi^ . . . ^ . X fiJ t/V et A A 0 )C fjiiv '^eTg^A « cu^p to f , etA- Ao^ct cT' y« . hoc eft : Videre,Batte,decet,melius crasforfan ha^ hebts, ' P 3 ^e- Pall^. Curvirt- di vefie indutct^ ipes . Tradt^t te la mor- tts . 230 Andreae Alciati Spes etla in mori-. hmdis ,
Thursday, December 5, 2024
Subscribe to:
Post Comments (Atom)


No comments:
Post a Comment